Chủ đề
11 bài
Ba năm sau vụ tấn công ngày 7/10/2023 và cuộc chiến của Israel ở Gaza, bản đồ quyền lực Trung Đông đã thay đổi sâu sắc: mạng lưới đồng minh của Iran suy yếu nghiêm trọng, Israel giành lợi thế quân sự nhưng bị cô lập về ngoại giao, còn vai trò bảo đảm an ninh của Mỹ bị xói mòn. Các tuyến hàng hải chiến lược như Hormuz và Bab al-Mandeb trở thành đòn bẩy kinh tế, trong khi vùng Vịnh chịu tổn thất nặng nề.
Israel chính thức nắm quyền quy hoạch và xây dựng tại Nhà thờ Ibrahimi ở Hebron, hủy bỏ một phần Thỏa thuận Hebron 1997. Động thái này bị Palestine và nhiều tổ chức quốc tế chỉ trích là vi phạm luật pháp quốc tế, leo thang căng thẳng tại Bờ Tây.
Cuộc điều tra của Al Jazeera tiết lộ Israel đã mở rộng kiểm soát quân sự trên thực tế tại Gaza, nam Lebanon và nam Syria với tổng diện tích gần 1.000 km2, lớn hơn New York. Phân tích cho thấy hành động này là chiến lược 'lừa dối' nhằm che giấu bất lực quân sự và áp đặt thực tế mới.
Bốn nhà hoạt động của nhóm Palestine Action có thể bị tòa án Anh kết án theo luật chống khủng bố, dù chỉ bị kết tội phá hoại tài sản sau vụ đột nhập nhà máy vũ khí Elbit năm 2024. Nếu bị áp dụng điều khoản này, họ sẽ phải thụ án toàn bộ trong tù và bị ghi nhận là 'tội phạm khủng bố' suốt đời. Hơn 50 luật sư và giáo sư luật đã lên tiếng chỉ trích kế hoạch này.
Giữa tàn tích chiến tranh ở Gaza, các cầu thủ bóng đá khuyết tật của câu lạc bộ Gaza Al-Irada vẫn miệt mài tập luyện trên phần còn lại của Sân vận động Palestine, dù bị cắt đứt khỏi không khí lễ hội World Cup 2026. Đối với họ, bóng đá không chỉ là thể thao mà còn là phương tiện sinh tồn và giành lại những mảnh vỡ cuộc sống.
Hạ nghị sĩ Mỹ Thomas Massie chuẩn bị có bài phát biểu tưởng niệm tại Hạ viện để vinh danh thủy thủ đoàn tàu USS Liberty, làm sống lại sự kiện Israel tấn công tàu do thám của Hải quân Mỹ năm 1967 khiến 34 binh sĩ thiệt mạng. Dù Israel cho rằng đây là nhầm lẫn bi thảm, nhiều người sống sót và nhà nghiên cứu bác bỏ lý giải này và chỉ trích Mỹ đã che giấu sự thật suốt gần 60 năm.
Israel tiếp tục các cuộc không kích trên khắp Lebanon ngày 3/6 khiến 9 người thiệt mạng, bao gồm nhân viên y tế và một binh sĩ, giao tranh lan đến ngoại ô Beirut. Các cuộc tấn công diễn ra bất chấp thỏa thuận ngừng bắn do Mỹ làm trung gian và các cuộc đàm phán trực tiếp giữa Israel và Lebanon tại Washington. Hezbollah cũng phóng rocket vào miền bắc Israel, làm gia tăng căng thẳng trong khu vực.
Chính quyền Palestine lên án kế hoạch thiết lập hệ thống đăng ký đất đai kỹ thuật số của Israel tại Bờ Tây, gọi đây là bước chiếm đất thuộc địa nguy hiểm. Nền tảng này nhằm cập nhật quyền sở hữu đất tại Khu vực C, nơi Israel kiểm soát hoàn toàn, đe dọa quyền lịch sử và pháp lý của người Palestine.
26 năm sau cuộc rút quân của Israel khỏi miền nam Lebanon, xung đột vẫn tiếp diễn, nay lan thành chiến khu vực lôi kéo Iran và Mỹ. Hezbollah tái sinh mạnh mẽ hơn, Lebanon chìm trong khủng hoảng kinh tế và chính trị, trong khi vấn đề Palestine vẫn là gốc rễ. Những lệnh ngừng bắn gần đây có thể báo hiệu vị thế Mỹ-Israel suy yếu, mở ra cơ hội ngoại giao mới.
