Mỹ vừa chính thức thay đổi định danh đối với Hezbollah, chuyển từ "tổ chức khủng bố" sang "lực lượng ủy nhiệm của Iran", và công bố các biện pháp trừng phạt nhằm vào mạng lưới tài chính bị cáo buộc hỗ trợ cho nhóm vũ trang Lebanon này.
Động thái được Bộ Tài chính Mỹ công bố hôm 21/8, liên hệ mạng lưới tài chính này với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC). Quyết định được đưa ra trong bối cảnh Washington chuẩn bị các biện pháp kinh tế mới mà giới chức Mỹ tuyên bố sẽ "bóp nghẹt" nền kinh tế Iran và "sụp đổ" chính quyền Tehran.
Trong tuyên bố, Bộ Tài chính Mỹ nêu rõ định danh pháp lý của Hezbollah, trước đây là "tổ chức khủng bố", đã được điều chỉnh để phản ánh vai trò "phục vụ chính quyền Iran dưới sự chỉ huy của IRGC", đặc biệt là lực lượng đặc nhiệm Quds tinh nhuệ.
Mỹ từng liệt Hezbollah vào danh sách "tổ chức khủng bố nước ngoài" từ năm 1997, sau đó nâng lên nhóm "khủng bố toàn cầu được chỉ định đặc biệt" vào năm 2001.
Một quan chức Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết định danh mới "xác định Hezbollah là lực lượng ủy nhiệm của Iran, không phải một tổ chức hoạt động độc lập như định danh trước đó ngụ ý". Quan chức này nhấn mạnh hành động này dựa trên nhiều năm ghi nhận về "sự hội nhập về hoạt động, tài chính và hậu cần giữa Hezbollah và Quds Force", gọi Hezbollah là "phần mở rộng" của lực lượng Iran.
"Điều này cho thấy Hezbollah hoạt động gần như không quan tâm đến chủ quyền Lebanon, người dân Lebanon hay nhà nước Lebanon. Đây không phải là một phong trào kháng chiến Lebanon như Hezbollah tự mô tả", quan chức này nói.
Hàng trăm triệu USD
Mỹ đã áp đặt nhiều vòng trừng phạt đối với Hezbollah trước đây. Các biện pháp mới nhắm vào 10 cá nhân bị cáo buộc thuộc mạng lưới chuyển tiền mặt cho nhóm vũ trang này. Washington cáo buộc mạng lưới do doanh nhân Thổ Nhĩ Kỳ Yunus Alper Yilmaz cầm đầu đã sử dụng các chuyến bay thương mại giữa Lebanon, Thổ Nhĩ Kỳ, UAE và Iran để vận chuyển hàng trăm triệu USD.
Theo Bộ Tài chính Mỹ, cơ chế này tạo ra "một con đường nằm ngoài hệ thống tài chính chính thức để Hezbollah có ngoại tệ và lách các lệnh trừng phạt".
Đàm phán bế tắc
Việc tái định danh Hezbollah diễn ra khi Mỹ làm trung gian cho các cuộc đàm phán giữa Israel và Lebanon, hai bên vẫn trong tình trạng chiến tranh. Hezbollah từ chối tham gia đàm phán trong khi quân đội Israel tiếp tục chiếm đóng các khu vực ở miền nam Lebanon và tiến hành các cuộc tấn công bên trong lãnh thổ nước này.
Hezbollah bắt đầu bắn rocket về phía Israel sau khi Israel phát động chiến dịch quân sự chống Iran cùng Mỹ vào tháng 3. Israel đáp trả bằng chiến dịch không kích dữ dội và tấn công trên bộ, khiến hơn 4.300 người thiệt mạng theo số liệu của chính quyền Lebanon.
Dù các cuộc đàm phán đã đạt được hai thỏa thuận ngừng bắn vào ngày 4 và 26/6, giao tranh vẫn tiếp diễn và lực lượng Israel vẫn hiện diện bên trong Lebanon. Theo Hãng thông tấn quốc gia Lebanon, nhiều cuộc tấn công mới đã được ghi nhận vào ngày 22/8, bao gồm không kích và pháo kích tại thị trấn al-Mansouri phía nam Tyre và Mayfadoun gần Zawtar al-Sharqiyah. Cùng ngày, lực lượng Israel được cho là đã tiến hành một vụ nổ lớn giữa hai thị trấn Arnoun và Kfar Tibnit.
