Bộ Tư pháp Mỹ hôm thứ Ba cho biết đã bắt giữ James Codey Bryant, 30 tuổi, cư dân bang Washington, với cáo buộc âm mưu giết người ở nước ngoài, liên quan đến vụ xả súng trường học ở Canada khiến 8 người thiệt mạng hồi tháng 2. Đây là diễn biến bất ngờ khi lần đầu tiên xuất hiện thông tin về một nghi phạm đồng phạm bên cạnh hung thủ chính.
Theo cáo trạng, Bryant bị cáo buộc đã cung cấp tiền và "lời khuyên kỹ thuật" cho nghi phạm chính trong suốt 6 tháng trước khi xảy ra vụ tấn công. Cảnh sát Canada xác định hung thủ là Jesse Van Rootselaar, người có tiền sử vấn đề sức khỏe tâm thần. Vụ xả súng tại trường học ở bang British Columbia là vụ xả súng trường học chết chóc thứ hai trong lịch sử Canada.
Trước đó, giới chức đã biết Van Rootselaar sử dụng ChatGPT để lên kế hoạch tấn công. Nhóm an toàn của OpenAI, công ty sở hữu chatbot này, đã đánh dấu nội bộ tài khoản của Van Rootselaar sau khi phát hiện các cuộc trò chuyện về bạo lực súng đạn, nhưng không báo cảnh sát. Công ty được cho là đã đóng tài khoản của Van Rootselaar, song cô ta mở tài khoản thứ hai và tài khoản này không bị đóng. Gia đình nạn nhân và chính quyền British Columbia đã kiện OpenAI cùng CEO Sam Altman vì không báo cáo hành vi này.
Điều chưa từng được công bố trước đây là Van Rootselaar cũng đã trao đổi với một người thật về kế hoạch của mình. Tại cuộc họp báo chung với Bộ Tư pháp Mỹ và Lực lượng Cảnh sát Hoàng gia Canada (RCMP), giới chức cáo buộc Bryant và Van Rootselaar gặp nhau trên dịch vụ nhắn tin Omegle – nay đã ngừng hoạt động – khoảng 3 năm trước vụ xả súng và duy trì liên lạc.
Neil Floyd, quyền luật sư Mỹ, và W Mike Herrington, đặc vụ phụ trách văn phòng FBI Seattle, cho biết họ tin rằng Bryant đã gửi cho Van Rootselaar khoảng 100 USD để mua giày mới và khoảng 15 USD để mua bật lửa. Giới chức nói chưa có dấu hiệu cho thấy hai nghi phạm từng gặp mặt trực tiếp.
Theo cáo trạng mà CBC thu thập được, Bryant đã "biết rõ và cố ý" âm mưu với Van Rootselaar từ khoảng tháng 8/2025 hoặc trước đó. Cũng trong tháng 8/2025, Bryant nói với Van Rootselaar rằng cả hai nên "tìm cách xóa" tin nhắn, và đến giữa tháng 12, Bryant đề nghị dùng VPN để tránh bị phát hiện khi "đăng video xả súng lên mạng".
Cảnh sát cho biết Bryant nhiều lần cố gắng can ngăn Van Rootselaar thực hiện vụ tấn công, nhưng không liên hệ với cơ quan thực thi pháp luật. Sau khi Van Rootselaar bắn chết mẹ và anh trai tại nhà riêng, cô ta không thể khởi động xe. Bryant đã hướng dẫn cách nổ máy, giúp hung thủ đến được trường học và thực hiện vụ tấn công, theo giới chức.
Bryant cũng bị cáo buộc đồng ý phát trực tiếp vụ xả súng. Herrington nói cảnh sát không chắc Van Rootselaar có thực hiện vụ tấn công hay không nếu Bryant không làm điều đó. Hiện chưa rõ nghi phạm có luật sư đại diện hay không. Bryant sẽ bị truy tố tại Mỹ với tư cách công dân Mỹ trong cuộc điều tra do FBI thực hiện, và cơ quan này cho biết sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với giới chức Canada.
