Israel ngăn hơn 16.500 người Palestine rời Gaza đi chữa bệnh

Bộ Y tế Gaza ngày 10/6 cáo buộc Israel ngăn chặn hơn 16.500 người Palestine có nhu cầu điều trị y tế ở nước ngoài rời khỏi vùng lãnh thổ bị bao vây và chiến tranh tàn phá, bất chấp lệnh ngừng bắn trên danh nghĩa có hiệu lực từ tháng 10 năm ngoái. Bộ này cảnh báo Israel đang giết chết bệnh nhân vì sự chậm trễ, sau cuộc chiến diệt chủng khiến gần 73.000 người Palestine thiệt mạng kể từ tháng 10/2023.

Theo chính quyền Gaza, Israel hạn chế số lượng người được phép rời khỏi vùng lãnh thổ để điều trị y tế. Cửa khẩu Rafah giữa Gaza và Ai Cập được Israel mở cửa một phần vào đầu tháng 2 sau gần hai năm đóng cửa, nhưng Israel nhiều lần tạm thời đóng cửa khẩu này. Maher Shamia, quyền Thứ trưởng Bộ Y tế Gaza, cho biết chính quyền chỉ cho phép người Palestine sử dụng cửa khẩu Rafah ba ngày một tuần để rời khỏi lãnh thổ, trong khi chỉ dành một ngày mỗi tuần cho hoạt động sơ tán y tế tại cửa khẩu Karem Abu Salem nối Gaza với Israel.

“Phía chiếm đóng hoàn toàn chịu trách nhiệm về cuộc khủng hoảng này do tiếp tục đóng cửa cửa khẩu Rafah, cửa ngõ chính để bệnh nhân rời đi”, ông Shamia nói, đồng thời kêu gọi các tổ chức nhân quyền gây áp lực buộc Israel cho phép người Palestine tự do ra vào Gaza. Ông cũng nhấn mạnh phần lớn bệnh nhân có thể được điều trị tại chỗ nếu cơ sở hạ tầng y tế được tái thiết.

Gaza đang trong cuộc khủng hoảng nhân đạo, trầm trọng thêm do thiếu viện trợ. Gần 90% dân số phải di dời, hầu hết đối mặt mất an ninh lương thực nghiêm trọng. Ngày 10/6, Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres kêu gọi Israel mở lại ngay tất cả cửa khẩu vào Gaza và cho phép viện trợ nhân đạo vào không hạn chế. “Tôi cũng vô cùng lo ngại trước quyết định của Israel đóng cửa khẩu vào Gaza và nhắc lại lời kêu gọi mở lại ngay tất cả cửa khẩu để đảm bảo viện trợ nhân đạo nhanh chóng, an toàn và không bị cản trở trên khắp Gaza”, ông Guterres nói.

Hồi tháng 4, Liên Hợp Quốc và Liên minh châu Âu cảnh báo phát triển con người tại Gaza đã bị đẩy lùi 77 năm và cần hơn 71 tỷ USD để phục hồi và tái thiết. Cả hai cơ quan cho biết toàn bộ các lĩnh vực, gồm nhà ở, y tế, giáo dục, thương mại và nông nghiệp, đã bị tàn phá. Theo đánh giá chung, cần hơn 26 tỷ USD trong 18 tháng đầu để khôi phục các dịch vụ thiết yếu, tái thiết cơ sở hạ tầng và hỗ trợ phục hồi kinh tế.

Israel thực hiện các cuộc tấn công gần như hàng ngày ở Gaza, bất chấp thỏa thuận ngừng bắn có hiệu lực từ tháng 10. Theo thỏa thuận do Mỹ và các nhà lãnh đạo khu vực làm trung gian, khoảng 600 xe tải viện trợ được cho là phải vào Gaza mỗi ngày. Israel nói cho phép lượng viện trợ đã thỏa thuận vào Gaza, song Hamas bác bỏ và cáo buộc Israel cố tình cản trở việc cung cấp hàng hóa thiết yếu.

Đàm phán hòa bình giữa hai bên đã bị đình trệ nhiều tháng, với nhiều điểm mâu thuẫn chưa được giải quyết, bao gồm giải giáp Hamas và rút quân Israel khỏi Gaza. Tuần trước, Husam Badran, thành viên Văn phòng Chính trị Hamas, nói nhóm này chưa giao nộp vũ khí và số phận kho vũ khí sẽ được quyết định sau các cuộc thảo luận toàn diện với các phe phái Palestine khác. Một vòng đàm phán mới bắt đầu tại Ai Cập ngày 8/6, với việc Hamas yêu cầu Israel ngừng tấn công Gaza nếu muốn đạt tiến triển.