Giao tranh dữ dội khắp Yemen, khủng hoảng nhân đạo ngày càng trầm trọng

Giao tranh giữa lực lượng chính phủ Yemen và các tay súng Houthi đã gia tăng trên nhiều mặt trận, trong bối cảnh khủng hoảng nhân đạo tại quốc gia này tiếp tục xấu đi.

Căng thẳng leo thang mạnh kể từ khi Houthi — lực lượng vũ trang còn được gọi là Ansar Allah — giành quyền kiểm soát các vùng lãnh thổ chiến lược dọc bờ Biển Đỏ từ tay lực lượng trung thành với chính phủ được quốc tế công nhận vào tháng trước. Đáp lại, lực lượng chính phủ được Saudi Arabia hậu thuẫn đã mở cuộc phản công và phát động chiến dịch “Bình minh Yemen”, nhằm giành lại các vùng lãnh thổ do Houthi nắm giữ, bao gồm cả thủ đô Sanaa — nơi nhóm này kiểm soát từ năm 2014.

Trong diễn biến mới nhất, tám binh sĩ trung thành với chính phủ được quốc tế công nhận đã thiệt mạng trong các cuộc giao tranh ác liệt tại mặt trận al-Maqatirah thuộc tỉnh Lahij, theo tuyên bố ngày thứ Bảy của trục quân sự Tur al-Bahah trực thuộc chính phủ. Tại tỉnh Taiz, lực lượng chính phủ cho biết đã tiêu diệt 12 tay súng Houthi ở al-Aqroud sau nhiều ngày giao tranh ở ngoại ô thành phố Taiz, nơi họ tuyên bố đẩy lùi các đợt tiến công của Houthi và gây thiệt hại nặng cho nhóm này.

Cũng tại Taiz, lực lượng chính phủ nói đã phá vỡ một cuộc tấn công của Houthi ở mặt trận al-Shaqab, trong khi Lực lượng Lá chắn Tổ quốc thân chính phủ báo cáo đã dùng máy bay không người lái phá hủy một xe tiếp vận của Houthi ở al-Wazziyah. Lữ đoàn Người khổng lồ phương Nam cũng cho biết đã tiến hành các cuộc không kích chính xác nhằm vào các vị trí của Houthi ở al-Madaribah, gần biên giới Lahij.

Trong khi đó, lực lượng chính phủ cùng các chiến binh Kháng chiến Nhân dân đồng minh tiếp tục đẩy mạnh chiến dịch tại al-Jawf và Marib. Các quan chức quân sự cho biết đã sử dụng pháo binh và máy bay không người lái tấn công các vị trí quân sự, doanh trại và điểm tập trung quân của Houthi ở al-Jawf, trong khi máy bay của liên quân ném bom các trung tâm chỉ huy và kho tiếp vận của nhóm này. Các đơn vị pháo binh và tên lửa của chính phủ cũng nhắm vào các phòng tuyến của Houthi ở Marib.

Máy bay trực thăng Saudi Arabia rơi

Trên mặt trận trên không, người phát ngôn quân sự của Houthi, Yahya Saree, tuyên bố lực lượng phòng không của nhóm đã bắn hạ một máy bay không người lái trinh sát của Saudi Arabia trên địa bàn tỉnh Hajjah. Ông xác định chiếc máy bay này là loại Lentatek Karayel do Thổ Nhĩ Kỳ sản xuất, và cho biết đây là chiếc thứ tư cùng loại bị bắn hạ kể từ khi đợt leo thang mới nhất bắt đầu. Houthi cũng tuyên bố đã bắn hạ một trực thăng Apache của Saudi Arabia tại tỉnh Najran giáp biên giới.

Phát ngôn viên liên quân do Saudi Arabia dẫn đầu, Đại tá Turki al-Maliki, cho biết một trực thăng trinh sát AH-6i đã bị rơi tại Najran do lỗi kỹ thuật, khiến hai thành viên phi hành đoàn thiệt mạng. Truyền thông Houthi cũng đưa tin về 10 cuộc không kích của Saudi Arabia nhằm vào các mục tiêu ở tỉnh Saada.

Ngoài khơi al-Mukalla, Cơ quan Giám sát Hàng hải Thương mại Vương quốc Anh (UKMTO) báo cáo ít nhất bảy tay súng trên một xuồng nhỏ đã tấn công một tàu chở khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG). Những kẻ tấn công đã bắn hai phát vào tàu trước khi lực lượng an ninh trên tàu bắn hai phát cảnh cáo, buộc chúng phải đổi hướng và rút lui.

Khủng hoảng nhân đạo trầm trọng hơn

Trong khi đó, cái giá về con người của cuộc xung đột tiếp tục tăng, với các cơ quan nhân đạo cảnh báo điều kiện sống của dân thường ngày càng tồi tệ.

Theo Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM), hơn 233.000 người đã phải di dời kể từ khi giao tranh leo thang tại Yemen, trong đó khoảng 121.000 người ở riêng tỉnh Taiz. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cũng cảnh báo thành phố Taiz đang bị cô lập trên thực tế, với 12 bệnh viện chỉ còn nhiên liệu dự trữ đủ cho bốn ngày, không có vật tư phẫu thuật và đối mặt tình trạng thiếu oxy và thuốc nghiêm trọng trong bối cảnh dịch tả bùng phát.

Khủng hoảng di dời đã lan sang Đông Phi, khi Cơ quan Tị nạn Liên Hợp Quốc (UNHCR) xác nhận hơn 4.000 người tị nạn đã tới khu vực này — 3.800 người ở Djibouti và khoảng 200 người ở Somalia. UNHCR cũng cho biết nhân viên y tế đang điều trị một đợt bùng phát dịch tả tại trại Markazi của Djibouti, nơi ghi nhận 31 ca mắc và một ca tử vong.