Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình thăm Ai Cập lần đầu sau một thập kỷ giữa bối cảnh khu vực bất ổn

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã đến Cairo hôm thứ Ba và được Tổng thống Ai Cập Abdel Fattah el-Sisi tiếp đón. Đây là chuyến thăm Ai Cập đầu tiên của ông Tập kể từ năm 2016, trùng với dịp kỷ niệm 70 năm hai nước thiết lập quan hệ ngoại giao. Tổng thống el-Sisi, người từng có 8 lần thăm Trung Quốc kể từ khi lên nắm quyền năm 2014, đã chủ trì các cuộc hội đàm.

Người phát ngôn tổng thống Ai Cập, Đại sứ Mohamed el-Shennawy, cho biết chuyến thăm của ông Tập nhằm tăng cường quan hệ song phương và theo dõi việc thực hiện Hiệp định Đối tác Chiến lược Toàn diện được ký năm 2014. Ông cũng nói rằng chuyến thăm sẽ bao gồm các cuộc tham vấn về một số vấn đề khu vực và quốc tế cùng quan tâm.

Trước đó, Bộ Ngoại giao Trung Quốc đã mô tả quan hệ với Ai Cập đang ở trạng thái tốt nhất trong lịch sử và cho rằng chuyến thăm của ông Tập sẽ định hướng cho quan hệ tương lai giữa hai nước.

Quan hệ thương mại sôi động

Quan hệ thương mại giữa hai nước được ghi nhận là mạnh mẽ. Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất của Ai Cập trong lĩnh vực hàng hóa phi dầu mỏ, với kim ngạch thương mại song phương đạt gần 20,7 tỷ USD vào cuối năm 2025, theo Cơ quan Dịch vụ Thông tin Nhà nước Ai Cập (SIS).

Số liệu từ Cơ quan Trung ương về Vận động và Thống kê Ai Cập (CAPMAS) cho thấy xuất khẩu của Ai Cập sang Trung Quốc tăng gần 200%, đạt 840,8 triệu USD trong nửa đầu năm 2026, trong khi nhập khẩu đạt 10,4 tỷ USD.

Đầu tư của Trung Quốc tại Ai Cập tập trung chủ yếu ở khu vực kênh đào Suez, tuyến đường huyết mạch cho thương mại giữa Trung Quốc và châu Âu. Khu hợp tác TEDA Trung Quốc - Ai Cập ở Ain Sokhna, thuộc Sáng kiến Vành đai và Con đường của Bắc Kinh, hiện có khoảng 200 công ty hoạt động với tổng vốn đầu tư vượt 3,8 tỷ USD, theo truyền thông nhà nước.

Trong một bài báo đăng trên tờ Al-Ahram hôm thứ Hai, Tổng thống el-Sisi viết rằng các bước đang được thực hiện để tăng cường mối quan hệ này. Ông nhấn mạnh quan hệ đối tác chiến lược toàn diện đã tạo ra bước đột phá trong quan hệ song phương, khi Trung Quốc trở thành đối tác thương mại và kinh tế lớn của Ai Cập, và đầu tư trực tiếp của Trung Quốc gia tăng, bao gồm cả trong Khu Kinh tế Kênh đào Suez.

Đề cập đến căng thẳng giữa Ai Cập và Ethiopia liên quan đến Đập Đại Phục hưng Ethiopia (GERD) và tác động của con đập này đến nguồn nước sông Nile của Cairo, ông el-Sisi bày tỏ đánh giá cao sự đoàn kết của Bắc Kinh về vấn đề này. Ông viết: “Ai Cập đánh giá cao lập trường của Trung Quốc, khi khẳng định tầm quan trọng sống còn của sông Nile đối với Ai Cập như là huyết mạch chính, đồng thời nhấn mạnh việc cần tránh các hành động đơn phương và tăng cường hợp tác thiện chí vì lợi ích chung.”

Liên kết chiến lược khu vực

Hội nghị thượng đỉnh diễn ra trong bối cảnh bất ổn khu vực nghiêm trọng, do cuộc xung đột đang diễn ra tại Gaza và cuộc chiến kéo dài sáu tháng giữa Mỹ - Israel và Iran.

Trong bài báo đăng tải, ông Tập Cận Bình cho biết Trung Quốc và Ai Cập có chung tầm nhìn về ổn định toàn cầu, đồng thời nhấn mạnh sức bền của quan hệ lịch sử giữa hai nước. Ông viết: “Trong bảy thập kỷ, quan hệ Trung Quốc - Ai Cập đã vượt qua mưa gió và thử thách của bối cảnh quốc tế biến động. Hai bên kiên định ủng hộ chính nghĩa của người dân Palestine trong việc khôi phục các quyền dân tộc chính đáng, cam kết thúc đẩy giải quyết chính trị các điểm nóng và đạt được hòa bình, ổn định trong khu vực.”

Ông cũng nhắc đến cuộc tập trận không quân chung Ai Cập - Trung Quốc mang tên “Đại bàng văn minh”, bắt đầu từ ngày 22/8 tại Ai Cập, nhằm thể hiện khả năng hoạt động của Không quân Trung Quốc ở khoảng cách xa biên giới.