Binh sĩ Ukraine thiếu lương thực, bị bỏ đói trên chiến tuyến

Kyiv, Ukraine – Những bức ảnh gây sốc về bốn binh sĩ Ukraine gầy mòn, kiệt sức đã làm dấy lên làn sóng phẫn nộ hồi cuối tháng 4. Nhóm binh sĩ này được cho là đã chịu cảnh đói khát trên chiến tuyến, suốt 17 ngày không có lương thực tiếp tế và nhiều tháng không được luân chuyển.

“Các chiến binh ngất xỉu vì đói, họ phải uống nước mưa,” Anastasia Silchuk, vợ của một binh sĩ thuộc Lữ đoàn Cơ giới số 14, viết trên mạng xã hội ngày 22/4. Chồng chị cùng đồng đội đang bị mắc kẹt ở bờ đông sông Oskil thuộc tỉnh Donetsk, sau khi các cây cầu nối với lữ đoàn ở bờ tây bị phá hủy bởi bom Nga.

“Họ không được lắng nghe trên radio, hoặc có lẽ không ai muốn nghe họ. Chồng tôi đã la hét và cầu xin rằng không có thức ăn và nước uống,” Silchuk nói.

Oleksandr, một binh sĩ vừa tham gia chiến đấu trở về, chia sẻ với Al Jazeera rằng anh đã trải qua cảm giác đói cực độ khi chiến đấu vì tổ quốc. Trong một boongke ẩn náu trên chiến tuyến trống trải ở đông nam Ukraine đầu năm nay, Oleksandr nhớ gia đình, quê hương và cuộc sống trước chiến tranh, nhưng thứ anh nhớ nhất là một bữa ăn nóng hổi. “Bạn mơ về một bữa ăn nóng, vì thứ bạn được ăn trong nhiều tuần chỉ là thanh sô-cô-la, bột yến mạch và một chai nước mỗi ngày,” anh tâm sự.

Sự phát triển vượt bậc của máy bay không người lái (drone) quân sự, hoạt động 24/7 trên chiến tuyến kéo dài tới 25 km, đã khiến các chiến hào hay xe tiếp tế gần như lỗi thời. Các vị trí của Ukraine trở thành những điểm biệt lập, và việc tiếp tế lương thực, đạn dược, thuốc men trở thành vấn đề sống còn.

“Đã qua rồi cái thời bạn có thể bước ra khỏi boongke để hút thuốc,” Ihor, chỉ huy một đơn vị drone ở miền đông Ukraine, nói.

Phía Nga cũng đối mặt với nguy hiểm tương tự. Binh sĩ được lệnh di chuyển theo nhóm 2-3 người để tránh drone Ukraine, nhưng thường bị săn đuổi. Những chiếc drone cảm tử nhỏ, rẻ tiền nhưng chất đầy chất nổ đã khiến xe tăng và xe bọc thép trở nên lỗi thời. Phương tiện duy nhất có thể thoát là xe bán tải phóng với tốc độ 120 km/h, nhưng ít ai dám liều lĩnh trên địa hình gồ ghề đầy hố bom và mìn.

Việc tiếp tế bằng drone đã trở thành giải pháp chính ít nhất một năm qua, theo Andriy Pronin, một trong những người tiên phong về chiến tranh drone của Ukraine. Tuy nhiên, Nikolay Mitrokhin, nhà nghiên cứu tại Đại học Bremen (Đức), nghi ngờ về phạm vi này. Ông cho rằng “không quá 10% toàn bộ quân đội Ukraine” nhận được lương thực thả từ drone; một hệ thống gián đoạn có thể dẫn tới những ca chết đói.

Những ngày sau khi hình ảnh binh sĩ kiệt sức lan truyền, các sĩ quan lữ đoàn tuyên bố rằng “việc giao mọi thứ, từ một miếng bánh mì đến một máy phát điện đã tháo rời… được thực hiện bằng đường không” và lực lượng Nga “đánh chặn, bắn hạ càng nhiều drone càng tốt”. Chỉ huy trưởng lữ đoàn sau đó đã bị sa thải. Bộ Quốc phòng Ukraine ra lệnh điều tra và khẳng định ngày 28/4 rằng việc thiếu lương thực cho lữ đoàn này và hai đơn vị quân sự lân cận “không được phép trở thành hệ thống”.

Oleksandr nhớ lại thời điểm drone còn là điều mới mẻ với lính Nga. “Khi chúng tôi bay những chiếc drone Vampire hạng nặng, chúng nhìn lên chúng tôi cho đến khi thả đạn xuống. Một số ngã, một số chạy trốn. Hoặc lê đi.”

Vào tháng 3 năm 2025, một chút lương thực thả từ drone đã hỗ trợ cho một cuộc đầu hàng. Lữ đoàn Xung kích số 3 phát hiện một binh sĩ Nga đói khát đang trốn trong rừng phủ tuyết ở tỉnh Kharkiv. Anh ta ra dấu hiệu với drone do thám của Ukraine rằng muốn đầu hàng, và làm vậy sau khi nhận được một thanh sô-cô-la kèm hướng dẫn đến vị trí Ukraine.

Ở phía Nga, nhiều binh sĩ được gửi vào các nhiệm vụ nguy hiểm với hầu như không có tiếp tế từ drone. Mohammad, một lao động nhập cư Tajik bị lừa “tình nguyện” chiến đấu, nói với Al Jazeera hồi tháng 9 năm 2025 rằng anh ta chỉ nhận được “một chai nước nhỏ, hai hoặc ba thanh sô-cô-la rất nhỏ” trong gần một tháng ở một ngôi làng bỏ hoang tại tỉnh Luhansk, phải tìm kiếm mì ống sống và thức ăn thừa. Cân nặng của anh ta từ 76 kg trước chiến tranh giảm xuống 60 kg, dù đã được ăn ba bữa mỗi ngày tại trung tâm giam giữ tù binh Ukraine.

Tháng 10 năm 2025, tình báo Ukraine cáo buộc hàng trăm, thậm chí hàng nghìn binh sĩ Nga bị bỏ rơi trên các đảo sông Dnipro ở tỉnh Kherson, gặp “vấn đề nghiêm trọng” về tiếp tế thực phẩm và đạn dược. Đã có những báo cáo chưa được xác thực về các vụ ăn thịt người trong hàng ngũ binh sĩ Nga chết đói. Cuối tháng 4, tờ The Times của Anh dẫn cuộc nói chuyện bị chặn của hai sĩ quan Nga kể về một binh sĩ đã giết đồng đội, “cắt một cái chân” và chuẩn bị ăn, nhưng bị binh sĩ khác bắn chết.