Mỹ và Iran dự kiến ký một thỏa thuận sơ bộ tại Geneva vào thứ Sáu (ngày 16/6/2026) nhằm chấm dứt cuộc chiến Mỹ-Israel nhằm vào Iran, bắt đầu quá trình đàm phán 60 ngày và nối lại lưu thông qua eo biển Hormuz. Pakistan, nước đóng vai trò trung gian hòa giải, sẽ chủ trì lễ ký kết tại Thụy Sĩ. Tuy nhiên, cả hai bên chưa công bố chi tiết thỏa thuận, nên chưa rõ mức độ đồng thuận về các vấn đề lớn.
Tổng thống Trump cho rằng chương trình hạt nhân của Iran sẽ là một phần của thỏa thuận cuối cùng, nhưng không đề cập đến các yêu cầu trước đó như dỡ bỏ chương trình tên lửa đạn đạo hay chấm dứt hỗ trợ cho các lực lượng ủy nhiệm trong khu vực. “Điều duy nhất thực sự quan trọng với tôi là Iran sẽ không bao giờ có vũ khí hạt nhân,” Trump nói tại hội nghị G7 ở Pháp ngày 14/6.
Mối quan hệ Washington-Tehran đã xấu đi từ nhiệm kỳ đầu của Trump, khi ông rút khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran năm 2015 (JCPOA) vào tháng 5/2018. Sau đó, Mỹ áp đặt các lệnh trừng phạt mới vào tháng 8 và tháng 11/2018, nhắm vào các lĩnh vực dầu mỏ và ngân hàng của Iran. Tháng 4/2019, Trump chỉ định Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) là “tổ chức khủng bố nước ngoài” (FTO).
Tháng 5/2019, Iran tuyên bố rút khỏi JCPOA và tăng cường làm giàu uranium. Căng thẳng leo thang sau các cuộc tấn công vào tháng 12/2019, khi một cuộc tấn công bằng rocket vào căn cứ quân sự Iraq khiến một nhà thầu Mỹ thiệt mạng. Mỹ trả đũa bằng cách tấn công các địa điểm của nhóm Kataib Hezbollah ở Iraq và Syria.
Ngày 3/1/2020, Mỹ ám sát tướng Qassem Soleimani, chỉ huy Lực lượng Quds của IRGC, bằng máy bay không người lái tại Baghdad. Iran đáp trả bằng cách phóng tên lửa vào các căn cứ quân sự ở Iraq, khiến hơn 100 binh sĩ Mỹ bị chấn thương sọ não. IRGC cũng bắn hạ một máy bay chở khách Ukraine, khiến 176 người thiệt mạng.
Từ 2021 đến 2024, các cuộc đàm phán gián tiếp giữa Iran và Mỹ tại Vienna nhằm khôi phục thỏa thuận hạt nhân không đạt được đột phá. Tháng 2/2025, sau khi nhậm chức nhiệm kỳ thứ hai, Trump khôi phục chính sách “gây áp lực tối đa” lên Iran, nhưng nhấn mạnh ưu tiên giải pháp ngoại giao.
Tháng 5/2025, Trump tuyên bố hai bên “đã gần đạt thỏa thuận” về hạt nhân, nhưng sau đó lại chỉ trích Iran về các cuộc tấn công của Houthi. Đến ngày 13/6/2025, Israel tấn công Iran, kéo dài 12 ngày. Mỹ tham chiến vào ngày 22/6, tấn công ba cơ sở hạt nhân Iran. Iran đáp trả bằng tên lửa nhắm vào căn cứ Mỹ ở Qatar. Trump tuyên bố ngừng bắn ngày 23/6.
Tháng 12/2025, đồng rial Iran giảm xuống mức thấp kỷ lục 1,42 triệu rial đổi 1 USD, gây ra các cuộc biểu tình. Tháng 2/2026, Israel và Mỹ mở cuộc chiến mới, giết chết Lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei trong những khoảnh khắc đầu tiên, châm ngòi cho một cuộc xung đột đẫm máu kéo dài nhiều tháng.
