Tổn thất của Nga tại Ukraine tăng gần gấp ba trong một năm
Theo John T Psaropoulos (Al Jazeera)
Theo báo cáo tình báo Mỹ và các nguồn độc lập, tổn thất nhân mạng của Nga tại Ukraine trong năm 2026 tăng gần gấp ba so với năm trước, trong khi tiến độ giành lãnh thổ chậm lại đáng kể. Ukraine thu hồi khoảng 400 km² lãnh thổ trong quý vừa qua, đánh dấu mức tăng lớn nhất kể từ cuối năm 2022.
Theo báo cáo của Cơ quan Tình báo Quốc phòng Mỹ (DIA) trình lên Quốc hội ngày 18/5, Ukraine đã giành lại khoảng 400 km2 lãnh thổ tại và xung quanh khu vực Dnipropetrovsk trong quý vừa qua, mức thu hồi lớn nhất kể từ cuối năm 2022.
Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW) có trụ sở tại Washington ghi nhận Nga tiến được 104 km2 ròng trong giai đoạn từ 1/1 đến 26/5/2026, giảm mạnh so với mức 1.619 km2 cùng kỳ năm ngoái. Khoảng 628 km2 khác đang bị tranh chấp nhưng Nga chưa kiểm soát được hoàn toàn.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết tổn thất của Nga trong năm nay lên tới 145.000 người, trong đó 86.000 thiệt mạng và 59.000 bị thương nặng. Ukraine cho biết có video từ drone xác nhận từng trường hợp. Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov cho biết mỗi km2 tiến quân của Nga phải đổi bằng 179 binh sĩ thương vong, so với 67 người năm ngoái, đồng thời nhấn mạnh tỷ lệ này vượt quá khả năng tuyển quân thay thế hiện tại của Nga.
Kinh tế Nga cũng gặp áp lực. Nước này đã vượt hạn mức thâm hụt ngân sách cả năm 2026 ngay từ tháng 4 và phải bán 27,9 tấn vàng dự trữ (tương đương hơn 4 tỷ USD) – mức thấp nhất kể từ khi xung đột toàn diện bùng phát tháng 2/2022.
Ukraine đang đẩy mạnh chiến dịch 'Phong tỏa Hậu cần' (Logistical Lockdown) nhằm dùng drone và pháo tầm trung phá hủy khả năng tiếp tế của Nga, ngăn quân tiếp viện và thiết bị đến tiền tuyến. Ngày 21/5, Thống đốc vùng Kherson do Nga bổ nhiệm Vladimir Saldo phải hạn chế di chuyển trên xa lộ M-14 nối Mariupol, Berdyansk và Melitopol do liên tục bị tấn công.
Về không chiến, ngày 28/5, Thụy Điển tuyên bố viện trợ 16 máy bay chiến đấu Gripen cho Ukraine và cho phép mua thêm 20 chiếc khác thông qua gói vay 2,9 tỷ USD từ EU. Tổng thống Zelensky khẳng định Gripen cùng tên lửa Meteor tầm bắn trên 200 km sẽ giúp đẩy lùi máy bay Nga và đối phó bom lượn – loại vũ khí Nga thả khoảng 3.000 quả/tuần.
Ukraine tiếp tục tập kích cơ sở dầu mỏ Nga. Ngày 23/5, kho chứa và trạm bốc dỡ tại Novorossiysk trên Biển Đen bị tấn công gây cháy tàu chở dầu. Ngày hôm sau, trạm Tamanneftegaz cũng bị tập kích. Các mục tiêu quân sự – công nghiệp như nhà máy hóa chất Metafrax ở Perm (cách biên giới 1.700 km) và căn cứ không quân Taganrog ở Rostov cũng hứng chịu thiệt hại.
Ngày 24/5, Nga phóng 600 drone tầm xa và 90 tên lửa (trong đó 36 tên lửa đạn đạo) nhằm vào Kyiv. Ukraine bắn hạ 91% drone và 81% tên lửa hành trình; 19 tên lửa khả năng trượt mục tiêu. Các đòn đánh trúng Bộ Ngoại giao, Tòa nhà Nội các, hai bảo tàng và một chợ thực phẩm, khiến 87 người bị thương và 2 người thiệt mạng.
Nga mô tả đây là hành động trả đũa vụ tấn công một trường cao đẳng ở Luhansk do Nga kiểm soát hai ngày trước đó. Tổng thống Putin gọi đây là 'tấn công khủng bố vào ký túc xá' làm 6 sinh viên thiệt mạng và 39 người bị thương. Bộ Tổng tham mưu Ukraine khẳng định mục tiêu thực sự là trung tâm công nghệ drone của lực lượng Rubikon trực thuộc Nga.
Ngày 25/5, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov thông báo với người đồng cấp Mỹ Marco Rubio rằng Nga sẽ tập kích 'các mục tiêu quân sự' tại Kyiv, bao gồm các cơ sở thiết kế, sản xuất drone có sự hỗ trợ của chuyên gia NATO, đồng thời cảnh báo công dân nước ngoài và nhà ngoại giao rời khỏi thành phố. Moscow cũng xác nhận đã sử dụng tên lửa đạn đạo tầm trung Oreshnik trong đợt tấn công ngày 24/5 – loại tên lửa mới nhất đã được triển khai tới Belarus.