Một tòa phúc thẩm liên bang Mỹ đã ra lệnh tạm dừng phán quyết của tòa cấp dưới vốn ngăn chặn chính sách thuế quan toàn cầu 10% do Tổng thống Donald Trump ban hành. Quyết định này được đưa ra hôm thứ Ba (giờ Mỹ) dưới dạng lệnh hành chính tạm thời trong khi vụ việc tiếp tục được xem xét.
Tranh chấp pháp lý xoay quanh việc liệu mức thuế áp theo Mục 122 của Đạo luật Thương mại 1974 có nằm trong thẩm quyền tổng thống hay không. Ông Trump đã áp thuế 10% đối với hàng nhập khẩu toàn cầu hồi tháng Giêng, sau khi Tòa án Tối cao bác bỏ một bộ thuế quan rộng lớn khác từng được tổng thống biện minh bằng Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA). Tòa Tối cao khi đó phán quyết IEEPA không cho phép tổng thống áp thuế hàng loạt như ông Trump từng lập luận.
Hôm thứ Sáu tuần trước, một hội đồng ba thẩm phán tại Tòa Thương mại Quốc tế Mỹ đã bỏ phiếu 2-1, phán rằng ông Trump không đáp ứng các điều kiện theo Mục 122 để áp thuế mới. Phán quyết cấp dưới nhấn mạnh: “Tuyên bố của tổng thống không khẳng định các điều kiện bắt buộc đã được thỏa mãn,” và tuyên bố này “vô hiệu, các mức thuế áp lên nguyên đơn là trái pháp luật”.
Tuy nhiên, tòa phúc thẩm hôm thứ Ba đã tạm dừng hiệu lực phán quyết đó, cho phép Nhà Trắng có thời gian phản hồi. Liên minh 24 bang, đứng đơn kiện, lập luận chiến dịch thuế quan của ông Trump là lạm quyền hành pháp. Họ chỉ ra tác động lan tỏa khi người tiêu dùng phải gánh chi phí thuế tăng. “Chính người tiêu dùng và doanh nghiệp Mỹ là những bên cuối cùng phải trả giá cho chiến dịch thuế bất hợp pháp của tổng thống,” Bộ trưởng Tư pháp bang Washington Nick Brown phát biểu sau phán quyết thứ Sáu.
Một báo cáo chỉ số giá tiêu dùng công bố cùng ngày thứ Ba cho thấy chiến dịch thuế quan của ông Trump đã tác động đến giá hàng tiêu dùng. Giá quần áo và đồ điện tử đều tăng 0,6%, trong khi giá đồ chơi và đồ nội thất tăng tới 0,8%.
Thách thức pháp lý đối với Mục 122 chỉ là một trong những rào cản chính sách thuế quan của tổng thống. Theo điều khoản này, thuế 10% dự kiến hết hạn vào tháng Bảy nếu không được Quốc hội gia hạn, và thời hạn tối đa là 150 ngày. Các nhà phê bình cũng chỉ ra sự bất ổn và khó khăn khi đảo ngược các biện pháp thuế như vậy.
Trong khi đó, các loại thuế áp theo IEEPA đã bắt đầu được hoàn trả. Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ dự kiến thanh toán 35,46 tỷ USD tiền hoàn lại cho 8,3 triệu lô hàng đã được xử lý tính đến thứ Hai.
