Thủ tướng Anh Burnham lần đầu trả lời chất vấn tại Quốc hội, cam kết 'mang lại hy vọng'

Thủ tướng Anh Andy Burnham vừa có phiên trả lời chất vấn đầu tiên tại Hạ viện kể từ khi thay thế người tiền nhiệm Keir Starmer vào tháng 7 vừa qua. Trong phiên họp mang tên “Giờ chất vấn Thủ tướng” diễn ra hôm thứ Tư, ông Burnham khẳng định nước Anh vẫn hoàn toàn cam kết thực hiện các nghĩa vụ quân sự, bất chấp những thách thức kinh tế trong nước đang gia tăng.

“Chúng tôi sẽ đảm bảo tài chính đầy đủ cho Kế hoạch Đầu tư Quốc phòng, và trong đợt rà soát chi tiêu, chúng tôi sẽ đề ra lộ trình đáp ứng cam kết với NATO vào năm 2035”, ông Burnham phát biểu trước các nghị sĩ, đồng thời nhấn mạnh “không có vấn đề gì với cam kết của chúng tôi đối với quốc phòng”.

Thủ tướng mới đã phải đối mặt với những chỉ trích gay gắt nhất từ lãnh đạo đảng Bảo thủ đối lập, bà Kemi Badenoch, khi bà đặt câu hỏi về cách chính phủ tài trợ cho các cam kết rộng lớn trong bối cảnh vay nợ khu vực công của Anh tăng cao. Đáp lại, ông Burnham cho rằng sự bất ổn thị trường hiện nay bắt nguồn từ thành tích kinh tế của chính phủ Bảo thủ trước đây. Ông nói với các nghị sĩ rằng chính quyền của ông đang nỗ lực cân bằng giữa kỷ luật tài khóa nghiêm ngặt với các biện pháp cứu trợ khẩn cấp cho các gia đình đang vật lộn với cuộc khủng hoảng chi phí sinh hoạt.

Chuyển sang vấn đề an ninh quốc tế, Thủ tướng Burnham nhắc tới vụ tấn công bằng máy bay không người lái nhằm vào sân bay Leipzig/Halle gần đây mà chính phủ Đức quy trách nhiệm cho Nga. Ông kêu gọi các nghị sĩ Anh thuộc mọi đảng phái thể hiện sự đoàn kết hoàn toàn với cả Đức và Ukraine khi căng thẳng địa chính trị khu vực ngày càng leo thang.

Trao quyền lực cho từng vùng miền

Phiên chất vấn diễn ra một ngày sau khi ông Burnham chính thức xuất hiện tại Hạ viện lần đầu tiên kể từ khi trở thành thủ tướng cách đây sáu tuần. Sự lên ngôi của ông diễn ra sau chuỗi thất bại trong bầu cử địa phương dưới thời ông Starmer, người bị buộc rời khỏi vị trí lãnh đạo đảng Lao động chỉ hai năm sau khi giành chiến thắng áp đảo trong cuộc tổng tuyển cử năm 2024.

Ông Burnham, một trong những chính trị gia địa phương nổi tiếng nhất nước Anh với biệt danh “Vua miền Bắc” trên cương vị thị trưởng Greater Manchester, đã có những phát biểu tràn đầy hy vọng: “Chúng tôi có thể nâng cao triển vọng cho tất cả người dân và mọi vùng miền. Chúng tôi có thể trao nhiều quyền lực hơn cho từng khu vực bầu cử. Chúng tôi có thể để nước Anh tin tưởng trở lại và mang lại hy vọng”.

Ông cũng hứa sẽ tăng cường “kiểm soát công chúng mạnh mẽ hơn” đối với các dịch vụ thiết yếu như năng lượng và nước sạch.

Kế hoạch 10 năm

Thủ tướng Burnham cho biết ông sẽ phác thảo chương trình nghị sự dài hạn trong một kế hoạch 10 năm trị vì nước Anh, dự kiến công bố trước cuối năm nay. Lộ trình này sẽ “đặt ra các kế hoạch nhằm tăng cường kiểm soát công đối với các dịch vụ thiết yếu, làm cho chúng phục vụ người dân và địa phương trở lại”, vì theo ông, chi phí dịch vụ cơ bản đang kéo giảm tăng trưởng kinh tế. “Hóa đơn năng lượng hộ gia đình đang cao nhất châu Âu, và chi phí năng lượng đang ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh và đầu tư nước ngoài”, ông Burnham nói.

Trong một trong những hành động đầu tiên sau khi chuyển đến Phố Downing, chính phủ của ông Burnham đã công bố cắt giảm thuế đối với hóa đơn tiền điện hộ gia đình có hiệu lực từ tháng tới, cùng với các biện pháp giảm nhẹ gánh nặng thuế cho các quán rượu và địa điểm kinh doanh dịch vụ ăn uống.

“Khi nói đến những vấn đề lớn nhất mà đất nước phải đối mặt, như kinh tế và khủng hoảng chi phí sinh hoạt, người dân đang mong đợi những thay đổi thực chất hơn”, ông Burnham nhấn mạnh. “Nước Anh không nằm ở vị trí mà bất kỳ ai trong chúng ta mong muốn. Mọi thứ đang diễn ra không như mong đợi. Cuộc sống quá đắt đỏ và quá khó khăn đối với nhiều người”.

“Đây là lý do vì sao chính phủ này đã thực hiện những bước đi đầu tiên nhằm tạo không gian thở cho doanh nghiệp và người dân”, ông nói thêm.