Beirut, Lebanon – Hàng trăm người biểu tình đã xuống đường tại thủ đô Beirut của Lebanon vào cuối tuần qua để phản đối thỏa thuận khung vừa được chính phủ Lebanon và Israel ký kết dưới sự bảo trợ của Mỹ. Những người biểu tình, nhiều người trong số đó mang cờ của nhóm Hezbollah do Iran hậu thuẫn, cho rằng thỏa thuận này không mang lại công lý cho những người đã phải chịu đựng chiến tranh.
Thỏa thuận gồm 14 điểm, được ký kết hôm thứ Sáu (26/6), không yêu cầu lực lượng Israel phải rút khỏi các khu vực mà họ đang chiếm đóng ở miền nam Lebanon. Kể từ khi xung đột leo thang vào tháng 3 năm nay, hơn 4.200 người đã thiệt mạng và hàng trăm nghìn người phải rời bỏ nhà cửa.
“Sau tất cả những gì gia đình tôi, ngôi làng của tôi, miền nam và Dahiyeh phải chịu đựng – sự tàn phá, di dời, đau buồn và mất mát – thật khó để tôi chấp nhận một thỏa thuận với chính quốc gia đã tiến hành các hành động quân sự tàn phá cộng đồng của chúng tôi,” Ali Zaytoun, một cư dân ngoại ô phía nam Beirut, chia sẻ với truyền thông.
Phản ứng trái chiều
Lãnh đạo Hezbollah, Naim Qassem, tuyên bố thỏa thuận này “vô hiệu”, gọi đó là “sự sỉ nhục và đầu hàng chủ quyền”. Trong khi đó, nghị sĩ Hezbollah Hassan Fadlallah cảnh báo về nguy cơ “xung đột nội bộ” tại Lebanon. Chủ tịch Quốc hội Nabih Berri kêu gọi bình tĩnh nhưng cũng cho rằng thỏa thuận là âm mưu kích động bất ổn.
Ngược lại, Thủ tướng Lebanon Nawaf Salam viết trên mạng xã hội rằng thỏa thuận “nhằm đạt được sự rút quân của Israel khỏi mọi lãnh thổ Lebanon”. Tổng thống Joseph Aoun gọi đây là “bước đầu tiên” để khôi phục chủ quyền. Tuy nhiên, nhiều nhà phân tích cho rằng thỏa thuận phản ánh sự mất cân bằng nghiêm trọng.
“Thỏa thuận khung này về cơ bản phản ánh thực tế của cán cân quân sự và chính trị, vốn đang nghiêng hẳn về phía Israel,” Giáo sư quan hệ quốc tế Karim Emile Bitar từ Đại học Saint Joseph Beirut nhận định. Ông so sánh thỏa thuận này với Hiệp định Oslo, cho rằng Israel đạt được sự công nhận mà không đưa ra các cam kết ràng buộc về thời gian rút quân.
Phụ thuộc vào Mỹ
Nhiều nhà phân tích cũng chỉ trích việc thỏa thuận phụ thuộc quá nhiều vào Mỹ – đồng minh quân sự chính của Israel – để thực thi. Bitar cho rằng Mỹ khó có thể đóng vai trò trung gian trung lập và gần như chắc chắn sẽ đứng về phía Israel khi có tranh chấp.
Trong khi đó, một số người dân Lebanon bày tỏ lo ngại về điều khoản yêu cầu chính phủ Lebanon giải giáp tất cả các nhóm vũ trang phi nhà nước, bao gồm Hezbollah. Nicholas Blanford, chuyên gia tại Hội đồng Đại Tây Dương, cho rằng “việc cố gắng giải giáp một nhóm từ chối đầu hàng là một hành động chiến tranh” và chính phủ Lebanon sẽ cực kỳ thận trọng.
Ngày thứ Bảy, Bộ trưởng Quốc phòng Israel Israel Katz tuyên bố binh sĩ nước này sẽ ở lại Lebanon cho đến khi Hezbollah bị giải giáp hoàn toàn, cho thấy những bất đồng sâu sắc ngay sau khi thỏa thuận được ký kết.
