Thiếu niên Mỹ bị bắt vì âm mưu tấn công đền Hindu ở Illinois

Cảnh sát bang Illinois (Mỹ) cho biết đã ngăn chặn một vụ xả súng tiềm tàng và bắt giữ Alexandros Paporakis, 19 tuổi, nhân viên quầy thu ngân của một cửa hàng Taco Bell ở Palatine, ngoại ô Chicago. Đối tượng bị bắt đúng vào ngày mà nhà chức trách tin rằng y định tấn công một cơ sở thờ tự của người Hindu.

Theo các công tố viên, Paporakis từng nói với đồng nghiệp rằng y “không thể chờ đợi” để giết người Ấn Độ. Vụ việc diễn ra trong bối cảnh cộng đồng người Mỹ gốc Ấn ngày càng lo ngại về thái độ thù địch nhắm vào họ, được cho là bị thúc đẩy bởi các cuộc tranh cãi chính trị gay gắt về nhập cư và visa lao động có tay nghề.

Diễn biến vụ việc

Các điều tra viên tin rằng Paporakis lên kế hoạch tấn công ngôi đền Hindu lớn nhất ở Aurora, cách Palatine khoảng 65 km về phía tây nam. Tuy nhiên, cảnh sát cho biết “địa điểm cụ thể dự kiến vẫn chưa được xác nhận và đang trong quá trình điều tra”.

Theo cáo buộc, Paporakis nói với đồng nghiệp rằng Chủ nhật sẽ là “một ngày đặc biệt”. Một đồng nghiệp kể với điều tra viên rằng Paporakis gọi điện cho anh ta vào chiều Chủ nhật, nói rằng súng của y bị kẹt đạn. Y được cho là đã nói với đồng nghiệp rằng mình rời đi “cực nhanh” mà không bị phát hiện.

Paporakis cũng được cho là đã gửi một video ghi cảnh khẩu súng trường không bắn được và nói rằng y muốn thử lại sau khi sửa xong. Hai đồng nghiệp đã gọi cảnh sát. Các sĩ quan ở Palatine và Mount Prospect lân cận sau đó bắt giữ y khi y rời khỏi nhà.

“Mức độ nghiêm trọng của mối đe dọa bị cáo buộc này không thể xem nhẹ”, Cảnh sát trưởng Palatine William Nord nói.

Paporakis đối mặt với các tội danh nghiêm trọng gồm “đe dọa khủng bố” và “tàng trữ vũ khí trái phép”. Hôm thứ Tư, một thẩm phán đã ra lệnh giam giữ y trước khi xét xử. Y sẽ ra hầu tòa tiếp theo vào ngày 30/10.

Thông tin về đối tượng

Các công tố viên cho biết Paporakis công khai tự nhận mình là người theo chủ nghĩa thượng đẳng da trắng với đồng nghiệp tại nơi làm việc. Y được cho là đã gửi cho một đồng nghiệp một tài liệu dài 8 trang mang tiêu đề “Why I fought: A.K.A. (Aurora Shooter’s Manifesto)” (Tại sao tôi chiến đấu: Bản tuyên ngôn của kẻ xả súng ở Aurora), theo hồ sơ tòa án mà hãng tin AP tiếp cận được.

Tài liệu này mô tả người Ấn Độ, người Do Thái và người da đen là “những kẻ dưới người” và vạch ra kế hoạch giết càng nhiều người trong số họ càng tốt. Trong đó, y được cho là tự gọi mình là “một kẻ theo chủ nghĩa thượng đẳng da trắng, tân Quốc xã, mắc chứng rối loạn nhân cách, tràn đầy thù hận, ngày nào cũng mơ tưởng về việc giết người hàng loạt”.

Theo các công tố viên, y viết rằng đã lên kế hoạch cho vụ tấn công trong hai năm và nghiên cứu mục tiêu bằng YouTube và Google Street View. Họ cũng cho biết y mắc các vấn đề sức khỏe tâm thần và sống cùng mẹ.

Khi khám xét nhà y, cảnh sát thu được một khẩu súng trường kiểu AR không có số sê-ri, các băng đạn đã nạp, một bình ga có dán nhãn chửi bới nhắm vào người Nam Á và các vật dụng mang biểu tượng Quốc xã.

Thù địch nhắm vào người gốc Ấn có đang gia tăng?

Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) không thống kê riêng các tội phạm nhắm vào người Mỹ gốc Ấn. Các số liệu gần nhất là tội phạm nhắm vào người theo đạo Hindu và đạo Sikh, những người phần lớn có gốc gác từ Ấn Độ.

Các tội phạm nhắm vào người Sikh dường như đang gia tăng. Cảnh sát báo cáo 234 vụ xâm phạm nhắm vào người Sikh lên FBI trong 12 tháng tính đến tháng 10, tăng từ 183 vụ của 12 tháng trước đó, tương đương mức tăng khoảng 28%. Các vụ xâm phạm nhắm vào người Hindu vẫn ở mức thấp hơn và nhìn chung ổn định, với 63 vụ trong hai năm qua, tức khoảng 2-3 vụ mỗi tháng.

Tuy nhiên, các đền thờ Hindu đã trở thành mục tiêu. Trong hai đêm cuối tháng 6/2025, ước tính 20-30 phát đạn đã được bắn vào một đền thờ Krishna ở Spanish Fork, bang Utah, khi có người ở bên trong, theo Hiệp hội Quốc tế Ý thức Krishna. Không ai bị thương.

Hai tháng sau, Nghị sĩ bang Illinois Raja Krishnamoorthi lên án một vụ đột nhập và phá hoại tại một đền thờ Hindu ở Santa Clara, bang California, nói rằng các vụ việc nhắm vào đền thờ Hindu trên khắp nước Mỹ “đang gia tăng”.

Trên không gian mạng, bức tranh còn rõ nét hơn. Một báo cáo của Trung tâm Nghiên cứu Thù địch Có Tổ chức (CSOH) cho thấy khối lượng hàng tháng các bài đăng thù địch về người Nam Á trên X đã tăng hơn gấp ba lần từ tháng 1/2024 đến tháng 6/2026.

Người Mỹ gốc Ấn cũng cho biết họ cảm nhận được điều này. Một khảo sát của Carnegie Endowment for International Peace với 1.000 người Mỹ gốc Ấn, do YouGov thực hiện từ tháng 11/2025 đến tháng 1/2026, phát hiện rằng cứ bốn người thì có một người từng bị chửi bới bằng những lời lẽ xúc phạm kể từ đầu năm 2025. 9% cho biết từng bị đe dọa thể xác và 4% từng bị tấn công thể xác. Gần một phần năm nói rằng họ tránh mặc trang phục Ấn Độ ở nơi công cộng.

Tuy vậy, khảo sát cũng cho thấy không có thay đổi đáng kể về số người báo cáo bị phân biệt đối xử cá nhân kể từ năm 2020.

Devesh Kapur, giáo sư nghiên cứu Nam Á tại Trường Nghiên cứu Quốc tế Cấp cao thuộc Đại học Johns Hopkins, đồng tác giả khảo sát của Carnegie, nói rằng mối đe dọa đang gia tăng. “Chủ nghĩa cực đoan thượng đẳng da trắng rõ ràng đang trỗi dậy”, ông nói với Al Jazeera. “Thái độ thù địch nhắm vào người Ấn Độ đặc biệt gia tăng trong cánh hữu MAGA dưới nhiệm kỳ thứ hai của Tổng thống Trump.”

Nguyên nhân đằng sau

Các nhà nghiên cứu cho rằng phần lớn thái độ thù địch xuất phát từ các cuộc tranh cãi về nhập cư. Ông Trump đã vận động tranh cử về vấn đề nhập cư trước thềm bầu cử tổng thống năm 2024 và đã ban hành các biện pháp hạn chế nhập cư trên diện rộng – bao gồm các cuộc đột kích liên bang “kiểu quân sự” nhắm vào các cộng đồng nhập cư, khiến một số nhà hoạt động thiệt mạng – kể từ khi trở lại Nhà Trắng vào tháng 1/2025.

Người Ấn Độ nhận được hơn 70% visa H-1B, loại visa mà các nhà tuyển dụng Mỹ dùng để đưa lao động nước ngoài có tay nghề vào nước này. Các đợt bùng phát thù địch trực tuyến thường theo sau những cuộc tranh cãi chính trị về chương trình này.

Tháng 7/2025, Tổng thống Donald Trump chỉ trích các công ty công nghệ Mỹ vì thuê ngoài việc làm sang Ấn Độ. Vài ngày sau, giữa lúc tranh chấp thương mại, ông viết trên Truth Social rằng Ấn Độ và Nga có thể “cùng nhau kéo nền kinh tế đã chết của họ xuống”. Tháng 9 năm đó, ông áp mức phí 100.000 USD cho một số đơn xin visa H-1B mới. Các tòa án Mỹ vẫn đang xem xét tính hợp pháp của mức phí này và hiện đã chặn yêu cầu thanh toán.

Khảo sát của Carnegie cho thấy hai phần ba người Mỹ gốc Ấn phản đối mức phí này.

Những nhân vật thân cận với ông Trump cũng đã thể hiện thái độ chống người Ấn. Tháng 9/2024, nhà hoạt động cực hữu Laura Loomer, từng là đồng minh thân thiết của ông Trump, viết rằng Nhà Trắng sẽ “có mùi cà ri” nếu cựu Phó Tổng thống Kamala Harris thắng cử. Nhà Trắng khi đó dưới thời Tổng thống Joe Biden gọi phát ngôn này là “đáng ghê tởm”.

Kapur cho biết Phó Tổng thống JD Vance, người có vợ là con gái của người nhập cư Ấn Độ, đã tự mình sử dụng ngôn từ “còi chó”, gọi những người có visa H-1B, phần lớn là người Ấn Độ, là “những người hầu khế ước”. “Do đó không có gì ngạc nhiên khi những lời lẽ kích động như vậy có thể biến thành bạo lực”, Kapur nói.

Các tài khoản chính phủ cũng tham gia vào xu hướng này. Tháng trước, một bài đăng của Bộ An ninh Nội địa Mỹ, sau đó đã bị xóa, đăng hình một người đàn ông Sikh được gọi là “Mr Singh” và nói với ông ta rằng hãy “rời khỏi đường của chúng tôi”. Bài đăng xuất hiện trong bối cảnh chính quyền Trump đẩy mạnh chiến dịch nêu bật sự hiện diện của người nhập cư không giấy tờ trong ngành vận tải thương mại, đặc biệt là người Sikh và người Ấn Độ.

Các nhà nghiên cứu cũng chỉ ra sự nổi bật ngày càng tăng của người Nam Á trong chính trường Mỹ, từ bà Harris đến Thị trưởng New York Zohran Mamdani, cùng với thuyết âm mưu “Đại thay thế”, cho rằng dân số da trắng đang bị thay thế một cách có chủ đích.