Một thẩm phán liên bang tại Mỹ đã ra phán quyết cấm vô thời hạn chính quyền của Tổng thống Donald Trump tiến hành kế hoạch thành lập quỹ “chống vũ khí hóa” trị giá 1,8 tỷ USD. Quỹ này được thiết kế để chi trả cho những người bị cho là từng trải qua “luật pháp hóa” (lawfare) và “vũ khí hóa” (weaponisation) của chính phủ.
Phán quyết hôm thứ Sáu là một thất bại tiếp theo đối với kế hoạch vốn đã vấp phải sự phản đối mạnh mẽ từ các nhà lập pháp. Trước đó, Bộ Tư pháp đã từng buộc phải rút lại đề xuất gây tranh cãi này sau các phản ứng dữ dội và các vụ kiện.
Thẩm phán Leonie Brinkema của Tòa án Quận phía Đông Virginia đã ban hành lệnh tạm hoãn kế hoạch này vào tuần trước, và sau đó ra lệnh cấm sơ bộ vô thời hạn khi lệnh tạm hoãn hết hiệu lực vào thứ Sáu.
Quỹ này là sản phẩm của một thỏa thuận dàn xếp giữa ông Trump và Bộ Tư pháp liên quan đến vụ kiện 10 tỷ USD mà tổng thống đã đệ trình lên Cơ quan Thuế vụ (IRS).
Theo thỏa thuận, Bộ Tư pháp thành lập một quỹ trị giá 1,776 tỷ USD, do một ủy ban gồm năm thành viên quản lý, để phân phối tiền cho những người mà họ cho là nạn nhân của “vũ khí hóa” - một thuật ngữ mà ông Trump thường dùng để mô tả các cuộc điều tra và truy tố hình sự nhắm vào bản thân và các đồng minh của ông.
Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche đã từ bỏ kế hoạch này vào đầu tháng này khi làn sóng chỉ trích gia tăng. Các luật sư của chính phủ lập luận rằng các vụ kiện thách thức kế hoạch này giờ đây đã không còn phù hợp nữa.
Ngay cả trước khi chính quyền thông báo hủy bỏ quỹ, Bộ Tư pháp đã không thành lập ủy ban năm người để quyết định tiêu chí chi trả, do đó không có khoản tiền nào được giải ngân hay đơn yêu cầu nào được chấp nhận.
Nhiều đồng minh của tổng thống đảng Cộng hòa phản đối việc bồi thường cho những người biểu tình từng xông vào Điện Capitol ngày 6/1/2021. Tuy nhiên, hồi tháng 5, ông Blanche không loại trừ khả năng những người biểu tình Capitol có hành vi bạo lực có thể đủ điều kiện nộp đơn xin thanh toán từ quỹ này.
Ông Trump đã ban hành lệnh ân xá hàng loạt cho những người biểu tình Capitol ngay ngày đầu tiên trở lại Nhà Trắng vào năm ngoái. Hơn 1.500 người đã bị truy tố liên quan đến cuộc tấn công ngày 6/1 trước khi ông Trump xóa bỏ mọi vụ án bằng lệnh ân xá toàn diện.
Các nguyên đơn kiện để ngăn chặn kế hoạch này cho rằng kế hoạch này đã chuyển hướng tiền thuế của người dân vào một quỹ đen về cơ bản, đồng thời bày tỏ nghi ngờ về cam kết của ông Blanche rằng quỹ sẽ không được triển khai.
Trong khi chính quyền đã rút lui khỏi kế hoạch, bản thân ông Trump vẫn chưa ủng hộ việc hủy bỏ quỹ này và tiếp tục đề cập tích cực về nó trong các phát biểu với báo giới.