Sudan tố Ethiopia và UAE đứng sau các vụ tấn công bằng máy bay không người lái

Ngày 11/3, Sudan chính thức triệu hồi đại sứ tại Ethiopia, cáo buộc Ethiopia và Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) đứng sau vụ tấn công bằng máy bay không người lái nhằm vào sân bay quốc tế Khartoum, buộc nhà chức trách phải tạm ngừng hoạt động trong ba ngày.

Quân đội Sudan cho biết đã thu thập được bằng chứng cho thấy bốn vụ tấn công bằng máy bay không người lái được phóng từ lãnh thổ Ethiopia kể từ đầu tháng 3, và cáo buộc UAE là nước cung cấp các thiết bị này.

Về phía Ethiopia, Bộ Ngoại giao nước này bác bỏ cáo buộc, gọi đó là "vô căn cứ" và ngược lại cáo buộc Sudan hỗ trợ lực lượng nổi dậy Tigray (TPLF) nhằm gây bất ổn. Ethiopia cũng khẳng định chưa công bố các hành vi vi phạm chủ quyền mà nước này cho là Sudan đã thực hiện, vì "mối quan hệ hữu nghị lâu dài và bền chặt" giữa hai nước.

Một quan chức cấp cao của TPLF, ông Amanuel Assefa, bác bỏ cáo buộc của chính phủ Ethiopia, tuyên bố với hãng tin AFP: "Chúng tôi không có bất kỳ mối liên hệ nào với chính quyền Sudan." Ông nói thêm: "Chính phủ Ethiopia đổ lỗi cho tất cả mọi người, ngoại trừ chính thất bại của họ."

UAE hiện chưa có phản ứng chính thức, nhưng trước đó đã liên tục bác bỏ cáo buộc tài trợ cho Lực lượng Hỗ trợ Nhanh (RSF) – nhóm bán quân sự đối đầu với Quân đội Sudan (SAF) suốt hơn ba năm qua.

Tuần trước, sân bay Khartoum đón chuyến bay đầu tiên kể từ khi xung đột nổ ra, ghi nhận giai đoạn tương đối yên bình ở thủ đô. Tuy nhiên, tình hình đã xấu đi sau các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái mới. SAF đã giành lại quyền kiểm soát thành phố từ tay RSF vào tháng 3/2025. Trong những tháng gần đây, hơn 1,8 triệu người đã quay trở lại Khartoum, nhưng phần lớn thành phố vẫn thiếu điện và các dịch vụ cơ bản.

Máy bay không người lái đã trở thành một thành phần trung tâm của cuộc chiến mà Liên Hợp Quốc mô tả là cuộc khủng hoảng nhân đạo tồi tệ nhất thế giới. Theo UN, hơn 150.000 người thiệt mạng và khoảng 14 triệu người phải di dời. Xung đột bắt đầu vào tháng 4/2023 sau cuộc tranh giành quyền lực giữa quân đội và RSF.

Alan Boswell, Giám đốc khu vực vùng Sừng châu Phi của Tổ chức Khủng hoảng Quốc tế (ICG), cảnh báo rằng việc Sudan cáo buộc Ethiopia đánh dấu một giai đoạn nguy hiểm mới trong cuộc xung đột vốn đã gây bất ổn cho khu vực. "Cả hai nước đều đang đối mặt với những thách thức nội bộ lớn, và về cơ bản, cả hai bên đều coi đối phương là kẻ hỗ trợ lực lượng vũ trang của mình," Boswell nói với Al Jazeera. "Sự nghi ngờ lẫn nhau đó tạo ra một động thái rất nguy hiểm và có nguy cơ làm trầm trọng thêm những vấn đề nội tại của họ."

Boswell cho rằng động lực chính là cuộc nội chiến Sudan không có lối thoát và đang xé toạc vùng Sừng châu Phi, với sự can thiệp từ các bên ngoài như UAE. Abu Dhabi đã nhiều lần phủ nhận liên quan đến xung đột. Ông cảnh báo rằng nếu không có hỗ trợ nước ngoài, "cả hai bên tham chiến ở Sudan sẽ sớm cạn kiệt đạn dược" và khu vực đang chứng kiến "mức độ can thiệp chưa từng có".