Ngày 27/6, Quốc hội Slovenia đã bỏ phiếu thông qua việc bổ nhiệm ông Janez Jansa, 67 tuổi, làm Thủ tướng với tỷ lệ 51 phiếu thuận, 36 phiếu chống, theo thông báo của cơ quan lập pháp nước này. Đây là lần thứ tư ông Jansa đảm nhận vị trí này, sau các nhiệm kỳ 2004-2008, 2012-2013 và 2020-2022.
Quyết định được đưa ra sau hai tháng bế tắc chính trị kể từ cuộc bầu cử ngày 22/3, khi đảng Phong trào Tự do (Freedom Movement) của Thủ tướng sắp mãn nhiệm Robert Golob giành được 29 ghế, chỉ hơn đảng Dân chủ Slovenia của ông Jansa hai ghế. Dù chiếm đa số mong manh, đảng của ông Golob không thể thành lập được liên minh nghị viện.
Theo thỏa thuận liên minh ký ngày 26/6, đảng Dân chủ Slovenia cùng bốn đảng trung hữu khác gồm New Slovenia, Democrats, Slovenian People's Party và Focus sẽ nắm 43 ghế trong quốc hội 90 thành viên. Ngoài ra, đảng cánh hữu Resnica cam kết ủng hộ từ bên ngoài.
Phát biểu tại quốc hội, ông Jansa liệt kê các ưu tiên của chính phủ mới gồm phát triển kinh tế, chống tham nhũng, cắt giảm thủ tục hành chính và phân quyền. Ông cũng cam kết giảm thuế cho người giàu, hỗ trợ giáo dục tư thục và y tế tư nhân, theo đuổi mục tiêu “nhà nước rẻ hơn nhưng chất lượng hơn”.
Ông Jansa nổi tiếng là người ngưỡng mộ Tổng thống Mỹ Donald Trump, từng là đồng minh thân cận của cựu Thủ tướng Hungary Viktor Orban (bị đánh bại trong cuộc bầu cử hồi tháng trước). Ông ủng hộ Israel và chỉ trích chính sách công nhận Nhà nước Palestine năm 2024 của chính phủ Golob.
Trong nhiệm kỳ trước, ông Jansa từng đối mặt với cáo buộc đàn áp các thể chế dân chủ và tự do báo chí, dẫn đến các cuộc biểu tình và sự giám sát của Liên minh châu Âu. Ông sẽ phải trở lại quốc hội trong vòng 15 ngày tới để bỏ phiếu phê chuẩn nội các chính thức.
