Nữ nghị sĩ California vượt 'mưa tiền' từ nhóm ủng hộ Israel để giành chiến thắng trong bầu cử đặc biệt
Al Jazeera Staff
Bà Aisha Wahab, thượng nghị sĩ bang California, đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử đặc biệt để thay thế cựu Dân biểu Eric Swalwell, bất chấp hàng triệu USD chiến dịch quảng cáo công kích từ các nhóm ủng hộ Israel. Bà sẽ trở thành nghị sĩ gốc Afghanistan đầu tiên tại Quốc hội Mỹ, đánh dấu một thất bại đáng chú ý cho ảnh hưởng của AIPAC.
Thượng nghị sĩ bang California Aisha Wahab đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử đặc biệt để lấp ghế của cựu Dân biểu liên bang Eric Swalwell, bất chấp làn sóng quảng cáo công kích được tài trợ bởi các nhóm ủng hộ Israel trong những tuần cuối của chiến dịch tranh cử.
Truyền thông Mỹ đưa tin ngày thứ Năm rằng bà Wahab, một nghị sĩ theo đường lối cấp tiến, đã đánh bại đối thủ là bà Melissa Hernandez, một đảng viên Dân chủ ôn hòa. Bà sẽ đại diện cho khu vực bầu cử số 14 của California, bao gồm phía đông nam vùng Vịnh San Francisco, cho đến hết nhiệm kỳ của ông Swalwell, kết thúc vào tháng 1.
“Tôi sẽ chiến đấu cho khu vực đã nuôi dưỡng tôi lớn lên”, bà Wahab tuyên bố, đồng thời nhấn mạnh chiến thắng này cho thấy khu vực của bà “không thể bị mua chuộc”. “Từ trại trẻ mồ côi đến Quốc hội, hành trình này cho thấy khả năng của Giấc mơ Mỹ”.
Bà Wahab, người ủng hộ lâu năm các vấn đề kinh tế và công bằng xã hội tại cơ quan lập pháp bang California, sẽ trở thành nghị sĩ người Mỹ gốc Afghanistan đầu tiên trong Quốc hội Mỹ.
Cuộc bầu cử đặc biệt được tổ chức sau khi ông Swalwell từ chức vào tháng 4, liên quan đến các cáo buộc tấn công tình dục mà ông phủ nhận.
Chiến dịch này là thử thách mới nhất đối với ảnh hưởng của nhóm vận động hành lang ủng hộ Israel tại Mỹ, trong bối cảnh sự ủng hộ dành cho Israel đã giảm mạnh do cuộc chiến tại Gaza. Theo một cuộc thăm dò của AP công bố hồi tháng 7, khoảng một phần ba người trưởng thành tại Mỹ tin rằng Israel đã phạm tội diệt chủng ở Gaza, quan điểm được các chuyên gia Liên Hợp Quốc và các tổ chức nhân quyền ủng hộ.
Dù chính sách đối ngoại không phải trụ cột chính trong chiến dịch, bà Wahab từng bày tỏ quan điểm tương tự trong thời gian hoạt động chính trị. Năm ngoái, bà đồng tác giả một nghị quyết của bang lên án “thảm họa nhân đạo khủng khiếp tại Gaza” và kêu gọi chấm dứt chiến tranh. Tại một diễn đàn ứng cử viên hồi tháng 4, bà trả lời “có” khi được hỏi liệu có tin những gì đang xảy ra với người Palestine cấu thành tội diệt chủng hay không. Ngược lại, bà Hernandez không trả lời trực tiếp, mà nói rằng Israel có quyền tự vệ nhưng sự tàn phá ở Gaza đã đi “quá xa”.
Bà Wahab đã thắng đậm trong cuộc bầu cử sơ bộ hồi tháng 6 với hơn 42% phiếu so với 17% của bà Hernandez. Tuy nhiên, cuộc đua trở nên căng thẳng khi United Democracy Project, một siêu PAC liên kết với Ủy ban Công vụ Israel Mỹ (AIPAC), chi gần 2,5 triệu USD từ đầu tháng 8 để ủng hộ bà Hernandez. Nhóm BOLD America, cũng nhận tài trợ từ AIPAC, chi thêm 1,9 triệu USD.
Dù vậy, các nhóm ủng hộ Israel đã gặp nhiều thất bại đáng chú ý trong mùa bầu cử giữa kỳ năm 2026. Các ứng cử viên cấp tiến như Abdul El-Sayed, ứng viên Thượng viện từ Michigan, đã vượt qua chi tiêu lớn của các nhóm này để tiến vào cuộc tổng tuyển cử tháng 11.
Một phần chi tiêu đó được dùng cho quảng cáo không đề cập đến Israel hay đặt vấn đề này ở vị trí nổi bật. Một quảng cáo chống lại bà Wahab đưa ra cáo buộc sai lệch rằng bà đã làm suy yếu luật chống buôn bán tình dục trẻ vị thành niên. Bà Wahab đã đăng video phản bác, nhấn mạnh bà đã giúp “biến việc buôn bán hoặc dụ dỗ trẻ vị thành niên thành bất hợp pháp và trọng tội trên toàn diện”, đồng thời gọi các quảng cáo này là “5 triệu USD lời dối trá”.
Trong thời gian làm việc tại cơ quan lập pháp bang, bà Wahab tập trung vào các vấn đề như nhà ở giá phải chăng và là tác giả dự luật cấm phân biệt đối xử dựa trên đẳng cấp, tuy nhiên dự luật đã bị Thống đốc California Gavin Newsom phủ quyết.
Bà Wahab sẽ tái đấu với bà Hernandez vào tháng 11, khi cả hai cùng tranh cử cho nhiệm kỳ hai năm đầy đủ tại khu vực bầu cử số 14. “Chúc mừng Aisha Wahab với chiến thắng quyết định”, Dân biểu cấp tiến Ro Khanna của California phát biểu. “Tôi mong được làm việc cùng bạn về Medicare cho tất cả mọi người, mức lương đủ sống và chấm dứt chiến tranh tại Iran”.