Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio sẽ có chuyến công du Trung Đông trong tuần này để bàn về các vấn đề khu vực, tập trung vào bản ghi nhớ (MoU) với Iran và tương lai của eo biển Hormuz, theo thông báo từ Bộ Ngoại giao Mỹ ngày thứ Hai.
Chuyến đi diễn ra từ ngày 23 đến 25/6, với các điểm dừng tại Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), Kuwait và Bahrain. Tại Bahrain, ông Rubio dự kiến gặp Hội đồng Hợp tác Vùng Vịnh (GCC), bao gồm sáu quốc gia: Saudi Arabia, Qatar, Oman, UAE, Kuwait và Bahrain.
Thông cáo của Bộ Ngoại giao Mỹ nêu rõ: “Ngoại trưởng sẽ thảo luận về một loạt ưu tiên khu vực, bao gồm bản ghi nhớ với Iran, nỗ lực đảm bảo quá cảnh an toàn và tự do qua eo biển Hormuz, và tầm quan trọng của hòa bình và ổn định trong khu vực.”
Thỏa thuận này diễn ra trong bối cảnh Mỹ và Iran đang tìm kiếm một giải pháp đàm phán cho hàng loạt vấn đề phức tạp, dựa trên MoU đã tạm dừng các hành động thù địch giữa hai nước. Mặc dù thỏa thuận được hoan nghênh rộng rãi ở Trung Đông, nhưng cuộc chiến trước đó đã làm căng thẳng quan hệ giữa Iran và các nước láng giềng vùng Vịnh, nơi đặt căn cứ quân sự Mỹ. Các cuộc tấn công của Iran nhằm vào cơ sở hạ tầng dân sự tại những quốc gia này đã đặt ra câu hỏi về quan hệ an ninh của Mỹ với các đối tác trong khu vực.
Eo biển Hormuz, tuyến đường huyết mạch vận chuyển dầu khí từ Trung Đông, đã bị đóng cửa phần lớn trong suốt cuộc chiến. Dù lưu lượng tàu qua eo biển đã tăng lên sau khi ký MoU, nhưng vẫn thấp hơn mức trước chiến tranh. Theo dữ liệu từ hãng phân tích Kpler, 71 tàu đã đi qua eo biển vào cuối tuần qua, so với mức trung bình 100-131 tàu mỗi ngày trước khi Mỹ và Israel phát động chiến tranh chống Iran vào cuối tháng Hai.
Theo MoU, trong thời gian 60 ngày đàm phán, Iran không được thu phí quá cảnh qua eo biển Hormuz. Thông cáo của Bộ Ngoại giao Mỹ nhấn mạnh “nỗ lực đảm bảo quá cảnh an toàn và tự do” tại đây. Tuy nhiên, các quan chức Iran đã gợi ý rằng họ có kế hoạch thu phí sau khi giai đoạn 60 ngày kết thúc.
