Nepal phản đối Ấn Độ vì tuyến hành hương qua khu vực biên giới tranh chấp
Adam Hancock
Nepal chính thức gửi công hàm phản đối Ấn Độ sau khi New Delhi nối lại tuyến hành hương tôn giáo qua đèo Lipulekh, khu vực biên giới đang tranh chấp ở dãy Himalaya. Kathmandu khẳng định các khu vực Limpiadhura, Lipulekh và Kalapani là lãnh thổ của mình, dựa trên Hiệp ước Sugauli năm 1816. Ấn Độ bác bỏ tuyên bố chủ quyền, cho rằng tuyến hành hương đã được sử dụng từ năm 1954 và các khiếu nại nhân tạo là không thể chấp nhận.
Bộ Ngoại giao Nepal ngày 18/6 đã gửi công hàm phản đối tới Ấn Độ, chỉ trích quyết định nối lại tuyến hành hương tôn giáo qua đèo Lipulekh, khu vực biên giới đang tranh chấp giữa hai nước ở dãy Himalaya.
Trong công hàm, Bộ Ngoại giao Nepal khẳng định các khu vực Limpiadhura, Lipulekh và Kalapani là một phần lãnh thổ của Nepal, đồng thời nhấn mạnh “quan điểm của chính phủ Nepal về vấn đề này là rõ ràng và vững chắc”.
Đèo Lipulekh nằm ở nơi Nepal, Ấn Độ và Tây Tạng (Trung Quốc) giao nhau. Nepal cho rằng khu vực này thuộc chủ quyền của mình dựa trên Hiệp ước Sugauli ký năm 1816 với thực dân Anh, trong đó xác định biên giới phía tây của Nepal.
Tranh chấp tái bùng phát sau khi Ấn Độ ngày 15/6 thông báo nhất trí với Trung Quốc nối lại tuyến hành hương Kailash Manasarovar qua đèo Lipulekh, vốn bị tạm dừng từ năm 2020 do dịch COVID-19. Theo kế hoạch, 500 tín đồ Hindu sẽ đi qua bang Uttarakhand (bắc Ấn Độ) để sang Trung Quốc qua đèo Lipulekh, trong khi một số khác sẽ đi qua bang Sikkim (đông bắc Ấn Độ).
Đáp lại, Bộ Ngoại giao Ấn Độ khẳng định Lipulekh đã được người theo đạo Hindu, Phật giáo, Jain và Bon sử dụng cho tuyến hành hương từ năm 1954. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Ấn Độ nhấn mạnh: “Đây không phải là diễn biến mới. Ấn Độ luôn cho rằng các tuyên bố chủ quyền kiểu này không có cơ sở lịch sử và không phù hợp với các bằng chứng thực tế. Việc mở rộng đơn phương lãnh thổ bằng các khiếu nại nhân tạo là không thể chấp nhận được.”
