Giới chức Israel cho biết không có hàng hóa thương mại nào được đưa vào Gaza trong hai ngày qua, với cáo buộc rằng đây là hệ quả của một tranh chấp thuế giữa các thương nhân địa phương và Hamas.
COGAT — cơ quan của quân đội Israel phụ trách các hoạt động dân sự tại các vùng lãnh thổ Palestine, tự mô tả là đơn vị "giám sát các vấn đề nhân đạo" ở Gaza — đưa ra thông báo trên vào thứ Tư.
Theo COGAT, các thương nhân địa phương "đã đưa ra quyết định này để phản ứng trước khoản phí 10.000 shekel (3.220 USD) mà Hamas áp lên mỗi xe tải vào Gaza", cùng yêu cầu 30% doanh thu tại Gaza phải được thanh toán bằng tiền mặt.
Quyết định này được dự báo sẽ ảnh hưởng tới một nguồn cung lương thực và hàng hóa thiết yếu của 2,1 triệu người dân Dải Gaza — nhóm dân cư hoàn toàn phụ thuộc vào các cửa khẩu do Israel kiểm soát, trong bối cảnh vùng lãnh thổ này vẫn đang chịu cảnh đói kém.
Văn phòng truyền thông của chính quyền Gaza bác bỏ các tuyên bố trên vào thứ Năm, lên án "chiến dịch thông tin sai lệch trắng trợn và tuyên bố sai sự thật".
Theo văn phòng này, phía Israel đang cố "quy trách nhiệm cho bộ máy chính quyền ở Gaza về việc gián đoạn xe tải vào", đồng thời khẳng định khoản phí nêu trên là khoản đóng góp tự nguyện cho một quỹ hỗ trợ người cần giúp đỡ, như góa phụ và trẻ mồ côi.
Văn phòng cũng cho biết việc thanh toán bằng tiền mặt được khuyến khích do tình trạng thiếu tiền mặt trầm trọng ở vùng lãnh thổ bị chiến tranh tàn phá, nhưng chưa bao giờ là yêu cầu bắt buộc.
Khủng hoảng nhân đạo vốn đã nghiêm trọng
Việc dừng các lô hàng thương mại, gồm trái cây và quần áo mùa đông, cắt đứt một nguồn cung lương thực và vật tư thiết yếu khác, giữa lúc lo ngại gia tăng trước mùa đông đang tới gần.
Theo dữ liệu COGAT công bố hồi đầu năm, các tổ chức viện trợ thường đưa vào những mặt hàng thiết yếu như bột mì, trong khi thương nhân nhập khẩu nhiều loại thực phẩm dễ hỏng hơn như trái cây và thịt.
Việc đình chỉ nhập hàng đang làm dấy lên lo ngại về khả năng chi trả, khi các nhân viên nhân đạo nói rằng cần kết hợp cả viện trợ và một thị trường thương mại vận hành ổn định để giữ giá cả trong tầm kiểm soát.
"Khu vực nhân đạo tự nó không thể đáp ứng nhu cầu của toàn bộ người dân", Shaina Low, phát ngôn viên Hội đồng Người tị nạn Na Uy, nói. "Các thị trường cần phải hoạt động."
Thương nhân địa phương lên tiếng
Người đứng đầu hiệp hội các tài xế xe tải tư nhân ở Gaza, Nahed Sheheiber, bác bỏ cách giải thích của Israel: "Điều phối viên Israel nói rằng thương nhân Gaza phải chịu trách nhiệm, nhưng sự thật là chính người Israel mới là bên áp đặt các hạn chế."
Sau thông báo của COGAT, hiệp hội của Sheheiber đã gặp Bộ Kinh tế Gaza để bày tỏ lo ngại và cho rằng Israel đang viện dẫn các khoản phí do bộ này thu như một cái cớ để cắt nguồn hàng thương mại.
Một cơ quan giám sát nạn đói toàn cầu hồi tháng Bảy cảnh báo hơn hai phần ba dân số Gaza có thể đối mặt với nạn đói nghiêm trọng vào cuối năm nay.
Theo một thỏa thuận do Mỹ làm trung gian, Israel có nghĩa vụ cho phép tối thiểu 600 xe tải chở hàng viện trợ nhân đạo vào Gaza mỗi ngày.
Các nhà ngoại giao cho biết con số thực tế vào Gaza thường ít hơn 600 xe rất nhiều. Sheheiber nói con số gần 300 xe, trong đó hai phần ba chở hàng thương mại.
