Iran ngày 24/6 thông báo các cuộc đàm phán kỹ thuật với Mỹ và các bên trung gian tại Thụy Sĩ đã kết thúc thành công, tạo tiền đề cho giai đoạn đàm phán tiếp theo nhằm chấm dứt cuộc xung đột kéo dài hơn 100 ngày giữa hai nước.
Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi, người dẫn đầu đoàn đàm phán kỹ thuật, cho biết các cuộc hội đàm bốn bên đã kết thúc với một thỏa thuận về việc sắp xếp các cuộc đàm phán trong tương lai, bao gồm các nhóm công tác và cơ chế thực thi. Thông tin được hãng thông tấn chính thức IRNA của Iran đưa tin hôm 24/6.
Ông Gharibabadi cho biết các cuộc thảo luận diễn ra sau cuộc họp ủy ban cấp cao vào ngày 23/6 nhằm giám sát việc thực thi Bản ghi nhớ Islamabad, một thỏa thuận khung được Tổng thống Mỹ và Iran ký kết ảo vào ngày 17/6 để chấm dứt chiến tranh. Ông nhấn mạnh: “Các cuộc thảo luận kỹ thuật đã được tổ chức nhằm xác định cơ chế thực thi bản ghi nhớ và tuyên bố kết thúc cuộc họp cấp cao, đồng thời đã đạt được những thỏa thuận cần thiết”.
Trước đó, nhà đàm phán cấp cao của Iran Mohammad Ghalibaf cho biết một thỏa thuận đã đạt được với Mỹ nhằm giải phóng 12 tỷ USD tài sản bị đóng băng của Iran. Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố số tiền này sẽ được dùng để mua hàng hóa nông sản Mỹ, cụ thể là ngô, đậu nành và các mặt hàng khác từ nông dân Mỹ.
Bộ Tài chính Mỹ cũng công bố lệnh miễn trừ 60 ngày cho phép Iran bán dầu và các sản phẩm hóa dầu của mình. Nhà báo Alan Fisher, đưa tin từ Washington DC, nhận định đây là bước ngoặt lớn vì đánh dấu sự đảo ngược chính sách trừng phạt dầu mỏ của Iran kéo dài nhiều năm. “Trước đây, Iran có thể bán dầu với giá chiết khấu lớn vì các nước ngại vi phạm lệnh trừng phạt Mỹ. Nay Iran có thể bán dầu với giá đầy đủ, mang về hàng trăm triệu USD cho nền kinh tế nước này”, ông Fisher phân tích.
Liên quan đến eo biển Hormuz, tuyến đường thủy chiến lược vận chuyển khoảng 1/5 năng lượng toàn cầu, Tehran đã đồng ý thiết lập đường dây liên lạc với Mỹ để đảm bảo an toàn cho hoạt động hàng hải. Tuy nhiên, ông Ghalibaf khẳng định tình trạng tại eo biển sẽ không trở lại như trước xung đột: “Mọi người nên biết rằng quản lý eo biển sẽ không bao giờ trở lại như trước chiến tranh, dù chúng tôi tuân thủ đầy đủ luật pháp quốc tế”. Trước đó, Tehran đã siết chặt kiểm soát eo biển hẹp này bằng cách tấn công hoặc đe dọa tấn công tàu thuyền qua lại như một phần phản ứng với cuộc chiến Mỹ-Israel nhằm vào Iran.
