Cao ủy nhân quyền LHQ kêu gọi Mỹ ngay lập tức dỡ bỏ cấm vận Cuba

Cao ủy Nhân quyền Liên Hợp Quốc Volker Turk ngày 7/6 đã lên tiếng chỉ trích mạnh mẽ các biện pháp trừng phạt mới nhất của Mỹ đối với Cuba, cho rằng chúng đang trực tiếp gây tổn hại đến người dân nước này, đặc biệt là trẻ em.

Trong một tuyên bố, ông Turk nhấn mạnh: “Các hạn chế về nhiên liệu áp đặt từ đầu năm 2026 cùng với việc thắt chặt các lệnh trừng phạt ngoài lãnh thổ gần đây đang trực tiếp gây hại cho người Cuba, đặc biệt là những người dễ bị tổn thương nhất. Trẻ em đang chết vì bác sĩ không có đủ vật tư và thuốc men y tế thiết yếu. Điều này là không thể chấp nhận được”.

Ông Turk kêu gọi dỡ bỏ ngay lập tức các lệnh trừng phạt mà ông cho là vi phạm “các nguyên tắc cơ bản của luật nhân quyền quốc tế”.

Tuyên bố này được đưa ra sau hàng loạt động thái của chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump nhằm gia tăng áp lực lên Cuba, hòn đảo Caribe vốn đã chịu lệnh cấm vận thương mại kéo dài hàng thập kỷ. Kể từ tháng 1, chính quyền Trump đã cắt nguồn cung dầu và tài chính từ Venezuela, đồng thời ban hành sắc lệnh tuyên bố Cuba là “mối đe dọa bất thường và đặc biệt” đối với an ninh quốc gia Mỹ, đe dọa áp thuế cao với bất kỳ quốc gia nào cung cấp dầu cho Cuba.

Các biện pháp trừng phạt sau đó tiếp tục được mở rộng sang Bộ Nội vụ, Cảnh sát Quốc gia, Cục Tình báo Cuba, và gần đây nhất là nhắm vào Tổng thống Miguel Diaz-Canel cùng các thành viên gia đình ông.

Theo số liệu từ văn phòng của ông Turk, tỷ lệ tử vong ở trẻ sơ sinh tại Cuba đã tăng gấp đôi, lên 9,9 trên 1.000 ca sinh. Tỷ lệ sống sót của trẻ em mắc ung thư giảm từ 85% xuống còn 65%. Tháng 3 vừa qua, chính phủ Cuba cảnh báo có 96.387 người đang chờ phẫu thuật, trong đó 11.193 người là trẻ vị thành niên; 16.000 bệnh nhân cần xạ trị và 2.888 người cần chạy thận – những phương pháp điều trị phụ thuộc vào nguồn điện ổn định.

Các lệnh trừng phạt dầu mỏ cũng khiến tình trạng mất điện ngày càng thường xuyên, các dịch vụ thiết yếu như giao thông công cộng và chăm sóc y tế bị cắt giảm. Ông Turk lưu ý: “Cuba ngày càng bị cô lập. Các công ty đang rời đi. Ngày càng ít hãng hàng không bay đến Cuba. Nước này gần như bị ngắt kết nối khỏi hệ thống thanh toán quốc tế”.

Cao ủy Nhân quyền LHQ cũng cảnh báo về mùa hè nắng nóng và mùa bão sắp tới. Ông nói: “Nhiệt độ mùa hè tăng làm tăng nguy cơ lây lan các bệnh truyền nhiễm qua vector và qua nước. Mùa bão càng làm tăng khả năng phơi nhiễm. Điều này tạo ra một cơn bão hoàn hảo cho sự suy thoái kinh tế - xã hội và đau khổ cho người dân Cuba”.

Ngay trong ngày tuyên bố được đưa ra, một trận động đất mạnh 6,1 độ richter đã xảy ra ở phía tây Cuba.

Ông Turk cũng thừa nhận hồ sơ nhân quyền của Cuba và kêu gọi nước này “trả tự do cho tất cả những người bị giam giữ tùy tiện”. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh cái giá phải trả về sinh mạng do các lệnh trừng phạt của Mỹ là không thể bỏ qua. Kể từ tháng 1, chỉ có một tàu chở dầu của Nga được phép tiếp cận Cuba, khiến nguồn cung nhiên liệu nước ngoài của nước này gần như cạn kiệt.