Tướng Abdel Fattah al-Burhan, Chủ tịch Hội đồng chủ quyền kiêm Tư lệnh quân đội Sudan, ngày 16/8 đã cam kết cấp quyền miễn trừ tạm thời cùng các bảo đảm về pháp lý, chính trị và an ninh cho những người tham gia cuộc đối thoại quốc gia do một cơ chế quốc gia độc lập điều phối.
Phát biểu trong lễ kỷ niệm 72 năm thành lập Lực lượng vũ trang Sudan rạng sáng cùng ngày, ông al-Burhan cho biết các thủ tục tố tụng hình sự đối với những người tham gia đối thoại đang bị điều tra sẽ được tạm đình chỉ trong thời gian họ tham gia, nhưng không ảnh hưởng đến quyền của những người đã nộp đơn khiếu nại.
Ông nhấn mạnh các biện pháp nhà nước áp dụng với người tham gia đối thoại không phải là ân xá, mà chỉ là tạm đình tố tụng, nhằm tạo điều kiện cho họ tham gia mà không xâm phạm quyền lợi của nguyên đơn.
Theo ông, đối thoại quốc gia cần được tiến hành cởi mở, trong không gian công cộng, để xã hội được bày tỏ ý kiến và phê bình mà không sợ hãi hay bị hạn chế. Mọi phát ngôn trong các phiên đối thoại sẽ không bị dùng làm căn cứ truy tố pháp lý.
Ông al-Burhan cho biết một nhóm nhân vật Sudan đã độc lập đề xuất sáng kiến này và sẽ giám sát tiến trình, đồng thời khẳng định nhà nước không tổ chức, không định đoạt chương trình nghị sự hay kết quả đối thoại. Các nguồn tin cho biết cơ chế quốc gia dự kiến tổ chức họp báo trong những ngày tới để công bố tầm nhìn và kế hoạch.
Về chiến sự, ông al-Burhan nói quân đội sẵn sàng tham gia mọi sáng kiến hòa bình nghiêm túc nhưng sẽ không chấp nhận một nền hòa bình “không trọn vẹn” đưa lực lượng hỗ trợ nhanh (RSF) của Mohamed Hamdan Dagalo, hay còn gọi là Hemedti, cùng phe ủng hộ trở lại nắm quyền. Ông khẳng định quân đội sẽ tiếp tục chiến dịch “làm sạch đất nước khỏi lực lượng dân quân khủng bố”.
Con đường hòa bình, theo ông, phải bắt đầu bằng việc RSF rút khỏi các thành phố và tập kết tại các khu vực chỉ định, sau đó là cho phép người phải di dời và người tị nạn trở về nhà. Tiếp đó mới có thể thảo luận về tình trạng của các chiến binh RSF và khả năng hợp nhất những người không phạm tội vào lực lượng chính quy.
Ông al-Burhan cho biết đã bắt đầu đàm phán với các lực lượng quốc gia từng ủng hộ nhà nước và thể chế trong giai đoạn trước, nhằm đưa họ vào hoàn thiện các cơ quan chính phủ, bao gồm đại diện trong hội đồng lập pháp (quốc hội) đang được bàn thảo.
Trong diễn biến liên quan, một phái đoàn Hội đồng Hòa bình và An ninh Liên minh châu Phi (AU) dự kiến đến Khartoum ngày 16/8 trong chuyến thăm ba ngày, là lần thứ hai kể từ khi chiến tranh bùng nổ. Phái đoàn gồm đại diện 15 quốc gia thành viên, do đại diện Algeria dẫn đầu – nước giữ chức chủ tịch luân phiên của hội đồng trong tháng 8.
Theo hãng tin Al-Muhaqiq của Sudan, phái đoàn sẽ gặp ông al-Burhan, Thủ tướng Kamil Idris, các nhóm chính trị và tổ chức xã hội dân sự. Hồi tháng 7, đặc phái viên AU về Sudan, ông Mohamed Belaiche, đã thảo luận về tình hình chính trị, an ninh và việc mở lại văn phòng AU tại thủ đô. Sudan đã chính thức đề nghị AU dỡ bỏ lệnh đình chỉ tư cách thành viên, áp đặt sau khi ông al-Burhan giải tán Hội đồng chủ quyền và nội các hồi tháng 10/2021.
