UNRWA lên án Israel chiếm giữ trung tâm đào tạo ở Đông Jerusalem

Quyền Tổng ủy viên Cơ quan Cứu trợ Liên Hợp Quốc dành cho người tị nạn Palestine (UNRWA), ông Christian Saunders, ngày 27/8 đã lên án việc Israel đột kích và chiếm giữ trung tâm đào tạo của cơ quan này ở Đông Jerusalem, đồng thời mô tả vụ việc là một phần trong chiến dịch nhằm làm suy yếu UNRWA và xóa bỏ quyền của người Palestine.

Phát biểu với Al Jazeera, ông Saunders cáo buộc Israel vi phạm các cơ sở của Liên Hợp Quốc, song nhấn mạnh rằng “sức mạnh không thể thắng thế” trong giải quyết xung đột và UNRWA “sẽ không đi đến đâu cả”.

Lực lượng Israel đã đột kích và chiếm giữ Trung tâm Đào tạo Qalandiya ở khu phố Kafr Aqab vào ngày 26/8, buộc các nhân viên UNRWA phải rời đi và cấm họ quay trở lại. Theo chính quyền Jerusalem, 5 người Palestine đã bị thương do hỏa lực của Israel gần khu vực này.

Bộ trưởng An ninh Nội địa cực hữu Israel Itamar Ben-Gvir đã tham gia vụ đột kích và tuyên bố “không có chỗ cho UNRWA ở Jerusalem và Israel”. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho rằng việc trục xuất là hợp pháp và được thực hiện theo luật do Israel thông qua.

Ông Saunders cho biết việc chiếm giữ cơ sở này tước đi cơ hội giáo dục của hàng trăm thanh niên Palestine và vi phạm các biện pháp bảo vệ dành cho các cơ sở của Liên Hợp Quốc theo luật pháp quốc tế. “340 thanh niên sẽ không được học hành, không được đào tạo như họ cần”, ông nói, đồng thời bày tỏ tiếc nuối khi các sinh viên – chủ yếu đến từ các gia đình khó khăn – sẽ bỏ lỡ cơ hội học các kỹ năng để “có cuộc sống đầy đủ và xứng đáng”.

Trung tâm Qalandiya nằm trong mạng lưới dịch vụ rộng lớn của UNRWA dành cho người tị nạn Palestine, phục vụ khoảng 16.000 người tị nạn từ trại Qalandiya và các khu vực khác của Bờ Tây bị chiếm đóng. Vụ đột kích diễn ra sau khi Israel đóng cửa trạm kiểm soát Qalandiya gần đó và triển khai quân đội với mật độ dày đặc trong khu vực.

Giới chức Israel cho rằng khu đất này thuộc sở hữu của Quỹ Quốc gia Do Thái và đã được chuyển giao cho chính quyền Jerusalem để xây dựng khu phức hợp giáo dục và cộng đồng theo kế hoạch. Họ cũng viện dẫn luật Israel được thông qua vào tháng 10/2024 nhằm hạn chế hoạt động của UNRWA. Tuy nhiên, UNRWA bác bỏ các tuyên bố này và khẳng định trung tâm là cơ sở của Liên Hợp Quốc được bảo vệ theo luật pháp quốc tế.

UNRWA đang chịu áp lực nghiêm trọng trong bối cảnh chiến dịch diệt chủng của Israel ở Gaza và tình trạng lạm dụng ở Bờ Tây, khi nhiều nhân viên của cơ quan đã thiệt mạng. Ông Saunders cho rằng chiến dịch chống UNRWA nhằm làm suy yếu cơ quan, cắt giảm tài trợ và gắn với vấn đề rộng hơn về quyền của người tị nạn Palestine.

“Nếu UNRWA bị cắt tài trợ và bị loại bỏ, họ hy vọng vấn đề người tị nạn Palestine sẽ biến mất, đồng nghĩa quyền trở về, bồi thường và đền bù cũng sẽ không còn”, ông nhấn mạnh. Ông cũng chỉ ra rằng nhiệm vụ của UNRWA đến trực tiếp từ Đại hội đồng Liên Hợp Quốc, với vai trò cung cấp các dịch vụ nhân đạo và công cộng trong khi tranh chấp chính trị giữa Israel và Palestine vẫn chưa được giải quyết.

“Chúng tôi là tổ chức nhân đạo, tổ chức phát triển. Chúng tôi được Đại hội đồng Liên Hợp Quốc giao nhiệm vụ cung cấp các dịch vụ thiết yếu”, ông Saunders tuyên bố, đồng thời cho biết UNRWA sẽ tiếp tục làm việc này “cho đến khi Đại hội đồng quyết định khác, hoặc có giải pháp bền vững cho vấn đề Palestine”.

Tuy nhiên, ông thừa nhận giới hạn của Liên Hợp Quốc trong việc ngăn chặn các vụ xâm phạm tiếp theo nếu không có hành động tập thể từ các quốc gia thành viên. “Tôi không nghĩ Liên Hợp Quốc có quyền nói rằng điều này sẽ không tiếp tục xảy ra. Liên Hợp Quốc là tổng hòa của các quốc gia thành viên, và các quốc gia thành viên cần có quyết tâm tập thể để giải quyết vấn đề này. Đã hơn bảy thập kỷ, điều đó vẫn chưa xảy ra”, ông nói.