Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 23/5 tuyên bố rằng một bản ghi nhớ về lệnh ngừng bắn nhằm chấm dứt cuộc chiến giữa Mỹ - Israel với Iran “về cơ bản đã được đàm phán xong”. Ông cho biết thỏa thuận này bao gồm việc mở lại eo biển Hormuz, nhưng vẫn “phụ thuộc vào sự hoàn tất” của các nhà đàm phán Mỹ và Iran cùng “nhiều quốc gia khác”.
Phát biểu trên được đưa ra sau khi ông Trump có cuộc điện đàm với lãnh đạo và quan chức từ Qatar, Saudi Arabia, UAE, Pakistan, Jordan, Ai Cập, Thổ Nhĩ Kỳ và Bahrain. Ông cũng có một cuộc gọi riêng với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu. Trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump viết: “Các khía cạnh cuối cùng và chi tiết của Thỏa thuận hiện đang được thảo luận và sẽ sớm được công bố”.
Tuyên bố diễn ra trong bối cảnh tuần trước đó, ông Trump từng đe dọa Iran rằng thời gian cho một thỏa thuận ngừng bắn lâu dài đang cạn dần. Sau đó, ông nói với các phóng viên rằng ông đã suýt tái khởi động các cuộc tấn công, nhưng quyết định “tạm hoãn” theo yêu cầu của các nước vùng Vịnh. Kể từ đó, ông Trump liên tục xen kẽ giữa các lời đe dọa leo thang – bao gồm đăng ảnh Iran phủ quốc kỳ Mỹ – và khẳng định thỏa thuận đã gần kề.
Cùng ngày, Chủ tịch quân đội Pakistan Asim Munir kết thúc chuyến thăm ngắn nhưng “rất hiệu quả” tới Iran. Theo thông báo từ quân đội Pakistan, “những tiến triển đáng khích lệ” đã đạt được để hướng tới một thỏa thuận cuối cùng.
Các quan chức Iran nhiều lần bày tỏ thận trọng về việc đàm phán với Mỹ, vốn đã từng hai lần phát động tấn công quân sự vào Iran trong các cuộc đàm phán về chương trình hạt nhân của Tehran. Mỹ và Israel bắt đầu cuộc chiến mới nhất vào ngày 28/2, nhưng giao tranh phần lớn tạm dừng từ ngày 8/4, ngoại trừ một vài vụ bùng phát nhỏ. Mỹ vẫn phong tỏa các cảng của Iran, trong khi Iran đóng cửa eo biển Hormuz.
Các điểm mấu chốt của thỏa thuận bao gồm tương lai chương trình hạt nhân Iran, ảnh hưởng của nước này đối với eo biển Hormuz, sự hiện diện quân sự của Mỹ trong khu vực và quyền tiếp cận các quỹ Iran bị đóng băng.
