Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 4/6 đã lên án các nghị sĩ, bao gồm cả thành viên đảng Cộng hòa, vì đã bỏ phiếu ủng hộ nghị quyết về quyền lực chiến tranh nhằm hạn chế khả năng của ông trong việc phát động chiến tranh với Iran.
Nghị quyết này được Hạ viện Mỹ thông qua một ngày trước đó với tỷ lệ phiếu 215-208, trong đó bốn nghị sĩ Cộng hòa đã cùng với đảng Dân chủ vượt qua ngưỡng đa số. Đây là lần đầu tiên nghị quyết được thông qua sau ba lần thất bại trước đó.
Trên nền tảng Truth Social, Trump viết: “Ai lại làm điều vô ơn nước như vậy”, đồng thời chỉ trích các nghị sĩ đã thông qua nghị quyết “ngay giữa lúc tôi đang tiến hành các cuộc đàm phán cuối cùng để kết thúc Chiến tranh với Iran”.
Những nỗ lực nhằm đạt được thỏa thuận ngừng bắn lâu dài với Iran đã tiến triển không đều, với việc chính quyền Trump liên tục đan xen giữa đe dọa quân sự và hứa hẹn về một đột phá ngoại giao. Các cuộc đàm phán gần đây đã bị đình trệ, và cả hai bên đã tiến hành các cuộc tấn công có giới hạn.
Những điểm mấu chốt bao gồm tương lai của chương trình hạt nhân Iran và quyền kiểm soát eo biển Hormuz. Chính quyền Trump được cho là đang gặp khó trong việc chấm dứt kiểm soát eo biển của Iran và tìm cách đạt được một thỏa thuận hạt nhân mạnh mẽ hơn so với Kế hoạch Hành động Toàn diện Chung (JCPOA) 2015, thỏa thuận mà Trump đã rút lui vào năm 2018.
Trump đặc biệt chỉ trích bốn nghị sĩ Cộng hòa đã bỏ phiếu ủng hộ nghị quyết: Thomas Massie (Kentucky), Tom Barrett (Michigan), Warren Davidson (Ohio) và Brian Fitzpatrick (Pennsylvania). Ông gọi họ là “những kẻ phô trương” và cho rằng họ “nên xấu hổ về bản thân mình”.
Mặc dù vậy, cuộc bỏ phiếu này phần lớn mang tính biểu tượng. Nghị quyết cần được Thượng viện do phe Cộng hòa kiểm soát thông qua trước khi có thể trở thành luật. Ngay cả khi đó, Trump gần như chắc chắn sẽ phủ quyết. Cả hai viện cần đa số 2/3 để vượt quyền phủ quyết, một rào cản được cho là khó vượt qua.
Tuy nhiên, các nhà hoạt động hoan nghênh cuộc bỏ phiếu và kêu gọi Thượng viện hành động tương tự. David Janovsky, quyền giám đốc Dự án Hiến pháp, nhấn mạnh: “Hiến pháp quy định rõ: Thẩm quyền duy nhất để tuyên chiến thuộc về Quốc hội”. Ông lưu ý rằng tổng thống đã phát động chiến tranh bất hợp pháp từ ba tháng trước và kêu gọi Thượng viện kết thúc điều này.
Những người khác chỉ ra tác động của cuộc chiến đối với nền kinh tế toàn cầu, làm tăng giá nhiên liệu và hàng hóa. Các cuộc thăm dò liên tục cho thấy đa số cử tri Mỹ, và ngày càng nhiều người Cộng hòa, phản đối cuộc chiến. Jamal Abdi, chủ tịch Hội đồng Quốc gia người Mỹ gốc Iran, cho biết “cửa sổ chính trị cho cuộc chiến này đang thu hẹp nhanh chóng” khi người dân Mỹ phản đối cuộc chiến và giá cả leo thang.
