Trong một bài phát biểu gần đây, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian đã ca ngợi Omar Khayyam, nhà toán học, thiên văn học và thi sĩ lừng danh người Ba Tư, như một nhân vật kiệt xuất kết nối khoa học thế giới với truyền thống trí tuệ Ba Tư. Ông Pezeshkian nhấn mạnh rằng Khayyam là tấm gương sáng về sự hợp nhất giữa các thành tựu khoa học quốc tế và bản sắc văn hóa dân tộc.
Omar Khayyam, sống vào thế kỷ 11–12, nổi tiếng với các công trình trong lĩnh vực đại số và hình học, đặc biệt là giải phương trình bậc ba bằng phương pháp hình học. Ông cũng tham gia cải cách lịch Ba Tư, cho ra đời một hệ thống lịch chính xác hơn lịch Julius, sau này được biết đến với tên gọi lịch Jalali. Không chỉ dừng lại ở khoa học, Khayyam còn để lại di sản thơ ca qua những bài rubaiyat (tứ tuyệt) nổi tiếng thế giới, với nội dung triết lý về cuộc sống, vũ trụ và thân phận con người.
Phát biểu trong bối cảnh Iran đang nỗ lực quảng bá hình ảnh một quốc gia có bề dày lịch sử và trí tuệ, Tổng thống Pezeshkian cho rằng việc tôn vinh Khayyam là cách để khẳng định vị thế của Iran trong dòng chảy khoa học nhân loại. Ông nhấn mạnh rằng các thế hệ trẻ Iran cần học hỏi tinh thần Ham muốn tri thức và sự sáng tạo vượt thời đại của Khayyam.
Trên các diễn đàn văn hóa quốc tế, Khayyam luôn được coi là một trong những biểu tượng trí tuệ vĩ đại nhất của phương Đông. Các nhà nghiên cứu cho rằng các tác phẩm của ông không chỉ phản ánh tư duy khoa học tiên phong thời trung cổ, mà còn thể hiện sự giao thoa tinh tế giữa kiến thức Hy Lạp cổ đại, Ấn Độ và Ba Tư.
Bài phát biểu của Tổng thống Pezeshkian được đưa ra nhân dịp kỷ niệm ngày sinh của Khayyam (18 tháng 5 Dương lịch), một dịp lễ quan trọng trong năm văn hóa của Iran. Sự kiện này đã thu hút sự chú ý của giới truyền thông và học giả, khơi dậy làn sóng quan tâm mới đối với di sản của Khayyam trong bối cảnh hiện đại.
