Thủ tướng Tây Ban Nha sẽ thăm Ceuta sau khi 19 người di cư thiệt mạng khi vượt biên từ Morocco
Al Jazeera Staff
Ít nhất 19 người di cư thiệt mạng khi tìm cách vượt biên từ Morocco vào Ceuta, vùng lãnh thổ Tây Ban Nha ở Bắc Phi, trong bối cảnh hàng chục nghìn người tràn vào khu vực này chỉ trong 24 giờ. Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sanchez dự kiến đến Ceuta để ứng phó với cuộc khủng hoảng nhân đạo nghiêm trọng, khiến Pháp và Italy tăng cường kiểm soát biên giới.
Ít nhất 19 người di cư đã thiệt mạng khi tìm cách vượt biên từ Morocco vào vùng lãnh thổ Ceuta của Tây Ban Nha, theo xác nhận từ giới chức địa phương. Sự việc xảy ra trong bối cảnh hàng chục nghìn người được cho là đã tràn vào khu vực này trong vòng 24 giờ qua, gây ra một cuộc khủng hoảng nhân đạo nghiêm trọng.
Hàng nghìn người đã đổ xô bằng đường biển và đường bộ từ Morocco vào Ceuta – vùng lãnh thổ của Tây Ban Nha nằm trên bờ biển Bắc Phi – trong ngày thứ Năm và kéo dài đến rạng sáng thứ Sáu. Theo các hãng tin dẫn nguồn từ cảnh sát và quan chức giấu tên, có thể hơn 40.000 người đã vào được lãnh thổ này.
Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sanchez cho biết chính phủ của ông đang huy động mọi nguồn lực sẵn có để ứng phó với tình hình. Ông Sanchez dự kiến sẽ cùng Bộ trưởng Nội vụ Fernando Grande-Marlaska đến thăm Ceuta vào thứ Sáu.
Rachid Sbihi, người đứng đầu hiệp hội công nhân địa phương đại diện cho lực lượng Vệ binh Dân sự, gọi đây là một “cuộc khủng hoảng nhân đạo nghiêm trọng”, đồng thời cho biết hàng nghìn người di cư, bao gồm cả trẻ em đi cùng gia đình, đang phải ngủ trên vỉa hè, trong khi những người khác lang thang khắp các đường phố của Ceuta.
“Người dân vẫn đang tiếp tục tràn vào. Lực lượng tăng cường được điều đến chỉ có thể hỗ trợ người bị thương và các hoạt động nhân đạo khác. Tình hình thật hỗn loạn”, ông Sbihi nói với hãng tin AP.
Trong số 19 người thiệt mạng, nhiều người chết đuối, nhưng một số khác cũng thiệt mạng trong vụ giẫm đạp khi cố vượt qua đê chắn sóng tại bãi biển Tarajal, một bãi biển đô thị gần trạm kiểm soát biên giới với Morocco.
Tại cổng vào Ceuta, lực lượng Morocco đã triển khai xe phun nước và đẩy lùi đám đông. Xác của một chiếc xe buýt và bảy chiếc ô tô bị cháy rụi có thể được nhìn thấy gần đó sau các cuộc đụng độ.
Đoạn video ghi lại vào thứ Năm cho thấy đám đông, chủ yếu là nam giới trẻ, nhưng cũng có cả gia đình với phụ nữ và trẻ nhỏ, đang đi bộ qua các đê chắn sóng để vào đường giao thông địa phương.
“Tăng cường kiểm soát”
Ceuta cùng với Melilla – một thành phố tự trị khác của Tây Ban Nha ở Bắc Phi – là biên giới trên bộ duy nhất của Liên minh châu Âu với châu Phi. Cả hai thành phố này thường xuyên chứng kiến các làn sóng người di cư tìm cách vượt biên để đến châu Âu.
Để đến được Ceuta trên bờ biển Bắc Phi, người di cư thường bơi từ thị trấn Fnideq của Morocco, với quãng đường khoảng 5 km. Một số khác thực hiện vượt biên từ thị trấn Belyounech gần đó, nơi khoảng cách ngắn hơn.
Giới chức Ceuta cho rằng làn sóng vượt biên tăng đột biến có liên quan đến phán quyết của Tòa án Tối cao Tây Ban Nha hồi đầu tháng, cấm chính quyền trục xuất ngay lập tức những người di cư đến bằng đường biển mà không qua quy trình pháp lý. Phán quyết này không áp dụng cho những người vào Tây Ban Nha bằng đường bộ, bao gồm cả việc trèo qua hàng rào biên giới.
Tuy nhiên, một số nhà hoạt động tại Morocco bày tỏ nghi ngờ rằng phán quyết này là nguyên nhân đằng sau làn sóng vượt biên, với lập luận rằng hầu hết người di cư khó có thể biết đến các quyết định pháp lý như vậy.
Pháp đã tuyên bố sẽ thắt chặt biên giới với Tây Ban Nha sau những diễn biến gần đây. Bộ trưởng Nội vụ Laurent Nunez cho biết trên mạng xã hội X hôm thứ Sáu rằng ông đã “ra chỉ thị tăng cường ngay lập tức kiểm soát tại biên giới với Tây Ban Nha” từ tối thứ Năm. Ông cũng thông báo kích hoạt lực lượng can thiệp nhanh biên giới “để kiểm tra chuyên sâu”.
Cuộc khủng hoảng biên giới cũng đã có tác động lan tỏa tới Italy, một điểm đến quan trọng khác của người di cư. Thủ tướng Giorgia Meloni đe dọa đình chỉ hiệp định Schengen về biên giới mở với Tây Ban Nha “để bảo vệ biên giới và đảm bảo an toàn cho công dân”, mặc dù Italy không có chung biên giới với Tây Ban Nha.
Juan Jesus Vivas, người đứng đầu chính quyền khu vực Ceuta, đã kêu gọi chính phủ trung ương tuyên bố tình trạng khẩn cấp vì lý do an ninh quốc gia, đề nghị tăng cường cảnh sát và triển khai quân đội tại biên giới “để đảm bảo sự bất khả xâm phạm của biên giới và an toàn cho người dân”.
Bộ Nội vụ Tây Ban Nha đã bác bỏ yêu cầu tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia, với lý do biện pháp này không áp dụng cho các cuộc khủng hoảng di cư, nhưng cam kết cung cấp thêm nguồn lực.
