Tây Ban Nha: Gần như toàn bộ người di cư đã rời Ceuta sau làn sóng vượt biên khiến 67 người thiệt mạng

Bộ Ngoại giao Tây Ban Nha ngày 7/10 cho biết gần như toàn bộ số người di cư ước tính khoảng 60.000 người đã tràn vào vùng đất Ceuta ở Bắc Phi bằng đường bộ và đường biển trong những ngày gần đây đã tự nguyện rời khỏi khu vực này.

Bộ trưởng Ngoại giao Tây Ban Nha Jose Manuel Albares viết trên mạng xã hội X vào tối 6/10: “Gần như tất cả những người vào Ceuta đã trở về Morocco.”

Giới chức Tây Ban Nha cho biết số người thiệt mạng khi cố gắng vào Ceuta đã tăng lên ít nhất 67 người tính đến ngày 7/10 và có thể còn thêm thương vong ở phía biên giới Morocco. Một số người được xác nhận tử vong do đuối nước, một số khác bị nghiền nát khi cố trèo qua đê chắn sóng nơi giữ hàng rào biên giới.

Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sanchez, người đã tới Ceuta vào ngày 6/10, nói rằng làn sóng vượt biên này là “sự vi phạm chủ quyền lãnh thổ của Tây Ban Nha”. Tây Ban Nha thông báo đang lắp đặt rào chắn dọc theo đê chắn sóng tiến ra biển.

Bộ Nội vụ Tây Ban Nha cho biết khoảng 50.000 người đã vượt biên giới kể từ sáng 5/10 và ước tính 48.300 người đã quay trở lại tính đến 18h ngày 6/10. Juan Jesus Vivas, người đứng đầu chính quyền địa phương Ceuta, cho biết có tới 60.000 người đã tràn qua khu vực này trong vài ngày qua.

Làn sóng người di cư ồ ạt này đã khiến các chính phủ Liên minh châu Âu (EU) lo ngại, đặc biệt là các nước trong khối Schengen – gồm 29 quốc gia đã bãi bỏ kiểm soát biên giới khi đi lại giữa các nước.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen ngày 6/10 mô tả những hình ảnh từ Ceuta là “không thể chấp nhận được”, trong khi Bộ trưởng Nội vụ Pháp Laurent Nunez cho biết Pháp sẽ thắt chặt biên giới với Tây Ban Nha.

Tại Italy, Thủ tướng Giorgia Meloni đe dọa sẽ đình chỉ thỏa thuận Schengen mở cửa biên giới với Tây Ban Nha “để bảo vệ biên giới và đảm bảo an toàn cho công dân”, mặc dù Italy không có chung biên giới với Tây Ban Nha.

Ngày 6/10, cảnh sát Morocco trong trang phục chống bạo động đã sử dụng hơi cay và xe phun nước tại biên giới khu vực này để giải tán những người tụ tập gần hàng rào và đẩy họ quay trở lại.

Ceuta cùng với Melilla – một thành phố tự trị khác của Tây Ban Nha ở Bắc Phi – là biên giới đất liền duy nhất của EU với châu Phi. Cả hai thành phố này thường xuyên xảy ra các làn sóng vượt biên trái phép của những người muốn di cư đến châu Âu.

Để đến được Ceuta, người di cư thường bơi từ thị trấn Fnideq của Morocco, quãng đường khoảng 5km. Một số người khác cố vượt biên từ thị trấn Belyounech gần đó, nơi khoảng cách ngắn hơn.

Chính quyền Ceuta liên hệ làn sóng vượt biên gia tăng với phán quyết của Tòa án Tối cao Tây Ban Nha hồi đầu tháng, ngăn chặn chính quyền trục xuất ngay lập tức người di cư đến bằng đường biển. Phán quyết này không áp dụng đối với người di cư vào Tây Ban Nha bằng đường bộ, kể cả bằng cách trèo qua hàng rào biên giới.

Thủ tướng Sanchez cho biết làn sóng người di cư là do các tổ chức buôn người lan truyền tin đồn về phán quyết của tòa án. Tuy nhiên, các nhà hoạt động tại Morocco đặt nghi ngờ về nguyên nhân này, cho rằng hầu hết người di cư sẽ không biết đến các quyết định pháp lý như vậy.

Một người đàn ông trẻ tuổi người Morocco đến từ Tangier chia sẻ với Reuters: “Thành thật mà nói, tôi thậm chí không biết tại sao mình đến đây, và bây giờ tôi đang quay trở về. Tôi chưa ăn gì từ trưa hôm qua, mặc dù tôi có mang theo một ít tiền… Những gì chúng tôi đang làm không tốt cũng chẳng vui vẻ gì.”

Dù lối vượt biên có vẻ đã bị chặn vào cuối ngày 6/10, nhiều người di cư vẫn di chuyển dọc bờ biển để tìm đường vòng qua hàng rào. Brahim, 32 tuổi, đến từ Tangier với hy vọng vượt qua cổng nhưng phát hiện lối đi đã bị đóng chặt, cho biết: “Tôi đến muộn.”