Tổng thống Rwanda Paul Kagame tiếp tục đổ lỗi cho Cộng hòa Dân chủ Congo (CHDC Congo) về cuộc khủng hoảng kéo dài ở miền đông nước này, đồng thời tuyên bố Rwanda sẽ duy trì các biện pháp cần thiết để bảo vệ an ninh quốc gia. Phát biểu tại cuộc họp báo ở thủ đô Kigali, ông Kagame nhấn mạnh sự hiện diện của lực lượng Dân chủ Giải phóng Rwanda (FDLR), một nhóm vũ trang người Hutu gốc Rwanda, trên lãnh thổ CHDC Congo là mối quan tâm hàng đầu của Rwanda.
Theo ông Kagame, nếu vấn đề này không được giải quyết, việc Rwanda tiếp tục tham gia vào cuộc xung đột là điều tự nhiên. Ông cáo buộc chính quyền CHDC Congo đang trang bị vũ khí cho FDLR và tích hợp các thành viên của lực lượng này vào quân đội nước họ. Tổng thống Rwanda cho biết bằng chứng bao gồm lời khai của các cựu thành viên FDLR, những người tự nguyện trở về Rwanda hoặc bị bắt giữ, và tất cả đều kể lại cùng một câu chuyện về sự hậu thuẫn từ phía Kinshasa.
Ông Kagame cũng đề cập đến Trung tâm Giải trừ quân bị và Tái hòa nhập Mutobo, nơi các phái đoàn Mỹ, châu Âu và Liên Hợp Quốc đã đến thăm và lắng nghe lời khai từ các cựu chiến binh. Trung tâm này có nhiệm vụ giải giáp các tay súng từ các nhóm vũ trang ở miền đông CHDC Congo, đặc biệt là FDLR, và hỗ trợ họ tái hòa nhập đời sống dân sự.
Nhà lãnh đạo Rwanda cũng chỉ trích những lời kêu gọi nước này tránh can dự vào cuộc khủng hoảng, cho rằng những người đưa ra lời kêu gọi đó nên giải quyết vấn đề FDLR trước. “Hãy loại bỏ vấn đề này, rồi xem Rwanda có dùng nó làm cái cớ hay không,” ông nói.
Về tiến trình hòa bình, vào ngày 18/3/2025, Tiểu vương Qatar Sheikh Tamim bin Hamad Al Thani đã tổ chức cuộc gặp giữa ông Kagame và Tổng thống CHDC Congo Felix Tshisekedi, được mô tả là mang tính lịch sử, mở đường cho hai kênh đối thoại. Ngày 27/6/2025, hai nước ký thỏa thuận hòa bình tại Washington, bao gồm các điều khoản chấm dứt hỗ trợ các nhóm vũ trang, tôn trọng chủ quyền và phối hợp an ninh.
Song song đó, Qatar tổ chức các cuộc đàm phán giữa chính phủ CHDC Congo và phong trào M23, dẫn đến việc ký kết Hiệp khung Doha vì Hòa bình vào ngày 15/11/2025. Hiệp định gồm tám nghị định thư nhằm bảo vệ dân thường, khôi phục quyền lực nhà nước và tăng cường hòa giải dân tộc, với sự giám sát của Qatar, Mỹ và Liên minh châu Phi.
Trong một tuyên bố chung, đại diện chính phủ CHDC Congo, liên minh M23, cùng Qatar, Mỹ, Togo, Thụy Sĩ và Ủy ban Liên minh châu Phi hoan nghênh chuyến khảo sát thực địa ngày 20/8 với sự hỗ trợ hậu cần của phái bộ MONUSCO, chuẩn bị cho sứ mệnh xác minh lệnh ngừng bắn đầu tiên. Tối 24/8, một phái đoàn từ cơ chế chung xác minh tuân thủ lệnh ngừng bắn theo thỏa thuận Doha đã đến tỉnh Nam Kivu, miền đông CHDC Congo, cũng với hỗ trợ hậu cần từ MONUSCO.
