Ngày 25/6, tòa án Somalia tuyên phạt Sadia Moalim Ali, 27 tuổi, 3 năm tù giam vì tội xúc phạm các thể chế nhà nước. Cô bị bắt từ ngày 12/4 và bị giam giữ kể từ đó.
Sadia Moalim Ali, tốt nghiệp ngành điều dưỡng, ban đầu bị buộc tội xúc phạm thể chế nhà nước và kích động tội phạm, nhưng sau đó chỉ bị kết tội xúc phạm thể chế. Cô từng đăng tải những bình luận chỉ trích chính phủ liên bang Somalia trên Facebook và TikTok, lên tiếng về tình trạng thất nghiệp thanh niên, giá xăng dầu cao, tham nhũng, chủ nghĩa thân hữu và cưỡng chế giải tỏa nhà ở.
Bản án ngay lập tức vấp phải sự chỉ trích từ nhiều phía. Cựu Tổng thống Somalia Sharif Sheikh Ahmed và cựu Thủ tướng Hassan Ali Khaire đều lên tiếng phản đối. Trên mạng xã hội X, cựu Thủ tướng Khaire gọi bản án là “sai trái sâu sắc và bất công căn bản”, đồng thời cáo buộc đây là “sự lạm dụng quyền lực tư pháp, trả thù chính trị và lạm quyền nhà nước”.
Liên minh các nhà bảo vệ nhân quyền Somalia kêu gọi trả tự do ngay lập tức cho Ali, cho rằng bản án là “một cuộc tấn công nghiêm trọng vào tự do ngôn luận và công việc chính đáng của những người bảo vệ nhân quyền tại Somalia”. Họ cũng chỉ ra rằng các nữ nhà hoạt động nhân quyền tại Somalia đối mặt với nguy cơ bị bắt giữ tùy tiện, quấy rối tư pháp, đe dọa, lạm dụng trực tuyến và phân biệt giới tính nhằm loại họ khỏi đời sống chính trị và xã hội.
Luật sư của Ali, ông Mohamed Sheikh Osman, tuyên bố sẽ kháng cáo bản án. Ông nói: “Ali không hài lòng với phán quyết của Tòa án Khu vực Banaadir. Tòa đã đưa ra một bản án khắc nghiệt đáng lẽ có thể tránh được.”
Trong một cuộc phỏng vấn từ nhà tù hồi tháng 5, Ali cho biết cô đã bị tra tấn. Cô kể: “Tôi bị ép nằm sấp xuống đất, nước bị đổ lên người. Tôi bị lính canh mang giày ống đạp vào người. Họ đứng trên người tôi và đánh tôi bằng dùi cui. Tôi bị nhốt biệt giam hai ngày, bị tước đoạt thức ăn và nhu yếu phẩm, không được phép ra ngoài đi vệ sinh.” Tại tòa, Ali còn nói các cảnh sát đã đe dọa sẽ hãm hiếp cô.
Tra tấn, được định nghĩa là bất kỳ hành vi nào cố ý gây đau đớn hoặc tổn thương nghiêm trọng về thể chất hay tinh thần, bị cấm tuyệt đối theo luật quốc tế và Công ước chống tra tấn của Liên Hợp Quốc. Kể từ năm 2022, chính quyền Somalia bị cáo buộc tiến hành một chiến dịch đàn áp có hệ thống đối với các nhà hoạt động nhân quyền, sử dụng các vụ bắt giữ tùy tiện, giam giữ, quấy rối và đe dọa để bịt miệng các nhà báo, nhà hoạt động và những người có quan điểm bất đồng.
