Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã cam kết rằng Bắc Kinh sẽ không gửi vũ khí cho Iran trong bối cảnh cuộc xung đột đang diễn ra. Tuyên bố được đưa ra hôm thứ Ba, sau chuyến thăm Trung Quốc kéo dài ba ngày của ông Trump vào tuần trước.
Phát biểu tại sự kiện ở công trường xây dựng Nhà Trắng, ông Trump nói: “Chủ tịch Tập đã hứa với tôi rằng ông ấy không gửi bất kỳ vũ khí nào cho Iran. Đó là một lời hứa đẹp. Tôi tin lời ông ấy.” Ông Trump cũng nhấn mạnh rằng nhà lãnh đạo Trung Quốc muốn duy trì hoạt động thông suốt của eo biển Hormuz, giống như quan điểm của Mỹ.
Thông tin này được đưa ra trong bối cảnh Tổng thống Nga Vladimir Putin cũng có chuyến thăm Trung Quốc, củng cố mối quan hệ đối tác chiến lược lâu dài với Bắc Kinh, vốn khiến Washington lo ngại. Moscow đã nhiều năm cung cấp vũ khí cho Iran.
Trước chuyến thăm Trung Quốc của ông Trump, các quan chức cấp cao Mỹ từng đưa ra những thông điệp trái chiều, vừa hy vọng Bắc Kinh sử dụng ảnh hưởng với Iran để đạt được lệnh ngừng bắn lâu dài hơn, vừa hạ thấp tầm quan trọng của cuộc chiến trong chương trình nghị sự với ông Tập. Tuy nhiên, chưa có dấu hiệu nào cho thấy Trung Quốc, vốn hầu như tránh can dự sâu hơn, sẽ đóng vai trò tích cực hơn.
Ông Trump dọa tấn công Iran trở lại
Cùng ngày, ông Trump đưa ra lời đe dọa mới nhằm vào Iran, viết trên mạng xã hội rằng “thời gian đang cạn dần” để đạt được lệnh ngừng bắn lâu dài, thay vì thỏa thuận tạm thời đang có hiệu lực từ ngày 8/4. Hôm thứ Hai, ông Trump từng tuyên bố đã “tạm hoãn” một cuộc tấn công theo kế hoạch, theo yêu cầu của Qatar, Saudi Arabia và UAE, đồng thời khẳng định các cuộc đàm phán nghiêm túc đang diễn ra.
Phát biểu trước báo giới hôm thứ Ba, ông Trump tiết lộ ông chỉ “còn một giờ nữa là đưa ra quyết định tấn công hôm nay”. Ông nói thêm rằng đã đồng ý cho Iran vài ngày để quay lại đàm phán: “Có thể là thứ Sáu, thứ Bảy, Chủ nhật, hoặc đầu tuần sau, trong một khoảng thời gian giới hạn.” Ông Trump cảnh báo: “Chúng tôi có thể phải giáng cho họ một đòn lớn khác. Tôi chưa chắc chắn.”
Về phía Iran, Chủ tịch Ủy ban An ninh Quốc gia của Quốc hội nước này, ông Ebrahim Azizi, khẳng định ông Trump bị thúc đẩy không phải bởi đàm phán mà bởi nỗi sợ hãi trước phản ứng của Iran trước một cuộc tấn công mới. Ông Azizi cho rằng một cuộc tấn công mới của Mỹ sẽ “đối mặt với phản ứng quân sự quyết đoán và một quốc gia thống nhất”, đồng thời nhấn mạnh: “Sức mạnh là ngôn ngữ duy nhất ông ta hiểu.”
