Ông Trump ra lệnh thu hẹp tập trận chung với Hàn Quốc
Priyanka Shankar
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra lệnh giảm quy mô đáng kể các cuộc tập trận quân sự chung với Hàn Quốc, viện dẫn quan hệ tốt với nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un và sự từ chối của Seoul trong việc ủng hộ chiến dịch quân sự của Mỹ nhằm vào Iran. Động thái này diễn ra ngay trước thềm cuộc tập trận thường niên Ulchi Freedom Shield (UFS), dự kiến diễn ra từ ngày 17 đến 27/8, và làm dấy lên lo ngại về an ninh trên bán đảo Triều Tiên.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra lệnh cho Bộ Quốc phòng nước này “giảm quy mô đáng kể” các cuộc tập trận quân sự chung với Hàn Quốc. Trong một bài đăng trên mạng xã hội hôm Chủ nhật, ông Trump nói rằng các cuộc tập trận này tốn kém và “gửi đi một tín hiệu hoàn toàn không phù hợp và thù địch” với Triều Tiên.
Các cuộc tập trận thường niên mang tên Ulchi Freedom Shield (UFS) dự kiến diễn ra từ ngày 17 đến 27/8. Ông Trump viết trên Truth Social: “Dựa trên mối quan hệ rất tốt của tôi với Kim Jong Un, tôi không hài lòng với việc Mỹ từ lâu đã đồng ý tham gia tập trận quân sự chung với Hàn Quốc.” Ông cho biết đã quá muộn để hủy bỏ các cuộc tập trận, nên đã ra lệnh cho Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth “giảm quy mô đáng kể” chúng.
Nhà lãnh đạo Mỹ cũng bày tỏ thất vọng khi Seoul không ủng hộ Washington trong cuộc chiến với Iran. Theo ông Trump, khi ông hỏi Tổng thống Hàn Quốc liệu nước này có muốn tham gia vào nỗ lực “phi hạt nhân hóa Cộng hòa Hồi giáo Iran” hay không, phía Hàn Quốc đã trả lời: “Không, cảm ơn!”. Seoul chưa đưa ra phản hồi chính thức về tuyên bố này.
Các cuộc tập trận UFS là hoạt động thường niên giữa Washington và Seoul, bắt đầu từ năm 1976, tập trung vào việc bảo vệ Hàn Quốc trước Triều Tiên. Theo trang web của lực lượng Mỹ tại Hàn Quốc, các cuộc tập trận bao gồm “huấn luyện thực địa, mô phỏng và các hoạt động quân sự kết hợp”. Nhiều nước như Australia, Anh, Canada, Colombia, Đan Mạch, Hà Lan và New Zealand từng tham gia. Cuộc tập trận kéo dài 11 ngày dự kiến có sự tham gia của 18.000 binh sĩ Hàn Quốc và 28.500 quân nhân Mỹ đóng tại khu vực.
Mỗi năm, Triều Tiên thường phản đối các cuộc tập trận này bằng cách thử tên lửa hoặc phóng tên lửa đạn đạo về phía Hàn Quốc. Tuần trước, Bình Nhưỡng đã lên án các cuộc tập trận UFS là hành động khiêu khích làm gia tăng căng thẳng trên bán đảo Triều Tiên. Ngày 12/8, Triều Tiên phóng một tên lửa đạn đạo về phía Biển Nhật Bản – lần thử thứ hai trong vòng chưa đầy một tuần. Ngày thứ Sáu, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Triều Tiên cáo buộc hợp tác quân sự Mỹ-Nhật-Hàn đang biến thành một liên minh hạt nhân, đồng thời tuyên bố Bình Nhưỡng sẽ đáp trả mức độ đe dọa mới bằng “mức độ răn đe mới”.
Đây không phải lần đầu ông Trump phản đối các cuộc tập trận chung. Năm 2018, sau hội nghị thượng đỉnh với ông Kim Jong Un tại Singapore, ông Trump từng gọi các cuộc tập trận là “tốn kém” và “khiêu khích”. Ông cũng từng bày tỏ mong muốn giảm quân số Mỹ trên bán đảo Triều Tiên trong tương lai.
Phân tích về quyết định này, ông Christopher Green, chuyên gia tư vấn cấp cao về bán đảo Triều Tiên của Nhóm Khủng hoảng Quốc tế, cho rằng động thái của ông Trump có liên quan đến cuộc chiến với Iran. Ông nói: “Tổng thống Trump dường như thực sự bị xúc phạm khi các đồng minh không hỗ trợ Mỹ trong xung đột với Iran. Nhận xét của ông ấy về vấn đề này không nên bị xem nhẹ.”
Trong khi đó, phía Hàn Quốc cho biết các cuộc tập trận với Mỹ vẫn sẽ diễn ra theo kế hoạch. Người phát ngôn Văn phòng Tổng thống Hàn Quốc cho biết chính phủ nước này ghi nhận thông điệp của ông Trump và bày tỏ hy vọng mối quan hệ thân thiết giữa lãnh đạo Triều Tiên và Mỹ sẽ dẫn đến các cuộc đàm phán có ý nghĩa nhằm thúc đẩy hòa bình và ổn định trên bán đảo Triều Tiên.
Quyết định của ông Trump được đưa ra trong bối cảnh Mỹ và Israel đang tiến hành chiến dịch quân sự chống Iran, chỉ vài ngày sau vụ phóng tên lửa mới của Triều Tiên. Nhà lãnh đạo Kim Jong Un đã tăng cường quan hệ với Moscow và tham gia quan hệ đối tác ba bên với Nga và Trung Quốc tại Bắc Kinh năm 2025.
Ông Green nhận định thông báo của ông Trump có thể là tín hiệu ông muốn gửi tới Triều Tiên, nhằm nối lại đối thoại. Tuy nhiên, ông cũng nghi ngờ về sự sẵn sàng của ông Kim: “Tôi không nghĩ Kim Jong Un hiện đặc biệt quan tâm đến điều đó. Nhưng điều đó còn phải chờ xem.”
Mỹ không có quan hệ ngoại giao với Triều Tiên nhưng theo Bộ Ngoại giao Mỹ, chính sách của Washington là “đảm bảo hòa bình và thịnh vượng trên bán đảo Triều Tiên, bao gồm theo đuổi phi hạt nhân hóa hoàn toàn”. Năm 2019, ông Trump từng tìm kiếm cam kết từ ông Kim về việc ngừng thử tên lửa và vũ khí hạt nhân, đổi lại Bình Nhưỡng yêu cầu dỡ bỏ các lệnh trừng phạt kinh tế – điều trở thành điểm mấu chốt khiến hội nghị thượng đỉnh tại Hà Nội sụp đổ. Từ đó đến nay, hai nhà lãnh đạo chưa gặp lại nhau.