Nhóm phụ nữ và trẻ em có liên quan ISIL trở về Australia

Một nhóm 19 phụ nữ và trẻ em bị tình nghi có liên quan đến tổ chức Nhà nước Hồi giáo (ISIL) đã trở về Australia hôm thứ Ba, với sáu phụ nữ và 13 trẻ em hạ cánh xuống Sydney và Melbourne. Cảnh sát Liên bang Australia cho biết chưa tiến hành bắt giữ ai nhưng các cuộc điều tra vẫn đang tiếp diễn.

Đây là đợt hồi hương thứ hai trong tháng này đối với phụ nữ và trẻ em Australia từ Syria. Trước đó, đầu tháng, bốn phụ nữ và 13 trẻ em cũng đã về nước, trong đó ba phụ nữ bị bắt ngay khi hạ cánh.

Bộ trưởng Nội vụ Australia Tony Burke khẳng định chính phủ không hỗ trợ nhóm người này dưới bất kỳ hình thức nào. “Đây là những người đã đưa ra lựa chọn khủng khiếp khi gia nhập một tổ chức khủng bố nguy hiểm và đặt con cái họ vào tình cảnh không thể nói nên lời,” ông nói.

Phụ nữ Australia bắt đầu tới Syria kết hôn với các thành viên ISIL từ năm 2012, một số bị cho là đã bị đưa đi trái ý muốn. Vào thời kỳ đỉnh cao năm 2015, ISIL kiểm soát vùng lãnh thổ rộng tương đương nước Anh trải dài khắp Syria và Iraq.

Sự trở về của nhóm này đã gây ra làn sóng phẫn nộ trong một bộ phận xã hội Australia. Truyền thông địa phương đưa tin lực lượng cảnh sát lớn đã được triển khai tại sân bay Melbourne, nơi xảy ra một vụ ẩu đả khi nhóm phụ nữ và trẻ em được đưa ra ngoài qua lối phụ.

Australia là một trong số các nước phương Tây tỏ ra dè dặt trong việc hồi hương công dân từng tới Trung Đông gia nhập ISIL khoảng một thập kỷ trước. Pháp và Anh cũng bày tỏ phản đối việc cho phép các cựu thành viên ISIL trở về. Năm 2022, Ủy ban Liên Hợp Quốc về Quyền Trẻ em từng chỉ trích Pháp không hồi hương trẻ em sinh ra từ công dân Pháp tại Syria, cho rằng điều này vi phạm quyền sống và khiến các em chịu đối xử vô nhân đạo. Trong khi đó, Anh đã tước quốc tịch của công dân Shamima Begum vào năm 2019 vì lý do an ninh quốc gia.

Tháng 2 vừa qua, chính phủ Australia ban hành lệnh cấm nhập cảnh tạm thời đối với một phụ nữ ở Syria, ngăn cô này hồi hương cho tới tháng 2/2028. Con của cô – dù không bị cấm – đã chọn ở lại cùng mẹ, và gia đình đang kháng cáo quyết định này.

Chuyên gia Afzal Ashraf đến từ Đại học Loughborough, chuyên về quan hệ quốc tế và an ninh, cho rằng rủi ro từ những người hồi hương cần được đánh giá cân bằng: “Sẽ có thách thức an ninh, vì những người này có thể bị rối loạn stress sau sang chấn (PTSD). Nhưng về mặt thống kê, sự trở về của họ không làm tăng nguy cơ khủng bố quá nhiều – nguy cơ tử vong do khủng bố thấp hơn nhiều so với tai nạn giao thông. Có thể giảm thiểu mối đe dọa bằng cách hỗ trợ sức khỏe tâm thần toàn diện và tái hòa nhập xã hội, đồng thời theo dõi các tư tưởng nguy hiểm mà họ có thể mang theo. Cũng cần nhớ rằng ISIL đã giết nhiều người Hồi giáo hơn người phương Tây.”