Nga kêu gọi người nước ngoài rời Kyiv, nguy cơ leo thang xung đột

Nga đã kêu gọi người nước ngoài rời khỏi thủ đô Kyiv của Ukraine và cảnh báo sẽ có thêm nhiều cuộc tấn công nhằm vào thành phố này, báo hiệu một sự leo thang lớn trong cuộc chiến kéo dài hơn 4 năm qua.

Trong một tuyên bố đưa ra hôm thứ Hai, Bộ Ngoại giao Nga cho biết họ có kế hoạch nhắm mục tiêu vào “các trung tâm ra quyết định, sở chỉ huy” và các cơ sở sản xuất máy bay không người lái (UAV) ở thủ đô Ukraine trong một loạt cuộc tập kích. Do các cơ sở này bị cho là “nằm rải rác khắp Kyiv”, Moscow kêu gọi “công dân nước ngoài, bao gồm nhân viên của các phái bộ ngoại giao và tổ chức quốc tế, hãy rời khỏi thành phố càng sớm càng tốt”.

Tuyên bố cũng yêu cầu người dân Kyiv tránh xa tất cả các cơ sở quân sự và hành chính trong thủ đô, vốn có thể trở thành mục tiêu tấn công. Một tuyên bố sau đó cho biết Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov đã thông báo kế hoạch này cho Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio và kêu gọi ông sơ tán nhân viên đại sứ quán khỏi Kyiv.

Moscow nói rằng các cuộc tập kích theo kế hoạch là để đáp trả vụ tấn công bằng UAV vào một ký túc xá sinh viên ở Starobilsk, thuộc vùng Luhansk do Nga chiếm đóng, khiến ít nhất 18 người thiệt mạng. Các mối đe dọa này xuất hiện chỉ vài ngày sau khi các cuộc tấn công bằng UAV và tên lửa của Nga vào Kyiv hôm thứ Bảy làm ít nhất 4 người thiệt mạng và khoảng 100 người bị thương.

Ukraine trong những tháng gần đây đã cải thiện đáng kể năng lực tác chiến UAV, dẫn đến việc nhắm mục tiêu thành công hơn vào cơ sở hạ tầng quân sự và năng lượng của Nga. Phần lớn UAV này là loại nội địa, được thiết kế để truy đuổi UAV của đối phương trước khi chúng chạm mục tiêu, có thể mang nhiều loại tải trọng và được tái sử dụng. Ngày 17/5, ít nhất 5 người thiệt mạng sau khi Ukraine phóng một trong những đợt UAV lớn nhất kể từ đầu chiến tranh, nhắm vào Moscow và nhiều vùng khác. Một công nhân Ấn Độ thiệt mạng và ba người khác bị thương trong các cuộc tấn công bằng UAV tại khu vực Moscow.

Quân đội Ukraine bác bỏ trách nhiệm về vụ tấn công ký túc xá sinh viên, nói rằng họ đã tấn công một đơn vị chỉ huy UAV tinh nhuệ. Kể từ đó, Nga cũng tập kích dồn dập vào Kyiv và các khu vực lân cận bằng UAV và tên lửa, khiến ít nhất 4 người thiệt mạng và hơn 60 người bị thương trong đêm thứ Ba và thứ Tư. Hôm thứ Hai, các quan chức Ukraine cũng báo cáo các cuộc tập kích giết chết nhiều người ở khu vực Kharkiv và Donetsk phía đông.

Đây là lần đầu tiên Moscow đưa ra cảnh báo trực tiếp đến người nước ngoài ở Ukraine. Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha kêu gọi các đồng minh không khuất phục trước “sự tống tiền của Nga”. Đại sứ Pháp Gael Veyssiere cho biết người dân Kyiv vẫn sinh hoạt bình thường để thể hiện sức chống chịu. Theo Philip Bednarczyk, Giám đốc Văn phòng Warsaw của Quỹ Marshall Đức, cảnh báo mới nhất của Nga diễn ra sau khi “các nỗ lực phá vỡ ý chí chiến đấu của Ukraine trong mùa đông lạnh giá nhất thất bại”. Ông nói: “Rõ ràng là các mục tiêu chiến tranh của họ không đạt được trên tiền tuyến, và ngược lại, Ukraine đang chiếm thế thượng phong. Nga cần thay đổi chiến thuật và câu chuyện bằng cách nào đó, và cảnh báo này là một nỗ lực để làm điều đó”.

Các cuộc đàm phán hòa bình giữa Nga và Ukraine bắt đầu từ tháng 2/2022 hầu như không có kết quả cụ thể. Tổng thống Mỹ Donald Trump, khi nhậm chức nhiệm kỳ hai vào tháng 1/2025, hứa sẽ kết thúc chiến tranh nhưng các cuộc gặp riêng với Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky chưa mang lại kết quả. Các cuộc đàm phán bị đình trệ do Nga khăng khăng giữ các vùng lãnh thổ đã chiếm được. Ngày 22/5, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết ba bên sẵn sàng tổ chức vòng đàm phán hòa bình mới, nhưng Washington cũng bận rộn với cuộc chiến chống Iran bùng phát từ ngày 28/2. Các nhà phân tích cho rằng các nước EU có thể phải đóng vai trò lớn hơn trong các cuộc đàm phán hòa bình. Bednarczyk nhận định: “Châu Âu sẽ phải đảm nhận vai trò đó và tôi tin là có thể, nhưng điều cực kỳ quan trọng là phải có sự hậu thuẫn của Mỹ”. Ông cũng tỏ ra hoài nghi về mức độ nghiêm túc của Nga đối với hòa bình, khi cho rằng “xét cho cùng, đây là cuộc chiến do họ lựa chọn”.