Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim cho biết chính phủ nước này sẽ làm “mọi điều có thể” để đảm bảo Myanmar tái hòa nhập vào Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), sau cuộc hội đàm với Tổng thống Min Aung Hlaing – người được quân đội hậu thuẫn. Cuộc gặp diễn ra trong khuôn khổ chuyến thăm Malaysia kéo dài hai ngày của nhà lãnh đạo Myanmar, đánh dấu chuyến công du nước ngoài đầu tiên kể từ khi ông nhậm chức tổng thống hồi tháng 4.
Phát biểu tại cuộc họp báo sau hội đàm ngày thứ Năm, Thủ tướng Anwar nhấn mạnh: “Malaysia sẽ nỗ lực hết mức để tăng cường hợp tác và cuối cùng đưa Myanmar trở thành một phần của cộng đồng các quốc gia, không phân biệt đối xử, đặc biệt trong bối cảnh ASEAN.”
Myanmar đã bị loại khỏi các cuộc họp chính trị cấp cao của ASEAN từ năm 2021 do không đạt tiến triển trong việc thực hiện kế hoạch hòa bình do khối này đề xuất.
Ông Anwar cũng cho biết sẽ tiếp tục phối hợp với Tổng thống Min Aung Hlaing về việc hồi hương hàng nghìn công dân Myanmar, đồng thời thông tin rằng Myanmar đã chấp nhận tiếp nhận lại 10.493 công dân cho đến nay. Hiện chưa rõ trong số những người được hồi hương có bao gồm người Rohingya theo đạo Hồi – nhóm thiểu số đang đối mặt với bức hại và bị tước quyền công dân ở Myanmar hay không.
Thủ tướng Malaysia nêu rõ việc hồi hương công dân Myanmar sẽ được thực hiện trên cơ sở “tự nguyện, an toàn và có phẩm giá”. Về phần mình, Tổng thống Min Aung Hlaing tuyên bố Myanmar sẽ tiếp nhận thêm nhiều người di cư đang bị giữ ở Malaysia “sớm nhất có thể”.
Hai nhà lãnh đạo cũng thảo luận về cách thức tăng cường hợp tác trên nhiều lĩnh vực, bao gồm thương mại, năng lượng, an ninh và các vấn đề kinh tế.
Thủ tướng Anwar đã vấp phải chỉ trích từ các tổ chức nhân quyền liên quan đến việc hồi hương người di cư về Myanmar, nơi hơn 100.000 người đã thiệt mạng kể từ năm 2021. Ông cũng bị cáo buộc hợp thức hóa chức vụ tổng thống của ông Min Aung Hlaing – người được bầu chính thức vào tháng 4 qua một cuộc bỏ phiếu bị nhiều bên coi là bất hợp pháp.
Hôm thứ Tư, Tổ chức Theo dõi Nhân quyền (Human Rights Watch) đã kêu gọi Thủ tướng Anwar gây sức ép để ông Min Aung Hlaing chấm dứt các vi phạm nhân quyền ở Myanmar và dừng kế hoạch mà tổ chức này mô tả là “cưỡng chế hồi hương” những người đã rời bỏ đất nước.
