Lãnh đạo phe đối lập Zambia, ông Brian Mundubile, cho biết sẽ kiện kết quả bầu cử tổng thống nước này lên tòa án, cáo buộc gian lận trong cuộc bỏ phiếu đã trao cho Tổng thống Hakainde Hichilema nhiệm kỳ thứ hai.
Trong tuyên bố đưa ra hôm thứ Tư, ông Mundubile nêu rõ: “Chiến dịch của chúng tôi đã ghi nhận những bất thường nghiêm trọng, mâu thuẫn và các tình huống xung quanh việc tiến hành, kiểm phiếu, chuyển giao và công bố kết quả”.
Cuộc bỏ phiếu diễn ra hồi tuần trước phần lớn trong hòa bình, song phe đối lập cho rằng chiến dịch tranh cử của họ bị cản trở bởi các hành vi đe dọa và hạn chế, điều cũng được các nhà quan sát bầu cử quốc tế lên tiếng.
Ủy ban bầu cử Zambia đã tuyên bố ông Hichilema chiến thắng với khoảng 60% số phiếu vào rạng sáng thứ Ba, trong khi ông Mundubile chỉ giành được 38%.
Sau giai đoạn khá yên tĩnh trước cuộc bầu cử ngày 13/8 tại quốc gia 22 triệu dân này, căng thẳng đã leo thang nhanh chóng sau khi các điểm bỏ phiếu đóng cửa. Nhà chức trách đã bắt giữ 11 người, trong đó có các nhân vật đối lập hàng đầu trong một chiến dịch xảy ra trao đổi súng đạn khi ông Mundubile có mặt. Ủy ban bầu cử cũng đã đình chỉ việc kiểm phiếu trong nhiều giờ do báo cáo về bạo lực đối với nhân viên bỏ phiếu và tình trạng trộm phiếu.
Cao ủy Nhân quyền Liên hợp quốc Volker Turk hôm thứ Tư bày tỏ quan ngại về việc bắt giữ các quan chức đối lập. Ông Turk nhấn mạnh mọi vụ bắt giữ “phải tuân thủ đầy đủ các tiêu chuẩn nhân quyền quốc tế cũng như luật pháp trong nước của Zambia”.
Ông Hichilema bước vào cuộc đua với tư cách ứng viên sáng giá nhất sau khi dẫn dắt Zambia vượt qua cuộc cải tổ kinh tế lớn và tái cơ cấu nợ. Tuy nhiên, nhiệm kỳ đầu tiên của ông cũng bị bao trùm bởi những lo ngại về không gian chính trị tại Zambia, khi các đảng đối lập và tổ chức xã hội dân sự cáo buộc chính phủ kìm hãm bất đồng chính kiến.
Nhiệm kỳ thứ hai của nhà lãnh đạo đương nhiệm sẽ chịu sự chi phối bởi các yêu cầu về trách nhiệm giải trình mạnh mẽ hơn, đoàn kết dân tộc, và lợi ích rộng rãi hơn từ tăng trưởng kinh tế. Ông Hichilema dự kiến sẽ tuyên thệ nhậm chức trong vòng bảy ngày kể từ khi ủy ban công bố kết quả chính thức, dự kiến trước ngày 24/8, nhưng kế hoạch khiếu kiện của phe đối lập có thể khiến quá trình này bị trì hoãn.
