Israel nói dùng diều giấy làm cớ leo thang tấn công Gaza

Ngày 23/8, Israel phóng tên lửa vào một nhà kho ở az-Zawayda khiến công trình này tan hoang, sau đó tiếp tục không kích gần đường Salah al-Din, làm thiệt mạng bé trai 4 tuổi Muhammad Abdel Salam Taha. Các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái cũng nhắm vào phía nam Khan Younis và một lều trú ẩn cho người di dời tại Bệnh viện Al-Aqsa Martyrs ở Deir el-Balah, gây thêm thương vong.

Chứng kiến cảnh tàn phá ở az-Zawayda, nhân chứng Abu Ahmed bày tỏ sự tuyệt vọng lan rộng: “Không có lệnh ngừng bắn; không có gì cả. Chúng tôi muốn giải pháp; chúng tôi muốn sống trong hòa bình.”

Cuộc không kích chết chóc diễn ra trong bối cảnh các chuyên gia về các vấn đề Palestine và Israel cảnh báo rằng chính phủ Israel đang dựng lên một cuộc khủng hoảng an ninh xoay quanh đồ chơi trẻ em để phá hoại các thỏa thuận ngừng bắn, thúc đẩy thay đổi nhân khẩu học và đảm bảo sự sống còn chính trị của ông Netanyahu.

Sau cuộc tấn công, Thủ tướng Netanyahu và Bộ trưởng Quốc phòng Israel Katz ra tuyên bố chung hôm 23/8 đe dọa trả đũa mạnh mẽ đối với những con diều. Họ cũng đe dọa cưỡng bức di dời người Palestine khỏi các khu vực “được sử dụng làm bệ phóng cho diều, máy bay không người lái và bóng bay”.

“Sẽ không có sự trở lại hiện trạng trước ngày 7/10/2023”, tuyên bố chung nêu rõ, đồng thời khẳng định Israel sẽ không cho phép Hamas hay bất kỳ nhóm nào khác ở Gaza “đe dọa cộng đồng của chúng tôi lần nữa và xâm phạm cảm giác an toàn của công dân”.

Tuy nhiên, các cuộc tấn công diễn ra bất chấp việc quân đội Israel thừa nhận rằng những con diều thu được không chứa chất nổ và chỉ đơn giản được trẻ em thả. Trong khi tuyên bố chung viện dẫn “diều, máy bay không người lái và bóng bay”, các cuộc kiểm tra quân sự xác nhận chỉ tìm thấy 10 con diều giấy – hoàn toàn không có chất nổ và được trẻ em trong các trại di dời thả.

Nhà phân tích chính trị Palestine Hussam Shaheen nói với Al Jazeera rằng cáo buộc về máy bay không người lái phóng từ Gaza là bịa đặt. “Đó là một khẳng định sai và vô căn cứ; nó không tồn tại. Nó đã bị phủ nhận và không có bất kỳ bằng chứng nào chứng minh mối liên hệ với máy bay không người lái”, ông nói.

Adel Shadid, chuyên gia về các vấn đề Israel, nói với Al Jazeera rằng mối đe dọa này hoàn toàn được truyền thông Hebrew bịa ra dưới sự chỉ đạo của giới quân sự. “Rõ ràng là có ý định đầu tư và sử dụng những con diều giấy này làm cái cớ, và toàn bộ vấn đề có thể được dựng lên”, Shadid nói.

Các nhà phân tích nhấn mạnh sự phi lý trong cáo buộc của Israel về đồ chơi. “Thật khó tin khi một quốc gia tự xưng là cường quốc sở hữu kho vũ khí hạt nhân lại coi một con diều giấy do trẻ em Palestine thả là mối đe dọa an ninh”, Shaheen nói, đồng thời chỉ ra sự bất khả thi về mặt hậu cần trong câu chuyện của Israel: “70% dải Gaza vẫn nằm dưới sự kiểm soát của quân đội Israel, vậy làm sao có thể nói về những con diều giấy xuyên qua toàn bộ không gian này và gây ra mối đe dọa an ninh?”

Sự leo thang đột ngột trùng với việc Israel bác bỏ lộ trình ngừng bắn 15 điểm do Mỹ hậu thuẫn mà Hamas đã chấp nhận, khiến các chuyên gia liên hệ trực tiếp bạo lực với cuộc bầu cử dự kiến vào tháng 10 tới. Các cuộc thăm dò dư luận cho thấy cơ hội thành lập chính phủ của ông Netanyahu gần như không còn.

Các chuyên gia nhấn mạnh rằng việc thổi phồng mối đe dọa từ diều giấy phục vụ mục tiêu chiến lược đen tối nhằm định hình lại thực tế nhân khẩu học trên thực địa. “Netanyahu không cần phải bịa ra một vấn đề lớn từ những con diều giấy; mục tiêu chính là đẩy người Palestine vào cảnh di dời và trốn tránh mọi cam kết chính trị”, Shaheen nói.

Suleiman Bisharat, nhà nghiên cứu chính trị, giải thích rằng chính phủ cố tình sử dụng những cái cớ yếu ớt này để gieo rắc trạng thái sợ hãi tâm lý trong xã hội Israel, tập hợp sự ủng hộ trong nước cho việc sử dụng vũ lực không cân xứng. “Đúng là chúng ta có thể coi những cái cớ này là hời hợt và yếu ớt, nhưng cuối cùng… Israel gắn chúng với phương trình an ninh”, Bisharat nói với Al Jazeera.