Tehran ngày 28/4 tuyên bố eo biển Hormuz, tuyến đường biển chiến lược nối vùng Vịnh với biển Ả Rập, sẽ tiếp tục đóng cửa cho đến khi Mỹ thay đổi chính sách đối với Iran. Tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước leo thang sau loạt động thái quân sự và trừng phạt gần đây.
Phát biểu trước truyền thông, một quan chức cấp cao Iran nhấn mạnh: "Eo biển Hormuz sẽ không được mở lại cho đến khi Washington từ bỏ cách tiếp cận hiện tại và tôn trọng quyền lợi hợp pháp của quốc gia chúng tôi". Tuyên bố này được xem là phản ứng trực tiếp trước việc Mỹ tăng cường hiện diện hải quân trong khu vực và áp đặt các biện pháp trừng phạt kinh tế mới.
Eo biển Hormuz hẹp nằm giữa Iran và Oman, nơi khoảng 20% lượng dầu thô toàn cầu đi qua mỗi ngày, đóng vai trò sống còn đối với an ninh năng lượng thế giới. Bất kỳ sự gián đoạn nào tại tuyến đường này cũng có thể đẩy giá dầu tăng vọt và gây chấn động kinh tế toàn cầu.
Trong những tuần gần đây, Tehran đã nhiều lần cảnh báo về khả năng đóng cửa eo biển nếu các lệnh trừng phạt của Mỹ tiếp tục siết chặt. Động thái này làm dấy lên lo ngại về xung đột quân sự trực tiếp giữa hai nước, khi lực lượng vệ binh cách mạng Iran đã tiến hành các cuộc tập trận hải quân quy mô lớn gần khu vực.
Phía Mỹ chưa đưa ra phản hồi chính thức về tuyên bố mới nhất của Iran, nhưng các nhà phân tích nhận định Washington có thể đáp trả bằng biện pháp ngoại giao hoặc tăng cường áp lực quân sự. Thị trường dầu mỏ đang theo dõi sát sao diễn biến, với giá dầu Brent đã tăng nhẹ trong phiên giao dịch châu Á sáng nay.
Các nước trong khu vực, đặc biệt là Saudi Arabia và UAE, kêu gọi kiềm chế và đề nghị đối thoại để tránh làm leo thang căng thẳng. Trong khi đó, Trung Quốc - khách hàng mua dầu lớn nhất từ Iran - cũng bày tỏ quan ngại về tác động tiềm tàng đối với chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu.
Giới phân tích cho rằng lời đe dọa đóng cửa eo biển có thể là chiến thuật gây áp lực của Tehran trước các cuộc đàm phán tiềm năng, nhưng rủi ro xảy ra sai lầm tính toán vẫn rất lớn. Lịch sử cho thấy mỗi lần căng thẳng leo thang tại Hormuz đều khiến thị trường tài chính rung lắc và buộc các cường quốc phải can thiệp.
