Iran gia tăng áp lực lên UAE trong chiến dịch truyền thông thời chiến

Tehran, Iran – Các nhà chức trách Iran ngày càng tập trung nhắm vào Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) trong các thông điệp thời chiến, đồng thời cảnh báo sẽ có những đòn tấn công mạnh hơn nhằm vào nước này nếu Mỹ và Israel nối lại các cuộc tấn công.

“Nhãn ‘hàng xóm’ dành cho UAE giờ đã bị gỡ bỏ và thay vào đó là nhãn ‘căn cứ thù địch’,” ông Ali Khezrian, thành viên Ủy ban An ninh Quốc gia thuộc Quốc hội Iran, nói với truyền hình nhà nước hồi đầu tuần này.

UAE cũng bị đề cập trực tiếp trong các tuyên bố của Bộ Tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya thuộc Lực lượng vũ trang Iran hồi tháng này, sau khi Iran và Mỹ đấu súng tại eo biển Hormuz bất chấp lệnh ngừng bắn được công bố hồi tháng 4. Bộ chỉ huy chung do các tướng lĩnh của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) dẫn đầu đã trực tiếp gửi thông điệp tới các nhà lãnh đạo UAE, yêu cầu họ không được biến nước mình thành “hang ổ của người Mỹ và người Zion, cùng các lực lượng quân sự và trang thiết bị của họ để phản bội thế giới Hồi giáo và những người Hồi giáo”.

IRGC tuyên bố rằng quan hệ quân sự, chính trị và tình báo ngày càng sâu sắc của UAE với Mỹ và Israel đang góp phần gây mất an ninh khu vực, đồng thời cảnh báo sẽ có “phản ứng nghiền nát và đầy hối tiếc” trước bất kỳ cuộc tấn công nào nhằm vào các đảo và cảng phía nam của Iran.

IRGC cũng tuyên bố rằng cảng Fujairah quan trọng của UAE nằm trong khu vực eo biển Hormuz mà Iran kiểm soát hàng hải, do đó mọi tàu thuyền đi đến hoặc rời khỏi cảng này đều nằm trong quyền tài phán của Iran. Cảng này đã bị tấn công hồi đầu tháng, nhưng Iran phủ nhận trách nhiệm.

Về phía UAE, nước này liên tục lên án các cuộc tấn công của Iran và tuyên bố có quyền đáp trả, kể cả bằng biện pháp quân sự. UAE cũng đã chấm dứt thị thực cho người Iran sinh sống nhiều năm, đóng cửa các doanh nghiệp, tuyến thương mại, mạng lưới trao đổi tiền tệ và các tổ chức của Iran.

Quan hệ xấu đi giữa hai nước đã gây hậu quả đáng kể cho Iran, vốn nhập khẩu nhiều hàng hóa từ các thị trường bên thứ ba, bao gồm Trung Quốc, thông qua các cảng của UAE. Chính quyền Iran đang cố gắng thay thế các tuyến đường biển đã mất bằng các tuyến đường bộ qua Pakistan, Iraq, Thổ Nhĩ Kỳ và các nước láng giềng khác, do phong tỏa hải quân của Mỹ đối với các cảng của Iran và lạm phát lương thực tăng vọt.

Tại sao Iran tập trung vào UAE?

Quân đội Mỹ đã có sự hiện diện đáng kể trên lãnh thổ UAE trong nhiều năm, bao gồm căn cứ không quân al-Dhafra gần Abu Dhabi, nơi đồn trú hàng nghìn binh sĩ Mỹ cùng các thiết bị tối tân, đặc biệt là hệ thống radar và tình báo mà IRGC tuyên bố đã nhắm mục tiêu trong chiến tranh.

Năm 2020, UAE cùng với Bahrain và Morocco đã ký Hiệp định Abraham do Mỹ làm trung gian để bình thường hóa quan hệ với Israel. Tổng thống Mỹ Donald Trump bày tỏ muốn mở rộng các thỏa thuận này, đặc biệt bằng cách thuyết phục Saudi Arabia tham gia, nhưng cuộc chiến diệt chủng của Israel ở Gaza đã làm đình trệ tiến trình.

Kể từ khi ký Hiệp định Abraham, Israel và UAE đã nhanh chóng mở rộng hợp tác quân sự và tình báo. Công ty sản xuất vũ khí Elbit Systems của Israel đã thành lập một công ty con tại UAE. Trong cuộc chiến hiện tại, Israel cũng triển khai hệ thống phòng thủ tên lửa Vòm Sắt và hàng chục binh sĩ cần thiết để vận hành tới UAE – điều chưa từng thấy ở bất kỳ nơi nào khác trong thế giới Ả Rập.

UAE cũng có tranh chấp kéo dài với Iran về các đảo Greater Tunb, Lesser Tunb và Abu Musa, nằm dưới sự kiểm soát của Iran từ năm 1971 và được coi là quan trọng để thực thi quyền kiểm soát eo biển Hormuz.

UAE có trực tiếp tấn công Iran không?

Hơn một tuần sau khi chiến tranh bắt đầu vào ngày 28/2, truyền thông Israel đưa tin các máy bay chiến đấu của UAE đã thực hiện các cuộc không kích trực tiếp nhằm vào một nhà máy khử muối trên đảo Qeshm của Iran. Tuy nhiên, một quan chức cấp cao UAE đã bác bỏ thông tin này là “tin giả”, khẳng định: “Khi chúng tôi làm điều gì đó, chúng tôi có đủ can đảm để công bố”.

Vào đầu tháng 4, một chương trình về chiến tranh trên kênh truyền hình nhà nước Iran IRIB chiếu hình ảnh mảnh vỡ của một máy bay không người lái Wing Loong do Trung Quốc sản xuất mà họ cho là đã bị bắn hạ. Dòng máy bay này trước đây từng được UAE sử dụng để chống lại lực lượng Houthi do Iran hậu thuẫn ở Yemen. Các phương tiện truyền thông nhà nước Iran cũng đưa tin rộng rãi, mặc dù không có nguồn tin rõ ràng, rằng máy bay Mirage 2000-9 của UAE đã thực hiện các cuộc tấn công vào lãnh thổ Iran.

Để đáp trả các cuộc tấn công này, Iran ngay lập tức phóng tên lửa và máy bay không người lái nhắm chủ yếu vào UAE, sau đó là Bahrain, Kuwait, Qatar và Saudi Arabia – nhưng không nhằm vào Israel. Kể từ khi chiến tranh bắt đầu, UAE đã hứng chịu một số cuộc tấn công dữ dội nhất từ Iran, chỉ sau Israel.