Iran bác bỏ cáo buộc của Anh về vụ căn cứ không quân Fairford, gọi là 'giả cờ'

Tehran, Iran – Bộ Ngoại giao Iran đã lên án việc Vương quốc Anh quy trách nhiệm một âm mưu được cho là nhắm vào căn cứ không quân quân sự ở thị trấn Fairford cho Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC). Tehran coi động thái này là một phần trong nỗ lực rộng lớn hơn của phương Tây.

Hôm thứ Hai, Thủ tướng Anh Andy Burnham nói trước Quốc hội rằng âm mưu bị nghi ngờ hồi tháng trước nhắm vào căn cứ Không quân Hoàng gia Anh “rất có thể đã được điều phối từ Iran” và “gần như chắc chắn do Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran chỉ đạo”. Ông Burnham cam kết sẽ hành động nhằm vào các “mạng lưới tội phạm” được cho là có liên hệ với Iran cùng các mạng lưới tài trợ của chúng.

Anh cũng công bố các biện pháp trừng phạt nhằm vào hai công dân Iran với cáo buộc “hoạt động thù địch” tại RAF Fairford ở miền nam nước Anh.

Diễn biến này tiếp sau một sự việc quanh căn cứ nói trên – nơi đóng quân của máy bay quân sự Mỹ – vào rạng sáng ngày 27 tháng 9. Khi đó, năm người đàn ông Anh ở độ tuổi đôi mươi bị nghi phạm tội “khủng bố” và các tội liên quan đến chất nổ đã bị bắt giữ. Những người này không bị truy tố và được tại ngoại chờ điều tra. Hai người đàn ông khác cũng bị bắt và sau đó được thả.

Thông tin về mối đe dọa an ninh bị nghi ngờ đối với RAF Fairford và các diễn biến liên quan vẫn chưa rõ ràng.

Trong một tuyên bố vào tối thứ Hai, Bộ Ngoại giao Iran mô tả các cáo buộc của Anh về vai trò của Tehran là “một âm mưu xấu xí”, đồng thời cho rằng nó còn nhằm “trốn tránh trách nhiệm về việc Anh tham gia” vào cuộc chiến đang diễn ra chống Iran hôm 28 tháng 2.

Cơ quan này nói Anh đã không đưa ra đủ bằng chứng để hậu thuẫn các tuyên bố của mình và bác bỏ cáo buộc Iran có liên quan, gọi đó là “một chiến dịch giả cờ vụng về”.

“Hồ sơ của Anh về việc bịa đặt các cáo buộc an ninh nhằm vào quốc gia khác, mà trong một số trường hợp đã dẫn đến căng thẳng và xung đột tai hại ở Tây Á, đã quá rõ ràng”, Bộ Ngoại giao Iran nêu, song không giải thích thêm.

Bộ trưởng Nội vụ Anh Shabana Mahmood cho biết các nhà điều tra đánh giá người điều phối là một cá nhân đã được biết đến, có trụ sở tại Iran, dù bà không nêu tên người này hay công bố các thông tin liên lạc, hồ sơ tài chính hoặc tình báo khác làm căn cứ.

RAF Fairford là căn cứ quan trọng của máy bay Mỹ từng tham gia cuộc chiến chống Iran, bắt đầu từ ngày 28 tháng 2 sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel khiến một số lãnh đạo và quan chức Iran thiệt mạng, trong đó có Lãnh tụ Tối cao Ayatollah Ali Khamenei.

Sau khi thông tin về sự việc lan ra, Mỹ đã rút khoảng một chục máy bay ném bom B-1 khỏi căn cứ Fairford. Truyền thông Mỹ dẫn các nguồn giấu tên cho rằng có thông tin tình báo cho thấy những máy bay ném bom này có thể đối mặt nguy cơ bị tấn công bằng drone cỡ nhỏ.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đầu tháng 10 công khai tuyên bố chính quyền của ông đã cảnh báo Anh về một âm mưu. “Chúng tôi đã cung cấp cho phía Anh thông tin tình báo rằng sẽ có một cuộc tấn công, và đó là cuộc tấn công do Iran bảo trợ, và gần như ngay hôm sau họ lại áp trừng phạt lên chúng tôi”, ông nói trong một cuộc phỏng vấn với Fox News. Ông Netanyahu đưa ra bình luận này khi chỉ trích các biện pháp của Anh nhằm đáp trả việc Israel mở rộng các khu định cư bất hợp pháp ở Bờ Tây trong bối cảnh căng thẳng ngoại giao.

Đầu tháng này, Tehran đã gộp sự việc ở Fairford với các cáo buộc liên quan đến vụ tấn công buồng lái Flydubai – mà nhà chức trách Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất khẳng định là một nhiệm vụ “tự sát” nhằm đâm máy bay vào sân bay Ben Gurion của Israel ở Tel Aviv.

“Tôi nghĩ ngay cả một đứa trẻ đi học cũng nhận ra nó được dàn dựng nghiệp dư đến mức nào”, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei nói về sự việc liên quan máy bay.

Ông cũng lập luận rằng những sự việc như vậy đang được dựng lên để quy trách nhiệm và biện minh cho một cuộc chiến đang vấp phải sự phản đối của công chúng tại Mỹ và nhiều nơi khác.

IRNA, trang tin chính thức của chính phủ Iran, trong một phân tích tuần trước lập luận rằng cuộc bỏ phiếu do phương Tây dẫn đầu tại hội đồng thống đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) nhằm chuyển vấn đề chương trình hạt nhân của Iran lên Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc có thể được xếp vào một nỗ lực khác nhằm gây sức ép buộc Iran khuất phục trước các yêu cầu của Mỹ.

Cơ quan này nói rằng các báo cáo gia tăng trong những tuần gần đây quy cho Tehran vai trò và trách nhiệm chính đối với những tiến triển đáng kể trên chiến trường của Houthi ở Yemen cho thấy một “kế hoạch nhằm xác định Iran là nguyên nhân chính gây mất an ninh” ở cấp khu vực và toàn cầu.

“Chuỗi sự việc đáng ngờ gần đây, vốn được Tổng thống Mỹ và các quan chức cấp cao quy cho Iran mà không đưa ra bằng chứng nào, dường như là một làn sóng phối hợp nhằm bôi nhọ Iran”, IRNA nói.

Tuy vậy, các quan chức Anh vẫn tiếp tục triển khai các biện pháp nhằm vào Iran để đáp trả sự việc ở Fairford. Ngoại trưởng Ed Miliband đã triệu tập đại sứ Iran và trừng phạt một người được xác định là trưởng bộ phận phản gián của IRGC, cùng một người khác được mô tả là kẻ hỗ trợ cho một mạng lưới tội phạm. Các biện pháp bao gồm phong tỏa tài sản và cấm đi lại. Tuy nhiên, hai người đàn ông được nêu tên không được xác định rõ ràng là những người tổ chức vụ ở Fairford.

Chính phủ Anh hồi tháng 7 đã liệt IRGC vào danh sách tổ chức “khủng bố”. Hôm thứ Sáu, Anh nằm trong số 32 quốc gia, gồm Australia, Canada, Pháp, Đức và Mỹ, “lên án mạnh mẽ việc Iran sử dụng các cuộc tấn công bạo lực, trong đó có các âm mưu gây chết người, đốt phá, phá hoại, tấn công mạng và các hoạt động hỗn hợp khác nhằm vào chúng tôi và các đối tác”.

“Chúng tôi ghi nhận việc Vương quốc Anh quy trách nhiệm cho Iran về sự việc tại RAF Fairford ngày 27 tháng 9. Anh cũng kết luận sự việc này cho thấy IRGC tiếp tục sẵn sàng triển khai hoạt động thù địch ra ngoài biên giới thông qua các mạng lưới bí mật và các tác nhân ủy nhiệm”, họ nêu trong một tuyên bố chung.