Hy Lạp đã ký thỏa thuận quốc phòng trị giá 3,5 tỷ USD với Israel nhằm xây dựng hệ thống phòng không đa lớp tích hợp đầu tiên của nước này. Theo tuyên bố từ Bộ Quốc phòng Israel ngày thứ Hai, thỏa thuận được đàm phán trong ba năm qua và được coi là một trong những hợp đồng lớn nhất trong lịch sử Israel.
Hệ thống phòng không này sẽ tích hợp ba loại vũ khí do Israel sản xuất, bao gồm hệ thống SPYDER của Tập đoàn Rafael Advanced Defense Systems, hệ thống BARAK MX của Israel Aerospace Industries và công nghệ phòng không David's Sling. Các kỹ sư Israel sẽ triển khai lắp đặt lá chắn phòng không cho Hy Lạp.
Thỏa thuận diễn ra trong bối cảnh xuất khẩu vũ khí của Israel đang tăng cao kỷ lục, bất chấp những chỉ trích rộng rãi về các cuộc xung đột tại Gaza, Lebanon và Iran. Theo dữ liệu chính thức, xuất khẩu vũ khí của Israel đã đạt mức kỷ lục hơn 19 tỷ USD trong năm ngoái, tăng 30% so với năm 2024.
Bộ trưởng Quốc phòng Hy Lạp Nikos Dendias cho biết: “Các cuộc xung đột hiện đại đã làm thay đổi các thông số của phòng thủ và răn đe quân sự. Công nghệ, tên lửa đạn đạo, liên lạc vệ tinh, hệ thống không người lái, mối đe dọa mạng, các hình thức chiến tranh lai ghép và sự kết nối giữa các mặt trận đã khiến các học thuyết phòng thủ cũ trở nên lỗi thời.”
Phóng viên John Psaropoulos của Al Jazeera tại Athens cho biết các hệ thống này có thể đối phó với nhiều mối đe dọa trên không. “SPYDER và David's Sling là hệ thống phòng không tầm ngắn và tầm trung, bắn tên lửa để đánh chặn máy bay địch, tên lửa hành trình và máy bay không người lái cỡ lớn. BARAK có thể làm tất cả những điều đó, nhưng cũng có thể đánh chặn tên lửa đạn đạo,” ông giải thích.
Ngoài ra, Hy Lạp cũng ký một thỏa thuận trị giá 30 triệu USD với Israel cho hệ thống Drone Dome của Rafael, nhằm “bảo vệ các mục tiêu chiến lược chống lại UAV và máy bay không người lái, đồng thời tăng cường phòng thủ hiện có”.
Bối cảnh an ninh châu Âu thay đổi
Hy Lạp là quốc gia thành viên thứ hai của Liên minh châu Âu đồng ý mua hệ thống David's Sling, sau Phần Lan. Theo phóng viên Psaropoulos, “Hy Lạp đang rút ra bài học từ cuộc chiến tại Ukraine, nơi đã thay đổi bản chất của xung đột vũ trang, và nhận thấy cần có hệ thống phòng không mạnh hơn để đánh chặn các mối đe dọa từ phía Đông.”
Ông nhấn mạnh thêm: “Khi cuộc chiến ở vùng Vịnh đã làm sống lại sự thù địch của Iran đối với các đồng minh Mỹ ở châu Âu, mối đe dọa từ Iran cũng như từ các nước phương Đông khác được coi là hiện hữu.”
Hy Lạp chi gần 3,5% GDP cho quốc phòng, tỷ lệ cao hơn so với nhiều thành viên NATO khác, do tranh chấp lâu dài với Thổ Nhĩ Kỳ. Thỏa thuận với Israel dự kiến hoàn thành vào năm 2029.