Đám cháy lớn đã bùng phát tại nhà máy lọc dầu Zawiya ở phía tây thủ đô Tripoli, Libya, sau một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái hôm thứ Hai. Cơ quan Cấp cứu và Xe cứu thương Libya cho biết không có trường hợp nào bị thương nghiêm trọng, hầu hết bệnh nhân được điều trị do ngạt khói.
Hình ảnh được Al Jazeera xác minh cho thấy ngọn lửa lớn và cột khói đen dày đặc bốc lên từ khu vực nhà máy – cơ sở lọc dầu đang hoạt động lớn nhất Libya với công suất 120.000 thùng mỗi ngày, nằm cách thủ đô khoảng 40 km về phía tây.
Theo tuyên bố của Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Libya (NOC), đám cháy bắt đầu vào tối thứ Hai tại bồn chứa số 402-T thuộc Công ty Dầu khí Brega. Bồn chứa khoảng 4,5 triệu lít xăng đã bị tấn công trực tiếp, gây ra hỏa hoạn nghiêm trọng trước khi sụp đổ hoàn toàn.
NOC cho biết vụ tấn công này xảy ra sau các cuộc không kích bằng máy bay không người lái nhằm vào nhà máy khử muối tại khu phức hợp vào hôm Chủ nhật và một bể chứa naphtha vào hôm thứ Bảy. Công ty đã ban bố tình trạng khẩn cấp tối đa trong khu vực và kêu gọi các cơ quan chức năng điều tra cũng như đưa thủ phạm ra trước công lý.
Chưa có bên nào nhận trách nhiệm về các vụ tấn công. Vài giờ sau đó, NOC tiếp tục ra tuyên bố cho biết nhà máy lọc dầu vẫn bị tấn công phá hoại khi một máy bay không người lái nhắm vào cơ sở trộn và chiết nạp dầu do Công ty Lọc dầu Zawiya vận hành. Máy bay rơi gần bồn dầu chính và hệ thống đường ống sản xuất dầu cho thị trường nội địa, không gây thương vong hay thiệt hại.
NOC cảnh báo: “Hội đồng quản trị công ty xác nhận rằng nếu các cuộc tấn công này tiếp diễn, chúng tôi sẽ phải tuyên bố tình trạng bất khả kháng và đình chỉ hoạt động tại nhà máy lọc dầu”.
Công ty Dầu khí Brega kêu gọi “tất cả các bên ngừng giao tranh và tránh xa các cơ sở và kho dầu mỏ”, nhấn mạnh rằng “các cơ sở dầu mỏ là cơ sở hạ tầng quan trọng thuộc sở hữu của tất cả người dân Libya” và việc bảo vệ chúng “là trách nhiệm quốc gia không thể xem nhẹ”.
Các vụ tấn công làm nổi bật những thách thức an ninh dai dẳng tại Libya, nơi các chính quyền và nhóm vũ trang đối địch vẫn duy trì ảnh hưởng bất chấp lệnh ngừng bắn năm 2020 chấm dứt chiến sự lớn. Đất nước này bị chia rẽ từ năm 2014 sau cuộc nổi dậy được NATO hậu thuẫn lật đổ nhà lãnh đạo Muammar Gaddafi năm 2011.
Hiện hai chính phủ đang tranh giành quyền lực: chính quyền do Liên Hợp Quốc công nhận ở Tripoli do Thủ tướng Abdul Hamid Dbeibah lãnh đạo, và một chính quyền đối địch ở miền đông được chỉ huy quân sự Khalifa Haftar hậu thuẫn.
Chính quyền tại Tripoli cho biết ông Dbeibah đã tổ chức cuộc họp với các quan chức chủ chốt, gồm bộ trưởng nội vụ và thủ lĩnh một số nhóm vũ trang ở thủ đô để theo dõi diễn biến an ninh mới nhất. Ông “nhấn mạnh sự cần thiết phải xử lý kiên quyết mọi hành vi vi phạm hoặc hành động đe dọa an ninh hoặc gây hại cho các cơ sở và công trình quan trọng”.
Trong một diễn biến riêng, Ủy ban Năng lượng và Tài nguyên Thiên nhiên của Hạ viện Libya đã lên án vụ tấn công và kêu gọi tăng cường bảo vệ các cơ sở dầu mỏ. Ủy ban này gọi đây là “tội ác nhắm vào Nhà máy lọc dầu Zawiya, một trong những cơ sở quan trọng nhất trong lĩnh vực dầu khí – trụ cột của nền kinh tế quốc gia”.
