Hàng nghìn người Albania đã đổ xuống đường phố thủ đô Tirana trong cuộc biểu tình lớn nhất từ trước đến nay phản đối dự án phát triển khu nghỉ dưỡng cao cấp do Jared Kushner, con rể Tổng thống Mỹ Donald Trump, hậu thuẫn.
Người biểu tình ngày 10/6 giơ các tấm biển với dòng chữ “Albania không phải để bán” và hô vang “Nước Albania mới” bên ngoài văn phòng Thủ tướng Edi Rama, khi đám đông trải dài nửa dặm dọc một trong những đại lộ chính của thành phố.
Dự án, dự kiến có chi phí khoảng 5 tỷ euro (5,8 tỷ USD), đã gây ra sự phẫn nộ ở quốc gia Balkan này vì vị trí gần một vùng đất ngập nước được bảo vệ, nơi sinh sống của hồng hạc, hải cẩu và các bãi làm tổ của rùa biển.
Các nhà phê bình cũng bày tỏ lo ngại về sự thiếu minh bạch xung quanh các kế hoạch do các nhà đầu tư nước ngoài thiết kế.
“Đây là ví dụ điển hình về những gì đã xảy ra ở Albania trong 35 năm qua”, người biểu tình Leand Lakrori nói với hãng tin Reuters. “Vì vậy, hôm nay, đủ là đủ rồi”.
Các cuộc biểu tình, bùng phát tại làng Zvernec trên bờ biển phía nam, nơi có khu nghỉ dưỡng dự kiến được xây dựng, được đặt tên là “Cách mạng Hồng hạc”, liên quan đến vùng đất ngập nước được bảo vệ tại địa điểm phát triển, nơi đóng vai trò là điểm dừng chân di cư của loài chim này.
Thủ tướng Rama đã tìm cách xoa dịu những lo ngại về sinh thái, cho biết đánh giá tác động môi trường sẽ được hoàn thành và dự án sẽ được triển khai một cách có trách nhiệm. “Chúng tôi rất tự hào về những gì chúng tôi đã làm cho động vật hoang dã ở Albania”, ông nói. “Ủy ban châu Âu không có lý do gì để nghi ngờ ý chí vững chắc của chúng tôi trong việc bảo vệ bất cứ thứ gì cần được bảo vệ khi liên quan đến động vật hoang dã và thiên nhiên”.
Liên minh châu Âu (EU), quốc gia cho biết có thể kết nạp Albania và các nước Balkan khác vào năm 2030, đã cảnh báo rằng việc tuân thủ luật môi trường châu Âu sẽ là điều kiện gia nhập. “Albania nên tránh các hành động có thể làm suy yếu việc thực hiện các tiêu chí kết thúc”, phát ngôn viên EU Guillaume Mercier cho biết. “Chúng tôi mong đợi chính quyền Albania hành động không chậm trễ”.
Các cuộc biểu tình là bài kiểm tra mới nhất đối với Thủ tướng Rama, người nắm quyền từ năm 2013 và hiện bị nhiều người đổ lỗi vì đã không xóa bỏ nạn tham nhũng tràn lan hoặc cải thiện đầy đủ các dịch vụ cơ bản như chăm sóc sức khỏe. Rama cho biết ông đã đạt được những tiến bộ trong việc giải quyết tham nhũng bằng cách thành lập một văn phòng công tố đặc biệt, nơi đã mở một loạt cuộc điều tra cấp cao.
Đầu năm nay, các cuộc đụng độ cũng đã nổ ra khi người biểu tình yêu cầu từ chức của phó thủ tướng Belinda Balluku vì cáo buộc tham nhũng. Rama đã sa thải Balluku, nhưng sự ngờ vực vẫn còn. “Tôi ở đây để phản đối, để kết thúc câu chuyện này của chính phủ Albania. Luôn là hai đảng tương tự”, người biểu tình Fabio Bracaj nói với Reuters. “Chúng tôi muốn một kỷ nguyên mới. Chúng tôi muốn một đất nước tốt đẹp hơn”.
Dự án khu nghỉ dưỡng là sáng kiến của Kushner và vợ ông, Ivanka Trump, những người cho biết đã yêu Albania vài năm trước khi đến thăm trên du thuyền. Sự phản đối bùng phát vào tháng trước khi các nhà phát triển dựng hàng rào xung quanh một phần khu vực Zvernec. Hàng rào sau đó đã được dỡ bỏ sau những phản ứng dữ dội. Thủ tướng Rama tuyên bố dự án sẽ được tiến hành bất kể điều gì.