Giáo viên Jerusalem đình công phản đối Israel áp đặt chương trình giảng dạy
Theo Al Jazeera English – Mohammad Mansour
Hàng loạt trường học ở Đông Jerusalem mở cuộc đình công bất định hạn sau khi Israel áp đặt chương trình giảng dạy và chặn giấy phép lao động của giáo viên từ Bờ Tây. Vụ việc khiến hơn 45.000 học sinh Palestine bị ảnh hưởng ngay từ ngày khai giảng năm học mới, đẩy cuộc khủng hoảng giáo dục tại khu vực bị chiếm đóng lên cao trào.
Năm học mới tại Đông Jerusalem – khu vực bị Israel chiếm đóng – bắt đầu từ thứ Ba trong bối cảnh giáo viên tại các trường tư thục và trường Cơ đốc giáo mở cuộc đình công bất định hạn, phản đối việc Israel can thiệp vào chương trình giảng dạy của học sinh Palestine.
Theo đó, toàn bộ học sinh lớp 1 và lớp 7 mới tại các trường công lập ở Đông Jerusalem, nơi người Palestine chiếm đa số, được yêu cầu chỉ sử dụng chương trình giảng dạy của Israel trong năm học này. Động thái này đã vấp phải sự phản đối gay gắt từ phía người Palestine.
Ngoài ra, giấy phép nhập cảnh cho giáo viên từ Bờ Tây đến giảng dạy tại các trường ở Đông Jerusalem cũng bị Israel chặn, theo tờ Haaretz. Điều này có nghĩa là cứ ba học sinh Palestine ở Đông Jerusalem thì có một em – tổng cộng hơn 45.000 học sinh – sẽ theo học chương trình giáo dục của Israel, tăng gần gấp bốn lần so với sáu năm trước.
Người phát ngôn của Chính quyền Jerusalem, ông Marouf al-Rifai, mô tả việc ép buộc áp dụng chương trình giảng dạy của Israel vào các trường học Palestine là một tội ác về văn hóa và giáo dục. Trong một tuyên bố trên Facebook, ông nhấn mạnh: “Việc người dân Jerusalem, giáo viên và học sinh kiên định với chương trình giảng dạy Palestine không chỉ là sự gắn bó với sách giáo khoa, mà còn là sự bảo vệ ký ức, bản sắc, lịch sử và quyền tự quyết định câu chuyện dân tộc của mình.”
Trước đó, lực lượng Israel đã tịch thu các khuôn viên giáo dục từng do Cơ quan Liên hợp quốc về người tị nạn Palestine (UNRWA) điều hành tại trại tị nạn Shu'fat và Kafr Aqab, thay thế bằng các cơ sở do Israel quản lý. Quan chức Hamas, ông Haroun Nasser el-Din, cũng ra tuyên bố khẳng định: “Ngôi trường, sách vở và nhận thức là những trụ cột cơ bản trong trận chiến vì Jerusalem.” Ông nói thêm: “Bản sắc Palestine ở Jerusalem sâu sắc hơn việc bị xóa bỏ bởi các chương trình giảng dạy áp đặt hay các thủ tục và chính sách kiêu ngạo của kẻ chiếm đóng.”
Cuộc khủng hoảng giấy phép lao động
Các trường học Palestine ở Đông Jerusalem đã phải đối mặt với tình trạng thiếu giáo viên nghiêm trọng do Israel chặn giáo viên từ Bờ Tây đến thành phố. Tổng Thư ký các tổ chức giáo dục Cơ đốc giáo tại Jerusalem đã tuyên bố đình công vô thời hạn để phản ứng trước cuộc khủng hoảng này.
Trong tuyên bố, cơ quan này cho biết: “Chúng tôi đã bị bất ngờ, một lần nữa, khi giấy phép nhập cảnh của hơn 70 giáo viên và nhân viên từ đội ngũ giáo dục, hành chính và hỗ trợ của chúng tôi không được gia hạn, một cách đột ngột và không có cảnh báo trước, khiến họ không thể đến trường và ảnh hưởng trực tiếp đến sự sẵn sàng cho năm học mới. Sự thiếu vắng một số lượng lớn nhân sự này ảnh hưởng đến nhiều khía cạnh hoạt động của trường học, từ giáo dục, hành chính, y tế, đến dịch vụ vệ sinh và các quy trình an ninh, an toàn, khiến không thể đảm bảo một khởi đầu an toàn và ổn định cho học sinh.”
Bà Sylvia Amer, Phó giám đốc phụ trách học thuật và hành chính tại Trường College des Freres Jerusalem, cho biết việc đảo ngược đột ngột giấy phép của hàng chục giáo viên chỉ 10 ngày trước khi khai giảng đã buộc trường phải đình chỉ các lớp học. Bà nói: “Lệnh cấm đột ngột đến sau khi họ đã xác nhận với chúng tôi vào tháng 6 rằng tất cả giấy phép sẽ được cấp cho toàn bộ giáo viên và nhân viên hành chính. Nếu tình trạng này tiếp diễn, nó sẽ dần dần ảnh hưởng đến sự độc lập của các trường học và bản sắc giáo dục cũng như văn hóa của họ.”
Chiến thuật gây sức ép có hệ thống
Cuộc khủng hoảng nhân sự ở các trường học Đông Jerusalem còn trở nên trầm trọng hơn do luật mới của Israel nhắm vào các trường học Palestine. Một đạo luật của Quốc hội Israel (Knesset) được thông qua hồi đầu năm cấm tuyển dụng giáo viên có bằng cấp từ các trường đại học Palestine trong hệ thống giáo dục Israel. Điều này nhắm thẳng vào lực lượng giáo viên nòng cốt ở Đông Jerusalem, nơi khoảng 60% trong số 6.700 nhà giáo dục Ả Rập có bằng cấp Palestine, theo báo cáo của Haaretz.
Ông Mike Bassam Farraj, Tổng giám đốc các trường học của Giáo chủ Chính thống Hy Lạp, nói với Al Jazeera rằng việc từ chối giấy phép và các rào cản pháp lý là một chiến dịch gây sức ép có hệ thống. Ông cho biết: “Đây là phương pháp gây áp lực có hệ thống đối với các trường Cơ đốc giáo ở Jerusalem và các trường tư thục nói chung, nhằm giảm số lượng nhân viên và giáo viên đến từ Bờ Tây.”
Chính quyền Israel cũng sử dụng ngân sách như một công cụ để ép buộc các trường học, ông Farraj nói thêm: “Trên thực tế, có những cám dỗ tài chính liên tục – để không phải dùng từ 'tống tiền' – dựa trên phương trình: 'Áp dụng chương trình Bagrut của Israel và nhận bất kỳ ngân sách nào bạn muốn', sau đó họ trao cho bạn không gian và năng lực rộng lớn hơn nhiều.”
Để đối phó với tình trạng bao vây học thuật này, ông Farraj cho biết các trường phải dựa vào hệ thống tư pháp: “Đối với một số ngành nghề khác, chúng tôi buộc phải đối đầu pháp lý và theo đuổi không mệt mỏi trước các cơ quan chức năng và chính phủ. Vấn đề thường dẫn đến – như trong chuyên ngành y khoa chẳng hạn – việc phải có được các quyết định từ Tòa án Tối cao để đòi và chứng minh quyền của sinh viên tốt nghiệp được cấp chứng chỉ hành nghề chuyên môn theo đúng chuyên ngành của họ, dù là y khoa, luật hay các ngành khác.”