Đảng Dân chủ kiện Tổng thống Trump vì chiến dịch quảng cáo dùng tiền thuế

Ủy ban Quốc gia Đảng Dân chủ (DNC) đã đệ đơn kiện Tổng thống Mỹ Donald Trump liên quan các quảng cáo truyền hình được chi trả bằng Ngân sách công và bị cho là nhằm quảng bá các chính sách chính trị của ông. Trong một tuyên bố hôm thứ Tư, ông Ken Martin, người đứng đầu cơ quan lãnh đạo của đảng Dân chủ, cho rằng các quảng cáo này được thiết kế nhằm cải thiện cơ hội của đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3 tháng 11 tới.

“Donald Trump đang lạm dụng hàng triệu đô la tiền thuế của người dân để tài trợ cho các quảng cáo thuần túy mang tính tuyên truyền, trong nỗ lực cuối cùng nhằm cứu đảng Cộng hòa vào tháng 11”, Martin nói.

Cùng ngày, một đơn kiện thứ hai liên quan cùng nhóm quảng cáo được tổ chức giám sát dân chủ Common Cause đệ trình. Tổ chức này lập luận các quảng cáo “mang tính chính trị công khai” và do đó vi phạm luật cấm sử dụng công quỹ cho mục đích tuyên truyền chính trị.

“Những quảng cáo này không phải là thông báo phục vụ công ích”, Common Cause nêu trong đơn kiện, dẫn lại lý lẽ Trump đưa ra để biện minh cho các đoạn phim truyền hình. “Chúng là hoạt động quảng bá cá nhân và tuyên truyền chính trị từ đầu đến cuối.”

Cả hai đơn kiện đều cho rằng để thực hiện chiến dịch quảng cáo, Trump đã chỉ đạo Nhà Trắng sử dụng lại 20 triệu USD mà Quốc hội phân bổ cho các hoạt động kỷ niệm liên quan an ninh biên giới, bao gồm cả tưởng niệm những người hy sinh khi làm nhiệm vụ. Theo các đơn kiện, hành động này vi phạm nguyên tắc phân chia quyền lực được quy định trong Hiến pháp Mỹ.

“Các nhà lập quốc đã nêu rõ hơn 200 năm trước rằng nhánh hành pháp chỉ có thể chi tiêu theo chỉ đạo của Quốc hội”, đơn kiện của Common Cause viết.

Hai đơn kiện cũng viện dẫn điều khoản mà Quốc hội đưa vào các dự luật phân bổ ngân sách, cấm sử dụng tiền thuế cho “mục đích quảng bá hoặc tuyên truyền”. Các bên yêu cầu tuyên bố những quảng cáo này là bất hợp pháp, dừng các khoản chi và có biện pháp thu hồi số tiền đã chi cho quảng cáo.

Đơn kiện của đảng Dân chủ được nộp tại Washington, DC, trong khi đơn của Common Cause sẽ được xét xử tại khu vực phía nam bang New York.

Trump đang đối mặt chỉ trích gia tăng về các quảng cáo bắt đầu phát sóng từ tháng 9. Theo công ty theo dõi truyền thông AdImpact, chiến dịch quảng cáo đến nay đã tiêu tốn hơn 12 triệu USD. Khoản 20 triệu USD mà Trump sử dụng cho quảng cáo nằm trong gói 175 triệu USD Quốc hội phân bổ cho Bộ An ninh Nội địa thuộc chương trình thực thi nhập cư của ông.

Giới chỉ trích chỉ ra rằng một trong các quảng cáo gần như giống hệt đoạn phim truyền hình Trump dùng trong chiến dịch tái tranh cử năm 2024. Ba quảng cáo đã lên sóng. Một đoạn có dàn hợp xướng hát “love me” trên nền các hình ảnh tổng hợp về Trump khi ông tuyên bố Mỹ sẽ “không bao giờ trở thành một quốc gia cộng sản”. Một đoạn khác sử dụng hình ảnh núi Rushmore khi Trump ca ngợi một “kỷ nguyên vàng của nước Mỹ”. Đoạn thứ ba có tông tối hơn: Trump bước về phía máy quay trong hình ảnh đen trắng, cảnh báo về “trận chiến cuối cùng” chống lại “nhà nước ngầm” và những đối tượng bị coi là kẻ thù.

Hôm thứ Tư, hãng tin Reuters và công ty nghiên cứu Ipsos công bố khảo sát cho thấy các quảng cáo này rất không được ưa chuộng. Khoảng 86% người Mỹ được khảo sát, trong đó có bốn trong năm người thuộc đảng Cộng hòa, nói rằng việc Trump dùng tiền công cho các quảng cáo này là không phù hợp.

Trump biện minh các quảng cáo là “hoạt động quảng bá cho đất nước” và lập luận chúng tương tự các chiến dịch tuyên truyền công cộng của những chính quyền trước. Tuy nhiên, sau phản ứng từ cả hai đảng, hôm thứ Hai Trump nói sẽ bắt đầu tự chi trả cho các quảng cáo trong tương lai thay vì dùng công quỹ. Ông không cam kết hoàn lại số tiền đã chi cho các quảng cáo hiện có.

Một số thành viên đảng Cộng hòa của Trump cũng lên tiếng phản đối chiến dịch quảng cáo. Thượng nghị sĩ Thom Tillis, đảng Cộng hòa bang North Carolina, nói các quảng cáo giống với sản phẩm mà cựu lãnh đạo Hungary Viktor Orban từng công bố. Trong khi đó, Lãnh đạo phe đa số tại Thượng viện John Thune cho biết ông đồng tình với thông điệp trong một quảng cáo, nhưng nhấn mạnh rằng “không nên dùng tiền thuế của người dân để chi trả cho nó”.