Cựu Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Jerome Powell đã cảnh báo về nguy cơ chính trị hóa chính sách tiền tệ, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump liên tục tấn công sự độc lập của ngân hàng trung ương này.
Phát biểu tại một buổi lễ trao giải ở Boston hôm Chủ nhật (30/3), ông Powell cho rằng Fed đang trải qua 'bài kiểm tra sức chịu đựng' (stress test) như nhiều thể chế khác dưới thời Tổng thống Trump.
Ông Powell nhấn mạnh rằng Quốc hội Mỹ đã 'khôn ngoan' lựa chọn cách ly ngân hàng trung ương khỏi áp lực chính trị, và tất cả các nền kinh tế tiên tiến khác cũng có những chuẩn mực tương tự nhằm bảo vệ sự độc lập của chính sách tiền tệ.
'Những biện pháp bảo vệ này đã phục vụ tốt cho công chúng, và các chính quyền từ cả hai đảng đều tôn trọng chúng', ông Powell nói sau khi nhận giải thưởng John F. Kennedy Profile in Courage Award năm 2026.
'Nếu bất kỳ chính quyền nào tìm cách sa thải các quan chức Fed vì bất đồng chính sách, thì các chính quyền tương lai cũng sẽ làm như vậy. Công chúng sẽ mất niềm tin rằng ngân hàng trung ương đưa ra quyết định chỉ dựa trên những gì tốt nhất cho tất cả người dân Mỹ', ông Powell cảnh báo.
Cựu Chủ tịch Fed, người đã rời ghế lãnh đạo ngân hàng trung ương vào tháng trước, cho biết uy tín của Fed sẽ 'bị mất' trong kịch bản như vậy. 'Uy tín đó cho phép Fed hỗ trợ một nền kinh tế mạnh mẽ và ổn định vì lợi ích của các gia đình và doanh nghiệp Mỹ. Uy tín của chúng tôi đã được xây dựng và duy trì qua nhiều thập kỷ, và chúng tôi có nghĩa vụ bảo vệ tài sản vô giá đó cho đồng bào và cho các thế hệ tương lai', ông nói.
Ông Powell, người vẫn tiếp tục giữ vai trò thành viên Hội đồng Thống đốc Fed sau khi rời ghế chủ tịch, cũng bảo vệ rộng rãi các thể chế dân chủ nói chung. Ông khẳng định: 'Khác biệt chính trị đảng phái là bình thường – thậm chí thiết yếu – trong một nền dân chủ thịnh vượng. Nhưng chúng ta nên đoàn kết trong cam kết với các nguyên tắc cao hơn xác định quốc gia chúng ta. Trên hết là sự tôn trọng pháp quyền'.
Dù không nhắc trực tiếp tên ông Trump, nhưng tổng thống Mỹ đã tiến hành chiến dịch gây áp lực liên tục lên ngân hàng trung ương vì không đáp ứng yêu cầu cắt giảm lãi suất mạnh hơn. Ông Trump nhiều lần đe dọa sa thải ông Powell trong nhiệm kỳ của mình, trong khi đồng minh của ông Trump là Jeanine Pirro từng mở cuộc điều tra hình sự ngắn ngủi đối với lời khai của ông Powell trước Quốc hội về việc cải tạo trụ sở Fed.
Ông Trump cũng từng ra lệnh cách chức Thống đốc Fed Lisa Cook vì những cáo buộc gian lận thế chấp chưa được chứng minh, nhưng Tòa án Tối cao đã phán quyết rằng bà có thể tiếp tục giữ vị trí của mình trong khi xem xét kháng cáo pháp lý về việc sa thải.
Theo Đạo luật Dự trữ Liên bang, tổng thống Mỹ phải chứng minh 'lý do' (cause), thường được hiểu là hành vi sai trái, để cách chức bất kỳ thống đốc nào của Fed.
