Chính quyền Trump yêu cầu bác bỏ vụ kiện ô nhiễm không khí nhắm vào xAI của Elon Musk

Chính quyền Tổng thống Donald Trump đã đứng về phía công ty xAI của Elon Musk trong một vụ kiện liên quan đến tác động môi trường của trung tâm dữ liệu trị giá 20 tỷ USD tại Mississippi, cho rằng nỗ lực ngăn chặn dự án này đe dọa an ninh quốc gia.

Trong một đơn trình lên tòa án liên bang vào ngày 26/8, Bộ Tư pháp Mỹ (DOJ) yêu cầu bác bỏ vụ kiện cáo buộc xAI vận hành trái phép hàng chục tuabin khí đốt tự nhiên để cung cấp điện cho cơ sở tại Southaven, Mississippi. Vụ kiện do NAACP, tổ chức dân quyền lớn nhất của người Mỹ gốc Phi, đệ trình vào tháng 4 theo Đạo luật Không khí Sạch năm 1963, cho phép công dân yêu cầu lệnh cấm và các biện pháp trừng phạt dân sự đối với các đối tượng bị cáo buộc gây ô nhiễm.

NAACP cáo buộc xAI lắp đặt các tuabin mà không xin giấy phép cần thiết, khiến hàng trăm nghìn cư dân tại Mississippi và bang lân cận Tennessee phơi nhiễm với các chất ô nhiễm có hại, liên quan đến “gia tăng bệnh hen suyễn, bệnh hô hấp, bệnh tim và một số loại ung thư.” Đơn kiện cũng lưu ý rằng tỷ lệ cư dân da màu trong khu vực này “cao hơn nhiều” so với dân số chung của Mỹ.

Tuy nhiên, trong đơn trình lên Tòa án Quận Liên bang hôm thứ Hai, DOJ cáo buộc NAACP đe dọa “an ninh quốc gia, kinh tế và năng lượng bằng cách tìm cách cắt nguồn cung cấp điện cho sự đổi mới trí tuệ nhân tạo vốn hỗ trợ các hoạt động quân sự của Bộ Chiến tranh.” DOJ cũng tuyên bố rằng Hiến pháp Mỹ trao quyền yêu cầu các biện pháp trừng phạt dân sự “một cách dứt khoát và độc quyền” cho nhánh hành pháp, bao gồm “quyền quyết định khi nào một hành động thực thi như vậy là không chính đáng hoặc không phù hợp với các ưu tiên thực thi liên bang.”

Adam Gustafson, công tố viên trưởng của bộ phận môi trường và tài nguyên thiên nhiên tại DOJ, tuyên bố: “Chính phủ sẽ không ngồi yên trong khi các tổ chức tư nhân sử dụng luật môi trường để phá hoại an ninh quốc gia của chúng ta.”

Earthjustice, một nhóm vận động đại diện cho NAACP trong vụ kiện, đã lên án sự can thiệp này là một “hành động chiếm quyền lực lớn” của chính quyền Trump. Laura Thoms, giám đốc thực thi của Earthjustice, cho biết: “Bộ Tư pháp của Trump muốn bảo vệ công ty trung tâm dữ liệu xAI của Elon Musk khỏi bị truy cứu trách nhiệm về ô nhiễm bất hợp pháp – và họ đang cố gắng chiếm quyền lực từ các cộng đồng bị ảnh hưởng, tòa án và Quốc hội để làm điều đó. Không có tiền lệ đạo đức hay pháp lý nào cho việc này.”

Abre’ Conner, giám đốc công lý môi trường và khí hậu của NAACP, nhấn mạnh: “Các luật như Đạo luật Không khí Sạch là một chính sách bảo hiểm nền tảng để cộng đồng buộc các đối tượng gây ô nhiễm phải chịu trách nhiệm về những quyết định gây hại cho họ. Điều này không nên là vấn đề tranh luận, và NAACP sẽ tiếp tục đứng lên vì dân chủ và chống lại sự bắt nạt và độc tài liên bang.”

xAI, công ty con của SpaceX do Musk sở hữu, chưa phản hồi yêu cầu bình luận.

Chính quyền Trump đã xây dựng mối quan hệ chặt chẽ với Musk, người giàu nhất thế giới, bổ nhiệm ông làm người đứng đầu Ban cắt giảm chi phí tạm thời và sử dụng mô hình AI Grok của xAI trong nỗ lực của Lầu Năm Góc nhằm trở thành “lực lượng chiến đấu hỗ trợ AI.”

Trong lời khai ủng hộ đơn của DOJ, Cameron Stanley, quan chức cấp cao của Lầu Năm Góc phụ trách AI, cho biết Grok đã được sử dụng để phóng hơn 2.000 quả đạn nhắm vào 2.000 mục tiêu trong vòng 96 giờ đầu tiên của cuộc chiến Mỹ-Israel nhằm vào Iran. Stanley tuyên bố dưới lời tuyên thệ rằng nếu Grok không thể triển khai và nâng cấp do “hạn chế về nguồn cung năng lượng hoặc khả năng tính toán dự phòng hạn chế,” nhiều công cụ mà Lầu Năm Góc sử dụng sẽ bị “ảnh hưởng nghiêm trọng.”