Canada áp thuế trả đũa Mỹ từ ngày 8/9

Thủ tướng Canada Mark Carney ngày 23/8 cam kết sẽ áp thuế trả đũa 'ngang bằng' đối với Mỹ, chỉ vài giờ sau khi Washington chính thức áp thuế 50% lên gần 20 tỷ USD hàng hóa Canada. Phát biểu trước người dân, ông Carney cho biết biện pháp đáp trả sẽ có hiệu lực từ ngày 8/9, nhắm vào các mặt hàng nhập khẩu từ Mỹ như thép, sữa, thiết bị gia dụng, nông cụ, giấy và điện tử.

“Chúng tôi đã tận dụng mọi cơ hội để đạt được thỏa thuận bảo vệ người lao động Canada và gia đình họ, củng cố nền kinh tế và tôn trọng chủ quyền Canada. Chúng tôi thực hiện bước đi này một cách miễn cưỡng”, ông Carney nói.

Mức thuế mới được Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố lần đầu vào ngày 20/7, trong bối cảnh căng thẳng thương mại leo thang giữa hai nước từ nhiều tháng qua. Ông Trump cáo buộc Canada có chính sách thương mại “phân biệt đối xử”. Các nhà đàm phán hai bên từng đạt được thỏa thuận hoãn áp dụng, nhưng các cuộc đàm phán marathon trong ba ngày trước hạn chót đã không đạt được kết quả. Hạn chót điều chỉnh thuế hết hạn lúc nửa đêm giờ miền Đông Mỹ (04:00 GMT).

Theo ông Carney, Canada đã rút khỏi bàn đàm phán vì Mỹ “đòi hỏi quá nhiều và nhượng bộ quá ít”. Ông cáo buộc phía Mỹ đưa ra các điều khoản vào phút chót, gây bất lợi cho Canada và làm suy yếu lợi ích ròng của thỏa thuận. Cụ thể, Mỹ muốn hạn chế khả năng ký kết các hiệp định thương mại mới của Canada, đồng thời đề xuất thay đổi liên quan đến nhập khẩu ô tô.

“Mỹ đã đưa ra những nỗ lực vào những giờ cuối để hạn chế khả năng có các thỏa thuận thương mại khác của chúng tôi. Chúng tôi là đối tác được lựa chọn của nhiều quốc gia trên thế giới, và người Mỹ muốn hạn chế điều đó. Không thể chấp nhận được”, Thủ tướng Canada nhấn mạnh.

Ông Carney cũng chỉ trích lý do liên tục thay đổi của Mỹ khi áp thuế, khi ông Trump từng viện dẫn các vấn đề như buôn bán ma túy, quảng cáo truyền hình và khói cháy rừng để tăng thuế nhập khẩu với hàng hóa Canada. Kể từ khi nhậm chức năm 2025, ông Carney đã có nhiều bất đồng với ông Trump, người bắt đầu nhiệm kỳ hai tại Nhà Trắng cùng năm.

Trong khi đó, Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer cho biết không có kế hoạch đàm phán tiếp theo với Canada, đồng thời tuyên bố Mỹ sẽ “tiến hành các biện pháp” đáp trả thuế quan của Canada. “Họ luôn có thỏa thuận tốt nhất, và họ vẫn sẽ có một thỏa thuận tốt hơn, nhưng họ không muốn điều đó”, ông Greer nói.

Thủ tướng Carney bày tỏ Canada sẽ tiếp tục tăng cường quan hệ thương mại với các nước khác. “Chúng tôi không thể kiểm soát cơn bão thổi từ Washington. Tuy nhiên, chúng tôi có thể vạch ra một lộ trình mới bằng cách xây dựng một Canada mạnh mẽ và đa dạng hóa quan hệ thương mại ở nước ngoài”. Khi được hỏi về giọng điệu nghiêm trọng của mình, ông Carney trả lời: “Bạn đang ở trong chiến tranh khi bạn bị tấn công. Chúng tôi đã bị tấn công”.