Đã tròn 70 năm kể từ khi bệnh Minamata – một dạng ngộ độc thủy ngân nghiêm trọng – được xác nhận chính thức tại Nhật Bản. Nhân dịp này, nhiều chuyên gia y tế và nhà hoạt động xã hội lên tiếng nhấn mạnh sự cần thiết phải tiến hành một cuộc nghiên cứu quy mô lớn, toàn diện về thể bệnh Minamata bào thai.
Bệnh Minamata, lần đầu được ghi nhận tại vịnh Minamata thuộc tỉnh Kumamoto năm 1956, do nhà máy hóa chất Chisso xả thải methyl thủy ngân ra môi trường biển. Chất độc tích tụ trong cá và động vật có vỏ, khiến người dân địa phương ăn phải bị nhiễm độc. Thể bào thai của bệnh xảy ra khi thai nhi tiếp xúc với thủy ngân qua nhau thai, dẫn đến các dị tật bẩm sinh nghiêm trọng, tổn thương thần kinh không hồi phục và chậm phát triển.
Theo các chuyên gia, dù đã 7 thập kỷ, những tác động lâu dài của thể bệnh bào thai vẫn chưa được hiểu một cách toàn diện. “Nghiên cứu đầy đủ là điều kiện tiên quyết để đánh giá chính xác di chứng, từ đó xây dựng chính sách hỗ trợ y tế và xã hội phù hợp cho những người mắc bệnh và gia đình họ,” một chuyên gia y tế công cộng nhận định.
Hiện tại, nhiều bệnh nhân thể bào thai đã ở tuổi trung niên hoặc cao niên, đối mặt với các vấn đề sức khỏe tổng hợp. Các nhà khoa học cho rằng dữ liệu từ nghiên cứu mới có thể giúp làm sáng tỏ cơ chế di truyền và biểu hiện muộn của bệnh, đồng thời hỗ trợ thiết lập các chương trình chăm sóc dài hạn.
Động thái kêu gọi nghiên cứu toàn diện diễn ra trong bối cảnh chính phủ và xã hội Nhật Bản tiếp tục tranh luận về trách nhiệm bồi thường và phục hồi môi trường liên quan đến thảm họa Minamata. Những nỗ lực hiện tại bao gồm chương trình giám sát sức khỏe định kỳ cho nạn nhân, song giới chuyên gia nhận định vẫn cần một kế hoạch nghiên cứu chiến lược, quy mô quốc gia để giải quyết triệt để những ẩn số về thể bệnh bào thai.
Số liệu từ Bộ Môi trường Nhật Bản cho biết tính đến cuối năm 2023, có hơn 2.200 người đã được chính thức công nhận là bệnh nhân Minamata (bao gồm cả thể bào thai). Tuy nhiên, ước tính số người bị ảnh hưởng còn lớn hơn nhiều do ranh giới chẩn đoán và việc ghi nhận không đầy đủ trong giai đoạn đầu.
